Vyklučny vypadak: raka Pronia padmyła bierah z kurhanami, i znajšoŭsia redkaj daskanałaści harščok, jakomu 5000 hadoŭ
Pasudzinu, jakich nikoli raniej nie sustrakaŭ, zaŭvažyŭ na dnie raki žychar Žłobina Mikałaj Małatkoŭ.
Mikałaj Małatkoŭ z unikalnym lapnym harškom. Fota: Pavieł Jacin / hazieta «Novy dzień»
Žychar Žłobina Mikałaj Małatkoŭ adpačyvaŭ u siabie na radzimie ŭ Słaŭharadskim rajonie. I ŭ race Pronia kala vioski Biarozaŭka natknuŭsia na vializny lapny harščok. Mužčyna źviarnuŭsia da krajaznaŭcy Alaksandra Piščały, a toj — u Instytut historyi Nacyjanalnaj akademii navuk. Jak paviedamlaje hazieta «Novy dzień», archieołahi achnuli. Heta, jak vyjaviłasia, niepaškodžany artefakt časoŭ poźniaha niealitu abo pačatku bronzavaha vieku.
U kancy žniŭnia na miesca znachodki prybyła navukovaja ekśpiedycyja ŭ składzie archieołahaŭ Aleha Varanienki, Siarhieja Linieviča i Paŭła Jacina. Jany vyśvietlili, što pasudzina znachodziłasia na hłybini kala troch mietraŭ u jamie, zavalenaj biarvionami.
Siarhiej Linievič u čas padvodnaha daśledavańnia miesca znachodki. Fota: Pavieł Jacin / hazieta «Novy dzień»
Navukovy supracoŭnik adździeła archieałohii pieršabytnaha hramadstva Aleh Varanienka adznačyŭ, što znojdzieny lapny harščok adnosicca da kanca niealitu abo pačatku bronzavaha vieku, jamu nie mienš za piać tysiač hadoŭ. Daśledčyk padkreśliŭ unikalnaść pradmieta: padobnyja artefakty amal idealnaj zachavanaści sustrakajucca ŭ Biełarusi adzinkami, bo zvyčajna padčas raskopak udajecca znajści tolki frahmienty kieramiki, ź jakich redka možna sabrać cełuju formu.
Padčas abśledavańnia miascovaści archieołahi taksama ahledzieli levy bierah Proni va ŭročyščy Biełaja Hara. Tam raźmieščany kurhanny mohilnik, jaki ŭ 1997 hodzie adkryŭ archieołah Viačasłaŭ Kapycin.
Navukoŭcy ŭstanavili, što pomnik pastupova źniščaje raka: jana padmyvaje vysoki bierah.
Kurhanny mohilnik va ŭročyščy Biełaja Hara na race Pronia. Fota: Pavieł Jacin / hazieta «Novy dzień»
Z 21 raniej zafiksavanaha kurhana na siońnia zastałosia tolki 14, a astatnija pachavańni absypalisia ŭ raku. Na fota vyšej vy bačycie, jak jašče dva kurhany apynulisia ŭžo na samym kraječku ŭzhorka.
U bierahavym ahaleńni pobač z kurhanami ekśpiedycyja vyjaviła niekalki frahmientaŭ lapnoj kieramiki, jakija datujucca apošniaj čverciu I tysiačahodździa našaj ery.