Модная цяпер матча можа стаць дэфіцытнай праз змену клімату
Матчу часта дадаюць у напоі і дэсерты.
Фота: veg.harmony.cafe / Instagram
Змена клімату пагражае матчы — традыцыйнаму японскаму чаю, які стаў папулярным ва ўсім свеце. Больш цёплыя ночы і нестабільныя вясеннія тэмпературы ў Японіі зніжаюць ураджайнасць і псуюць характэрны смак умамі, піша NewScientist.
Прэміяльны тэнча (чайны ліст, які вырошчваюць у цені і мелюць у матчу) лепш за ўсё развіваецца вясной пры дзённых тэмпературах 20—25°C з прахалоднымі начамі — менавіта перапад тэмператур дапамагае фармаванню амінакіслот, якія даюць смак умамі. Аднак веснавыя тэмпературы ў рэгіёне Кіёта-Удзі (радзіме найлепшай матчы) выраслі на 0,6—1°C за апошнія 100 гадоў. Спякота таксама ўзмацняе выпрацоўку катэхінаў — горкіх ахоўных злучэнняў расліны.
Навукоўцы пачалі выкарыстоўваць геномную селекцыю, каб выяўляць прыкметы цеплаўстойлівасці ў саджанцаў на значна больш ранняй стадыі, не чакаючы іх даспявання. Гэта ўжо ўкараняецца ў японскія праграмы селекцыі чаю. Аднак метад не ідэальны: па ДНК не заўсёды можна дакладна прадказаць уласцівасці расліны, а існыя геномныя базы даных пакуль невялікія. Спецыялісты падкрэсліваюць, што мэта геномнага аналізу — не замяніць палявыя выпрабаванні, а дапамагчы загадзя адсеяць менш перспектыўныя расліны перад доўгімі шматгадовымі выпрабаваннямі.
Ёсць асцярогі, што ўстойлівасць да спякоты можа адбіцца на смаку матчы, але вучоныя лічаць гэтага рызыку невысокай — выразнай генетычнай сувязі паміж цеплаўстойлівасцю і горыччу пакуль не выяўлена. На іх думку, можна адначасова селекцыянаваць расліны і на ўстойлівасць да цяпла, і на добры смак.
Але канчатковыя вынікі пакажа толькі час.