Расстрэл стралка з Форт-Худа ў ЗША будуць трансляваць у жывым эфіры

«Мы паклапоцімся пра тое, каб людзі маглі гэта ўбачыць, каб гэта было даступна грамадскасці», — заявіў кіраўнік Пентагона

Нідал Малік Хасан. Фота: Bell County Sheriff's Office via Getty Images

Міністр абароны ЗША Піт Хегсэт заявіў, што грамадскасць зможа назіраць за пакараннем смерцю Нідала Маліка Хасана, былога вайсковага псіхіятра арміі ЗША, які ў 2009 годзе забіў 13 бяззбройных амерыканскіх вайскоўцаў на вайсковай базе Форт-Худ у штаце Тэхас. Прадстаўнік Міністэрства абароны ЗША пацвердзіў гэта ў інтэрв’ю Бі-бі-сі.

Раней прэзідэнт ЗША Дональд Трамп распарадзіўся прывесці ў выкананне смяротны прысуд Хасану.

«Мы паклапоцімся пра тое, каб людзі маглі гэта ўбачыць, каб гэта было даступна грамадскасці, — заявіў кіраўнік Пентагона Піт Хегсэт у чацвер. — Бо людзі павінны разумець, што за такімі дзеяннямі ідуць сур’ёзныя наступствы».

У інтэрв’ю кансерватыўнаму тэлеканалу Real America’s Voice Хегсэт заявіў, што Хасана «расстраляюць. Так і павінна быць».

Пакаранне смерцю запланаванае на 3 снежня ў Форт-Худзе, штат Тэхас.

Гэта будзе першая ваенная экзекуцыя праз расстрэл з часоў заканчэння Другой сусветнай вайны.

Хасан здзейсніў напад на базе Форт-Худ за некалькі тыдняў да таго, як ён і ягоныя калегі павінны былі адправіцца на службу ў Афганістан. Ён адкрыў агонь па вайскоўцах у перапоўненым медыцынскім цэнтры, дзе салдаты чакалі медыцынскіх аглядаў і вакцынацыі.

На судзе Хасан папрасіў прабачэння за «ўсе памылкі». Падчас ваеннага трыбунала ў 2013 годзе Хасан, які вызнае іслам, заявіў, што, на яго думку, абараняў мусульман і талібаў у Афганістане.

У сучаснай гісторыі няма прэцэдэнтаў публічнага пакарання смерцю, заявіў Джон Мілс, юрыст, які працуе з людзьмі, асуджанымі да смяротнага пакарання.

«Мне здаецца, гэта задумана як гратэскавае відовішча, — сказаў ён. — Гэта беспрэцэдэнтнае рашэнне ў сучасную эпоху, і яно прымаецца ў прававой сітуацыі з нявызначаным статусам».

Згодна з ваенным заканадаўствам, выкананне ваеннага смяротнага прысуду патрабуе адабрэння прэзідэнта ЗША. Для далейшага прасоўвання справы таксама неабходны апеляцыйны разгляд, падчас якога вышэйшы суд правярае рашэнне і пацвярджае яго законнасць.

Апеляцыйны працэс па справе Хасана яшчэ не завершаны, заявіў Мілс. Паводле яго слоў, Хасан, верагодна, будзе дамагацца перагляду прысуду і пакарання ў федэральным судзе, які, хутчэй за ўсё, прыпыніць выкананне прысуду.

Мілс сказаў, што быў бы здзіўлены, калі б пакаранне ўсё ж адбылося.

«Спроба арганізаваць прамую трансляцыю расстрэлу — гэта не што іншае, як спроба прыцягнуць увагу з боку адміністрацыі Трампа. Наўрад ці гэта адбудзецца, а тым больш прынясе хоць нейкае падабенства справядлівасці», — дадаў ён.

У некаторых штатах прадугледжана тая ці іншая форма публічнага назірання за выкананнем смяротных прысудаў. У многіх штатах прысутнасць журналістаў абавязковая, а асуджаны можа запрасіць сведкаў. У іншых штатах звычайным грамадзянам таксама дазваляецца добраахвотна прысутнічаць пры выкананні смяротнага прысуду ў якасці сведкаў.

Аднак «прамой трансляцыі пакарання смерцю ніколі не было», — адзначае Дэбара Дэна, прафесарка права ў Фордэмскім універсітэце, якая вывучае метады пакарання смерцю ў ЗША.

Паводле яе слоў, пры арганізацыі прамой трансляцыі неабходна ўлічваць узроставыя абмежаванні, а таксама тое, ці не будзе такая трансляцыя парушаць правілы інтэрнэт-платформы, на якой яе пакажуць.

Пакуль незразумела, дзе менавіта можна будзе паглядзець прамую трансляцыю.

Апошняе ваеннае пакаранне смерцю ў арміі ЗША адбылося ў 1961 годзе.

Тады амерыканскага радавога павесілі пасля таго, як яго прызналі вінаватым у згвалтаванні 11‑гадовай аўстрыйскай дзяўчынкі. Пакаранне было санкцыянаванае тагачасным прэзідэнтам Дуайтам Эйзенхаўэрам і адбылося, нягледзячы на просьбу сям’і пацярпелай аб памілаванні, якую яна накіравала яго пераемніку Джону Кенэдзі.

Апошні расстрэл у арміі ЗША адбыўся ў студзені 1945 года, у апошнія месяцы Другой сусветнай вайны. Тады быў расстраляны малады амерыканскі вайсковец Эдзі Славік, які дэзерціраваў з арміі.

Хоць прэзідэнт Трамп ніколі адкрыта не выступаў у падтрымку публічнага выканання смяротных прысудаў, ён даўно падтрымлівае смяротнае пакаранне. Пасля вяртання ў Белы дом Трамп неадкладна скасаваў мараторый на федэральныя пакаранні смерцю, уведзены яго папярэднікам Джо Байдэнам, і падпісаў выканаўчы ўказ, накіраваны на «аднаўленне» смяротнага пакарання і «абарону грамадскай бяспекі».

Каментары да артыкула