Viarchoŭny sud ZŠA vyznačyŭ, što prava na hramadzianstva pa naradžeńni zastajecca ŭ sile. Jaho sprabavaŭ admianić Tramp

Viarchoŭny sud ZŠA paćvierdziŭ, što prava na hramadzianstva pa naradžeńni praciahvaje dziejničać u poŭnym abjomie. Heta značyć: luby čałaviek, jaki naradziŭsia na terytoryi ZŠA, aŭtamatyčna atrymlivaje amierykanskaje hramadzianstva niezaležna ad hramadzianstva baćkoŭ, piša Bi-bi-si.

Zdymak ilustracyjny. Fota: pixabay.com

Sproba źmianić hetaje praviła naležała Donaldu Trampu. U studzieni 2025 hoda, adrazu paśla ŭstupleńnia na pasadu, jon padpisaŭ ukaz, jaki abmiažoŭvaŭ pryncyp ius soli (hramadzianstva pa terytoryi naradžeńnia). Pavodle hetaha dakumienta, dzieci nielehalnych mihrantaŭ, a taksama častka dziaciej zamiežnikaŭ, jakija znachodziacca ŭ krainie časova, nie pavinny byli aŭtamatyčna atrymlivać hramadzianstva ZŠA.

Paśla hetaha niekalki štataŭ i haradoŭ, u jakich kirujuć demakraty, padali pazovy ŭ sud. Jany śćviardžali, što ŭkaz parušaje 14‑iu papraŭku da Kanstytucyi ZŠA, pryniatuju paśla Hramadzianskaj vajny. U hetaj papraŭcy skazana, što ŭsie asoby, narodžanyja ŭ ZŠA i «padparadkavanyja ich jurysdykcyi», źjaŭlajucca hramadzianami krainy.

Pieršapačatkova nižejšyja fiederalnyja sudy sprabavali zabłakavać ukaz Trampa i prypynić jaho dziejańnie. Adnak paźniej spravy byli abjadnanyja, i ich razhladaŭ užo Viarchoŭny sud.

Kančatkovaje rašeńnie sud pryniaŭ u aŭtorak: bolšaść sudździaŭ (šeść suprać troch) stała na bok najaŭnaha kanstytucyjnaha pryncypu i skasavała ŭkaz Trampa. Sudździ adznačyli, što tekst 14‑j papraŭki nie pakidaje prastory dla inšaj interpretacyi: kali čałaviek naradziŭsia ŭ ZŠA i padpadaje pad ich jurysdykcyju, jon maje prava na hramadzianstva.

Pazicyja administracyi Trampa zaklučałasia ŭ tym, što nielehalnyja mihranty nie pavinny ličycca asobami, jakija znachodziacca «pad jurysdykcyjaj» ZŠA. Ale heta tłumačeńnie bolšaść sudździaŭ adchiliła jak niepierakanaŭčaje.

U vyniku rašeńnia Viarchoŭnaha suda stała zrazumieła, što źmianić hety pryncyp zvyčajnym ukazam prezidenta niemahčyma. Adziny realny šlach — uniasieńnie papraŭki ŭ Kanstytucyju ZŠA, što patrabuje vielmi składanaj pracedury i šyrokaj palityčnaj zhody.

Dla Trampa heta sprava mieła asablivaje značeńnie, jon navat prysutničaŭ na słuchańniach u sudzie. Paśla razhladu jon krytykavaŭ niekatorych sudździaŭ, u tym liku tych, jakich sam kaliści pryznačaŭ, kali jany nie padtrymali jaho pazicyju.

Akramia spravy pra hramadzianstva, u toj ža pieryjad Viarchoŭny sud taksama padtrymaŭ rašeńni štataŭ, jakija dazvalajuć zabaraniać transhiendarnym žančynam udzielničać u žanočych spartyŭnych spabornictvach.

Kamientary da artykuła