«Kali pracuješ doma — žyć niama za što, a kali pracuješ na fury — žyć niama kali». Biełarusy-dalnaboi raskazali pra svoj ład žyćcia
Da sta tysiač biełarusaŭ pracujuć kadencyjami kiroŭcami-dalnabojščykam tolki ŭ krainach ES. «Naša Niva» spytała ŭ ich, jak im dajecca takaja praca.
Ilustracyjny zdymak. Fota: lookby.media
Pracoŭny hrafik 24/7
Bolšaść dalnabojščykaŭ, jakija pracujuć u jeŭrapiejskich firmach, vykonvajuć rejsy ŭnutry Jeŭropy, tamu doma byvajuć tolki ŭ pierapynkach pamiž kadencyjami.
Standartny pracoŭny hrafik vyhladaje tak: šeść tydniaŭ u rejsie, a try tydni doma, abo vosiem u rejsie i čatyry doma. Tak pracuje bolšaść kiroŭcaŭ, choć jość vyklučeńni, kali čałaviek damaŭlajecca z kiraŭnictvam, što choča pracavać bolš ci, naadvarot, mienš.
Pry takim raskładzie vychodzić, što siaredniestatystyčny dalnabojščyk vosiem miesiacaŭ u hodzie pracuje i žyvie ŭ fury, a jašče čatyry znachodzicca doma.
Hałoŭnaja matyvacyja — hrošy na BMW
Małady čałaviek, jakomu niama i tryccaci, pracuje ad pačatku hoda ŭ polskaj firmie. Chłopiec pryznajecca, što hałoŭnaja matyvacyja dla jaho — hrošy.
«Šmat znajomych pracuje dalnabojami, usie pry hrošach, tamu i ja zachacieŭ pasprabavać», — pryznajecca chłopiec, jaki da hetaha ŭžo paśpieŭ papracavać taksistam u Biełarusi i navat trochi ŭ Maskvie.
Mužčyna kaža, što prynamsi pakul jamu ŭsio padabajecca. Hrošy, vydatkavanyja na navučańnie, jon užo adbiŭ i taksama adpracavaŭ miesiac stažyroŭki, padčas jakoj płacili ŭsiaho pa 40 jeŭra za sutki pracy.
Ilustracyjny zdymak. Fota: lookby.media
«Voś niadaŭna vyjšaŭ na 90 jeŭra ŭ sutki. Kali adpracuju na firmie hod, to budzie minimum 95 jeŭra, a moža, i 100. Takich hrošaj u taksi ni ŭ Maskvie, ni tym bolš u Biełarusi nie zarobiš, tamu ja zadavoleny», — pryznajecca dalnabojščyk-pačatkoviec.
Prynamsi ciapier, pa jahonych słovach, takaja praca jaho całkam zadavalniaje. Ciapierašniaja meta chłopca — sabrać hrošy, kab zamianić svoj stary VW na naviejšuju BMW.
«Pacany, jakija ŭžo daŭno pracujuć, usie na «Iksach» haniajuć, kožny hod u Turcyju ci jašče kudy lotajuć na adpačynak», — kaža małady čałaviek i dadaje, što kali ŭ ciabie siamji niama, to padčas adpačynku doma možna adčuvać siabie karalom.
Zarablaj — pakul małady
Što da surjoznych adnosin, to, pa słovach surazmoŭcy, u jaho ciapier ich niama i pačynać ich najbližejšym časam jon nie płanuje.
«Kali ty bolšuju častku času ŭ rejsie, to ŭ hetym niama sensu, usio adno ty budzieš tam, a jana doma siadzieć».
Małady čałaviek kaža, što jak minimum jašče paru hadoŭ, pakul jamu nie spoŭnicca 30, zavodzić siamju nie źbirajecca, tamu budzie žyć dla siabie i adkładać hrošy na mašynu, adpačynak, kvateru.
«Mahčyma, paźniej pasprabuju pracavać bolš, čym standartnyja 6 na 3, kab možna było bolš zarabić. Jość chłopcy, jakija pa 5—6 miesiacaŭ jeździać i tolki paśla na 3—4 tydni zdymajucca. Tak hrošy źbirajucca našmat chutčej. Pakul małady — treba zarablać», — ličyć jon.
Ilustracyjnaje fota: Naša Niva
Z haraža ŭ kabinu
Inšy surazmoŭca pracuje dalnabojščykam užo bolš za 10 hadoŭ, a da dalnabojstva zajmaŭsia ramontam aŭto — byŭ typovym haražnikam.
Mužčyna pryznajecca, što spačatku praca dalnabojščykam jamu navat padabałasia, adnak ejfaryja ad pajezdak pa Jeŭropie ŭ jaho daŭno skončyłasia.
«U adroźnieńnie ad pracy ŭ haražy tut vyšejšy i, hałoŭnaje, stabilny zarobak, ruki čystyja. Spačatku ŭsio cikava: jeździš, hladziš Jeŭropu. Ale takija «padarožžy» cikavyja pieršy hod-dva. Potym heta ŭsio nadakučvaje, bo maršruty plus-minus tyja samyja, dyj Jeŭropa nie takaja ŭžo i vialikaja», — kaža dalnabojščyk.
Kiroŭca pryznajecca, što praca jamu ŭžo daŭno nie prynosić zadavalnieńnia, ale zvalniacca pakul nie płanuje, bo takich hrošaj u Biełarusi jon nie zarobić.
«Kab była mahčymaść zarablać doma nie mienš za 1000 jeŭra i nie žyć pry hetym u haražy, to z zadavalnieńniem by kinuŭ dalnaboj. Ale, ź inšaha boku, užo takija hady, što i doma nie asabliva cikava. Dzieci vyraśli, a žonka, zdajecca, užo taksama pryvykła žyć u takim rytmie».
Pry hetym mužčyna pryznajecca, što krychu škaduje: staleńnie małodšaha dziciaci praz takuju pracu prajšło niejak mima jaho.
Dalejšaja karjera zaležyć ad dakumientaŭ
Ale vychadu z prafiesii jon usio ž nie vyklučaje, bo, ź jaho słoŭ, nikoli nie viadoma, ci praciahnuć tabie dazvoł na žycharstva (mužčyna pracuje ŭ litoŭskaj firmie).
«Užo dvojčy padavaŭsia na padaŭžeńnie paśla pačatku vajny, i kožny raz było ŭsio składaniej atrymać novy dazvoł na žycharstva, choć pačaŭ pracavać u Litvie zadoŭha da vajny, dyj nikoli ni ŭ jakich orhanach ci dziaržustanovach nie pracavaŭ», — kaža kiroŭca i dadaje, što chutka znoŭ musić padavacca na abnaŭleńnie dakumientaŭ (pracoŭny DNŽ dajuć na 2 hady — NN).
Surazmoŭca śćviardžaje, što dla siabie daŭno vyrašyŭ: kali Litva kali-niebudź DNŽ nie praciahnie, to šukać pracu kiroŭcam u Polščy ci inšaj krainie jon nie płanuje.
Ilustracyjnaje fota: Naša Niva
«Dzieci ŭžo advučylisia, pracujuć, žonka taksama pracuje. Tamu, kali što, znajdu pracu doma, i na žyćcio, dumaju, dakładna chopić».
Uvajšoŭ u adnu raku dvojčy
Treci surazmoŭca kaža, što ahułam takaja praca jamu niedaspadoby, ale heta nie pieraškodziła jamu viarnucca paśla zvalnieńnia.
Pracu dalnabojščyka jon nazyvaje nie prafiesijaj, a ładam žyćcia.
«Hady pracy na fury prachodziać maksimalna chutka, bo padčas kadencyi ty nie žyvieš, a chutčej isnuješ. Prosta prymaješ jak naležnaje, što najbližejšyja 6—8 tydniaŭ hetaja buda — tvoj dom. Dni prachodziać maksimalna adnastajna.
Pieršaja pałova kadencyi, napeŭna, samaja ciažkaja, a potym bačyš, što viartańnie dadomu ŭsio bližejšaje, i ad hetaj dumki nastroj uzdymajecca», — pryznajecca mužčyna.
Hałoŭnaja i, badaj, adzinaja pryčyna, čamu jon nie sychodzić z dalnaboju — heta hrošy.
Kiroŭca padličyŭ, što pry pracy pa hrafiku 6/3 abo 8/4 u siarednim vychodzić kala 2000 jeŭra za miesiac (bolš za 7000 rubloŭ — NN).
«Kali iści pracavać kiroŭcam u Biełarusi, kab načavać i vychodnyja bavić doma, to budzie 2000—2500 rubloŭ. Voś i ŭvieś adkaz, čamu ŭsio adno viartajusia na kadencyi», — tłumačyć surazmoŭca.
Vybar pamiž pracaj u Jeŭropie i doma mužčyna nazyvaje sapraŭdnaj dylemaj:
kali pracuješ doma — žyć niama za što, a kali pracuješ na fury pa Jeŭropie, to hrošy na hodnaje žyćcio jość, ale žyć asabliva niama kali.
«Prynamsi pakul abiraju druhi varyjant, bo ja ŭžo sychodziŭ z dalnaboju, ale viarnuŭsia, bo chočacca niešta sabie nabyć, nie ličyć kožnuju kapiejku, jeździć u adpačynak, a z zarobkam 2000 rubloŭ nie razhulaješsia», — pryznajecca dalnabojščyk.
Ilustracyjny zdymak. Fota: «Naša Niva»
Hałoŭnaje, što nie padabajecca surazmoŭcu — heta kali šmat dzion zapar pa hrafiku vypadaje tak, što ŭdzień treba spać, a ŭnačy jeździć.
«Tut jak pašancuje, i ad kiroŭcy ničoha nie zaležyć. Byvaje, vypadaje, što bolš dniom jeździš, to ničoha — možna žyć. A voś kali naadvarot, to vielmi ciažka. Mnohija pamyłkova dumajuć, što kali ŭ Jeŭropie ŭsie vykonvajuć režym pracy i adpačynku, to, značyć, pracavać tam lohka, bo nie pierapracuješ. Ale papraŭdzie časam zdajecca, što lepš by pierapracoŭvaŭ udzień, čym, nibyta adpačyŭšy dniom, potym jechać usiu noč i znoŭ dniom adsypacca», — kaža kiroŭca sa stažam.
Polski pašpart i niamieckaja firma
Jašče adzin kiroŭca pracuje ŭ Hiermanii, tamu zarablaje bolš. Choć jon taksama kaža, što nie ŭ zachapleńni ad prafiesii, ale, znoŭ ža, praz hrošy sychodzić z dalnaboju nie płanuje.
«Jak atrymaŭ polski pašpart, to pajšoŭ u niamieckuju firmu, i zarobak adrazu vyras bolš čym na 30 jeŭra. Ciapier faktyčna za tuju samuju pracu maju pa 130 jeŭra za sutki».
Adnak, niahledziačy na heta, mužčyna nie nazyvaje heta pracaj mary.
Ilustracyjnaje fota: AR
«Apošnija hady, jak pracuju ŭ Hiermanii, to hrošy, viadoma, atrymlivajucca hodnyja, ale ŭsio adno praca vielmi śpiecyfičnaja. Bolšuju častku hoda ty ŭ rejsie. Choć na vychodnych i nie pracujem dy žyviom na bazie — heta ŭsio adno nie doma.
A kali pryjazdžaješ dadomu, to i tam davoli śpiecyfičny ład žyćcia atrymlivajecca. Adaspaŭsia paru dzion, potym pačynaješ pytańni vyrašać, vyrašyŭ — a potym užo apošni tydzień siadziš i nie zusim razumieješ, što rabić, bo ŭžo, zdajecca, i spravy pavyrašaŭ, i adpačyŭ».
Pry hetym mužčyna pryznajecca, što padčas adpačynku na trasu jaho asabliva nie ciahnie.
«Viedaju niekalki kaleh, jakim užo praz tydzień znoŭ u darohu chočacca, jany hetym žyvuć, im padabajecca. Ale takich dalnabojščykaŭ pa paklikańni, mnie padajecca, usio ž niašmat. Bolšaść taki šlach vybiraje vyklučna praz hrošy. Nu i praz toje, što bolš ničoha rabić nie ŭmiejuć», — miarkuje mužčyna.