БЕЛ Ł РУС

Навукоўцы знайшлі ў ДР Конга новы від малпаў. У іх ружова-аранжавыя вусны і чорная морда

16.07.2026 / 14:22

Nashaniva.com

Навука афіцыйна прызнала іх новым відам.

У лясах Дэмакратычнай Рэспублікі Конга жыве малпа з ружова-аранжавымі вуснамі, чорнай мордай і чорнай поўсцю. Прымата заўважылі і сфатаграфавалі ў кронах дрэў густых трапічных лясоў у нацыянальным парку Ламамі ў цэнтральна-ўсходняй частцы краіны, піша Бі-бі-сі.

Упершыню пра незвычайную жывёлу стала вядома яшчэ ў 2008 годзе, калі яе заўважылі спецыялісты па ахове прыроды. Аднак тады ім удалося зрабіць толькі адну размытую фатаграфію.

Праз дзесяць гадоў малпу ўбачылі зноў, пасля чаго на яе пошукі адправілася міжнародная група даследчыкаў. У выніку навукоўцы ўстанавілі, што гэта раней не вядомы навуцы від.

За апошнія 75 гадоў гэта толькі пяты новы від афрыканскіх малпаў.

Вядучую ролю ў даследаванні адыграў Джуніёр Амбока, аспірант Фларыдскага Атлантычнага ўніверсітэта. Праца ўключала аўдыязапісы, фотаздымку і падрабязныя генетычныя даследаванні.

Вынікі апублікаваныя ў часопісе PLoS One. Некаторыя мясцовыя жыхары ўжо ведалі пра існаванне гэтай малпы і называюць яе «ліквелі». Аднак «адкрыццё» віду ў дадзеным выпадку азначае яго афіцыйную рэгістрацыю і пацвярджэнне таго, што ён эвалюцыянаваў і стаў генетычна адасобленым.

Амбока адзначае, што гэтыя малпы «ў пэўнай ступені сарамлівыя» і аддаюць перавагу хавацца ў дрэвах.

— У рамках нашага даследавання мы апыталі жыхароў 52 вёсак, размешчаных паблізу месцаў пражывання гэтых жывёл. І толькі жыхары васьмі вёсак калі-небудзь іх бачылі, — успамінае ён.

Даследчая група, у склад якой увайшлі навукоўцы з ДР Конга, ЗША і Германіі, дала новаму віду лацінскую назву Colobus congoensis — у знак прызнання багатай прыроднай разнастайнасці краіны. Colobus congoensis належыць да роду калобусаў.

— Гэта сапраўды вельмі важныя прадстаўнікі афрыканскіх малпаў, якія не маюць вялікіх пальцаў, — тлумачыць прафесар Кейт Дэтвайлер з Фларыдскага Атлантычнага ўніверсітэта.

Паводле яе слоў, гэта траваедныя жывёлы, якія жывуць у кронах дрэў і з'яўляюцца важнай часткай экасістэмы.

— Мы лічым, што яны адыгрываюць істотную ролю ў распаўсюджванні насення і яго прарастанні ў лесе, — адзначае даследчыца.

Джуніёр Амбока (злева) і Мардошэ Б. Кока запісваюць рык малпаў у нацыянальным парку Ламамі.

Прафесар Дэтвайлер мяркуе, што незвычайныя яркія адзнакі на мордзе малпаў могуць служыць візуальным сігналам для іншых жывёл — прыцягваць патэнцыйных партнёраў або дапамагаць асобінам пазнаваць адна адну.

Colobus congoensis выдаюць характэрны «рыклівы» крык.

— Іх часта чуваць, але не відаць, — кажа Амбока.

Навукоўцы лічаць, што гэта рэдкія жывёлы, якіх можна сустрэць толькі ў той частцы лесу, дзе ёсць неабходныя для іх корм і асяроддзе пражывання.

На гэтых малпаў палююць дзеля мяса, таму даследчыкі спадзяюцца, што цяпер, калі Colobus congoensis афіцыйна прызнаны асобным відам, яго ўдасца ўзяць пад дзяржаўную ахову.

Нядаўна адкрыты від па-ранейшаму выклікае шмат пытанняў, таму навукоўцы плануюць правесці больш дэталёвыя даследаванні, каб ацаніць колькасць папуляцыі і вывучыць паводзіны гэтых малпаў.

Чытайце таксама:

Каментары да артыкула