17 kiłamietraŭ uzdoŭž vady. U Minsku budujuć novuju vieładarožku

Voś užo 17‑y hod — ź vieraśnia 2009‑ha — my havorym pra toje, što ŭ Minsku jość hałoŭny rovarny maršrut. Hałoŭnaja minskaja vieładarožka, jakaja ciahniecca ŭzdoŭž bieraha Śvisłačy ad mikrarajona Lebiadziny da Čyžoŭskaha vadaschovišča, — pryhožaja, malaŭničaja, što ŭražvaje ŭjaŭleńnie, ale ŭžo pryvyčnaja. Razam z tym u stalicy jość maršrut, jaki ničym nie sastupaje pa pryhažości, a ŭ niečym i pieraŭzychodzić — uzdoŭž Ślapianskaj vodnaj sistemy, ad Cnianskaha vadaschovišča da taho ž Čyžoŭskaha. Jon šmat hadoŭ nie atrymlivaŭ toj uvahi, jakoj zasłuhoŭvaje, ale voś na našych vačach situacyja źmianiajecca. I horad blizki da taho, kab atrymać druhuju hałoŭnuju vieładarožku, — heta vielmi važny krok, piša «Anłajnier».

Hieahrafija maršrutaŭ

Minsk pierasiakajuć dźvie vodnyja arteryi: heta Śvisłač, jakaja niasie svaje vody praz Zasłaŭskaje vadaschovišča — Minskaje mora, i Ślapianskaja vodnaja sistema, pačatak jakoj u miežach stalicy my budziem brać ad Cnianskaha vadaschovišča. Abiedźvie arteryi ŭpadajuć u Čyžoŭskaje vadaschovišča na paŭdniovym uschodzie Minska, heta značyć prašyvajuć horad praktyčna naskroź. Vydatnaja ideja — vykarystoŭvać ich i ŭ jakaści nakiroŭvajučych dla rovarnych i piešachodnych maršrutaŭ.

Hałoŭnaja minskaja vieładarožka, adkrytaja ŭ 2009 hodzie, pa-raniejšamu ŭ paradku, choć uzrost joj užo dajecca ŭ znaki. Tym nie mienš, heta ŭsio jašče najlepšy napramak dla taho, kab zładzić doŭhija haradskija katańni pa sapraŭdy malaŭničych miescach, jakimi bahatyja bierahi Śvisłačy.

Samaj łahičnaj i naturalnaj alternatyvaj hetamu maršrutu pavinien stać maršrut uzdoŭž Ślapianskaj vodnaj sistemy. Pryčym maršrut hety, jaki abjadnoŭvaje ceły šerah haradskich parkaŭ, pryrodnych i rekreacyjnych zon, źjaviŭsia kudy raniej, jašče paŭstahodździa tamu, ale, pa-pieršaje, nikoli nie byŭ uładkavany dla rovarnaha ruchu, a pa-druhoje, nie atrymlivaŭ dastatkovaj uvahi. Ciapier usio mianiajecca.

Mnohija minčuki ŭžo zaŭvažyli, što ŭ parkach uzdoŭž Ślapianskaj vodnaj sistemy ŭ hetym hodzie pačałosia budaŭnictva. Pracujuć ludzi, pracuje technika: pašyrajuć kirunki, układvajuć bardziury, tratuarnuju plitku, rychtujuć asnovu dla ŭładkavańnia vieładarožki. I pakolki ŭsio heta adbyvajecca nie ŭ asobna ŭziataj łakacyi, a na doŭhim učastku adrazu ŭ čatyroch rajonach horada, stanovicca zrazumieła, što nadychodzić niešta maštabnaje.

— Uładkavańnie kanała Ślapianskaj vodnaj sistemy viadziecca adrazu ŭ Partyzanskim, Zavodskim, Leninskim i Pieršamajskim rajonach Minska, — raskazvaje hałoŭny inžynier dziaržaŭnaha pradpryjemstva «Hardarbud» Raman Hierasimaŭ. — Pačali ŭ sakaviku, skončym da kanca hetaha hoda.

— Heta značyć, u 2027‑m užo možna budzie prajechacca pa novym viełamaršrucie?

— Absalutna dakładna.

Što heta za maršrut? Vieładarožka praciahłaściu amal 17 km praz cudoŭnyja staličnyja parki ŭzdoŭž vodnaj roŭniadzi kanała. Šyrynia pałatna — 2,5 mietra, heta značyć dźvie pałasy, jak i na Hałoŭnaj minskaj vieładarožcy. Pakryćcio — asfaltabieton, što važna dla ravarystaŭ. Paralelna ŭładkoŭvajucca tratuary, układvajecca plitka.

— Tam, dzie mahčyma było pašyryć darohu da nieabchodnaj šyryni, tratuar układvajecca pobač ź vieładarožkaj. Na niekatorych učastkach šyryni dla hetaha niedastatkova (usio-taki my bieražom najaŭnyja ŭ parkach zialonyja nasadžeńni), tamu tratuar i vieładarožka razmykajucca i iduć na vydaleńni adzin ad adnaho. Jość učastak zusim vuzki, i ŭ płanach było navat raźvieści tratuar i vieładarožku pa roznyja baki kanała, ale potym my pryjšli da vysnovy, što heta stvoryć niazručnaści, błytaninu ŭ ruchu, i ad hetaj idei admovilisia — znojdziem mahčymaść raźmiaścić usio razam, — kaža Raman Hierasimaŭ.

Uzdoŭž maršrutu buduć uładkavanyja placoŭki dla adpačynku z łavami i naviesami, budzie i aśviatleńnie ŭ načny čas.

Stary novy maršrut

Budaŭnictva viadziecca ŭ čatyry čarhi, ale heta chutčej śpiecyjalny termin. Nam ža treba razumieć, što raboty viaducca na čatyroch učastkach, pryčym mohuć vieścisia jak paśladoŭna, tak i paralelna. U pryvatnaści, kali my fatahrafavali hetyja miescy, paŭsiul było vidavočna, što aktyŭny etap budaŭnictva ŭ samym razhary.

Pieršaja čarha i pieršy ŭčastak, kali iści z poŭnačy na poŭdzień, — heta adrezak ad vulicy Karbyšava da vulicy Francyska Skaryny praciahłaściu 4,3 km praz Połacki park, učastak kala spartkompleksu «Alimpijski» («Pracoŭnyja reziervy») i mikrarajon Uschod-1. Najpryhažejšyja miescy na paŭnočnym zachadzie stalicy! Čaho varty choć by ŭražlivy kaskad u Połackim parku, niedaloka ad tramvajnaha kalca, dekaratyŭnyja basiejny i fantany ŭ tym ža parku abo płacina ŭ rajonie hatela «Ahat», pa jakoj možna prajechać, schavaŭšysia za zasłonaj vadaspadu, šum jakoha adsiakaje ŭsie inšyja huki vialikaha horada.

Hety maršrut i raniej aktyŭna vykarystoŭvaŭsia jak dla rovarnych, tak i dla piešych prahułak, ale pieššu pa bujnych tratuarnych plitach pierasoŭvacca było praściej, a voś vieładarožki nie było — ciapier budzie.

Druhaja čarha — učastak ad vulicy Francyska Skaryny za Nacyjanalnaj biblijatekaj i parkam Piśmieńnikaŭ, praz vulicu Parnikovuju, zatym praź Filimonava ŭzdoŭž miažy Bataničnaha sadu da vulicy Staletava. I potym jašče nievialiki adrezak u parku imia Alaksandra Hierasimienki ad vulicy Daŭhabrodskaj da zavułka Kazłova. Usiaho — 4,55 km.

Hety druhi ŭčastak budaŭnictva, ź jak by parkam, raźmieščanym la Vialikaj Ślapni, — mahčyma, adzin z samych niedaacenienych va ŭsim horadzie i na ŭsim adrezku Ślapianskaj vodnaj sistemy. Prastorny, śvietły, jon pry hetym nikoli nie byvaje zanadta šumnym i pierahružanym. Prajechać tut abo prahulacca pieššu, spynicca kala jašče adnaho vadaspadu i adčuć utulnaść u baku ad šumnych daroh — dziela hetaha i adpraŭlajucca ŭ takija mini-padarožžy.

Treciaja čarha budaŭnictva — učastak ad vulicy Vaniejeva da vulicy Malinina praciahłaściu amal 3 km, praz park imia Čynhiza Ajtmatava i park Siamiejnych Dreŭ. Tam i raniej było niadrenna, ale jechać davodziłasia pa hruntoŭcy, jakuju nie rabili lepšaj pieryjadyčnyja daždžy. A samaje hałoŭnaje, usio zdavałasia troški dzikavatym, nie išło ŭ paraŭnańnie z toj ža Hałoŭnaj vieładarožkaj, jakaja tak ci inakš stała mieraj uładkavanaści rovarnaj infrastruktury stalicy.

Narešcie, čaćviortaja čarha prachodzić amal tam ža, ad vulicy Kłumava da vulicy Malinina, ale pa inšym, pravym bierazie, i achoplivaje bolšy adrezak kanała, uklučajučy Antonaŭski park i skvier imia Amara Chajama pa abodva baki ad vulicy Vaniejeva. Praciahłaść adrezka — 5 km.

Niuansy

Pieršaje, pra što treba skazać, — maršrut uzdoŭž kanała Ślapianskaj vodnaj sistemy nie budzie mahistralnym, jak toj hałoŭny, ź Lebiadzinaha da Čyžoŭskaha vadaschovišča. Heta značyć heta nie adzinaja i amal bieśpierapynnaja vieładarožka, a chutčej niekalki dobra ŭładkavanych vieładarožak, złučanych tymi vuličnymi rovarna-piešachodnymi suviaziami, jakija ŭžo isnujuć abo jakija ŭdaskanalać.

Nu, da prykładu, źviazka pamiž pieršaj i druhoj čerhami — heta ŭčastak u rajonie raźviazki praśpiekta Niezaležnaści i vulicy Filimonava, a taksama terytoryja kala Nacyjanalnaj biblijateki, uklučajučy park Piśmieńnikaŭ. Farmalna viełamahistrali tam pakul nie budzie, ale naŭrad ci heta stanie takoj užo prablemaj. Jość dva varyjanty:

• padniacca ad pryhožaha vadaschovišča pa ŭžo najaŭnaj vieładarožcy na praśpiekt, prajechać 300 mietraŭ da bližejšaha naziemnaha piešachodnaha pierachodu (dziakuj Bohu, na im možna nie śpiešvacca), a zatym užo mima biblijateki praź piešachodny most pamčać da vulicy Francyska Skaryny;
• ad vadaschovišča pierajechać na inšy bok vulicy Filimonava, pad puciepravodam pierasiačy praśpiekt Niezaležnaści i znoŭ pierajechać na inšy bok vulicy Filimonava, kab prajechać mima parka Piśmieńnikaŭ da vulicy Francyska Skaryny i zatym praciahvać ruch pa viełamaršrucie.

— Inakš nie zrobiš — haradskaja zabudova, — tłumačyć Raman Hierasimaŭ. — Ale ruch dla ravarystaŭ usio roŭna budzie kamfortnym, bo dzieści ŭ dobrym stanie zastalisia najaŭyja suviazi, a dzie nie — ich pryviaduć da ładu.

Inšaja sprava — čyhunka niedaloka ad zavułka Kazłova, na miažy druhoj i treciaj čarhi budaŭnictva. Prykładna na pałovie maršrutu ad Cnianki da Čyžoŭki my akazvajemsia ŭ tupiku. Kab hetaha nie zdaryłasia, za parkam imia Alaksandra Hierasimienki treba płanavać abjazny kručok. Całkam možna padacca na vulicu Daŭhabrodskuju, jakaja pa puciepravodzie praviadzie nad čyhunkaj, a zatym paviarnuć, nie dajazdžajučy Pałaca kultury MTZ, na vulicu Kłumava i pa joj dajechać da Antonaŭskaha parka, praciahnuŭšy ruch pa vialikim maršrucie.

Jašče adzin momant — učastki ŭzdoŭž kanała Ślapianskaj vodnaj sistemy, jakija zastalisia pakul biez uvahi. Skažam, vakoł Cnianskaha vadaschovišča možna kamfortna prajechać na rovary, ale da Połackaha parka, dzie pačniecca ŭładkavanaja vieładarožka, daviadziecca prabiracca pa tratuarach uzdoŭž vulicy Hamarnika, što nie tak zručna. A vieładarožku tam pakul prakładać nie płanujuć.

Tak što tak, farmalna — nie mahistral, ale takija zmyčki nie stvorać vialikaj prablemy. Viadoma, pry ŭmovie, što ŭsio budzie arhanizavana tak, kab minimizavać ciažkaści dla ravarystaŭ, uklučajučy mahčymaść nie śpiešvacca tam i tut. I jašče adzin važny momant: haradskija maršruty nie treba rasceńvać jak spartyŭnyja, na takich darožkach nielha jechać na chutkaść. Pablizu zaŭsiody dzieci, mamy z kalaskami, chtości hulaje pa parku i pajšoŭ nie tam abo vyhulvaje chatniaha hadavanca, i toj imkniecca kinucca kudy nie treba, a łancužok naciahnuty. Tamu i novy maršrut, i Hałoŭnaja vieładarožka — jany pra pakatacca, nie pra pahaniacca.

Zadatak na budučyniu

I ŭsio-taki ŭładkavańnie rovarnaha maršrutu ŭzdoŭž kanała Ślapianskaj vodnaj sistemy — znakavaja padzieja dla Minska rovarnaha, najlepšaja navina za hady, jakija prajšli z momantu adkryćcia Hałoŭnaj minskaj vieładarožki. I nie tolki tamu, što atrymlivajecca jašče adzin cudoŭny maršrut. Atrymlivajecca zadatak na budučyniu dla raźvićcia sietki vialikich viełamaršrutaŭ, jakija pierasiakajuć horad.

Pafantazirujem: usiaho dva kiłamietry ŭzdoŭž vulicy Malinina ad taho miesca, dzie novy viełamaršrut padychodzić da Čyžoŭskaha vadaschovišča, — i my dastajom da kalca Hałoŭnaj vieładarožki ŭ rajonie vulicy Dvoryščy. Dva viełamaršruty, jakija złučajuć vielizarnyja častki horada, mohuć być abjadnanyja. Heta možna zrabić i raniej, kali ŭładkavać kala kiłamietra darohi pa vulicy Vaniejeva da vulicy Dzianisaŭskaj. Ci ŭziać paŭnočnuju častku horada pamiž Cniankaj i Drazdami, jakaja zabudoŭvajecca i budzie zabudoŭvacca, — tam taksama patrebnyja buduć svaje vieładarožki, jakija całkam zmohuć złučyć najaŭnyja maršruty.

Vymaloŭvajucca linii ŭžo dźviuch hałoŭnych rovarnych arteryj horada, vakoł jakich moža budavacca šyrokaja sietka. Jaje raźvićcio pryviadzie da taho, što rovary, jak i srodki piersanalnaj mabilnaści, stanuć čaściej vykarystoŭvać nie dla zabavy, a jak paŭnavartasny transpart prynamsi ŭ ciopłaje paŭhodździe, što, u svaju čarhu, dapamoža źnizić nahruzku na aŭtadarožnuju sietku stalicy, da čaho imknucca mnohija prahresiŭnyja harady.

Tamu amal 17 uładkavanych kiłamietraŭ novych vieładarožak uzdoŭž kanała — heta kudy bolš, čym moža zdacca na pieršy pohlad. Heta vialiki adrezak da jašče bolš rovarnaha Minska.

Kamientary da artykuła