Tak vyhladała Biełaruś u časy Napaleona — unikalnyja vyjavy
Vystava Fabera dziu Fora, mastaka i pałkoŭnika «Vialikaj armii» — u Nacyjanalnym mastackim.
Na padychodzie da Połacka, 25 lipienia 1812 h.
U vakolicach darohi ad Brasłava da Dzisny, 21 lipienia 1812 h.
U łahiery kala Dzisny, 23 lipienia 1812 h.
Łahier kala Uły, 26 lipienia 1812 h.
Kala Biešankovičaŭ, 28 lipienia 1812 h., u 5 hadzin ranicy.
Pryharady Biešankovičaŭ, na pravym bierazie Dźviny, 29 lipienia 1812 h.
Biešankovičy, 30 lipienia 1812 h.
U vakolicach Astroŭna, 1 žniŭnia 1812 h.
Miž Pleščanicami i Smarhońniu, 2 śniežnia 1812 h.
Kala Vaŭkavyska, 14 śniežnia 1812 h.
U Minsku idzie vystava Fabera dziu Fora, mastaka i pałkoŭnika armii Napaleona.
U 1812 dziu For prajšoŭ Biełaruś dvojčy — idučy da Maskvy i nazad.Vystava nazyvajecca «Vajna 1812 hoda vačyma vidavočcy. Hrafika Ch.V. fon Fabiera dziu Fora» budzie cikavaja nie tolki mastactvaznaŭcam dy historykam…
Na jaho malunkach niechta moža paznać rodnyja miaściny, a niechta i zadumacca pra pieramienlivaść fartuny.
Chryścijan Vilhielm Faber dziu For, naradziŭsia ŭ1780, u Niamieččynie, u siamji naščadkaŭ francuzskich huhienotaŭ. Vyvučajučy mastactva i zajmajučysia malavańniem ź dziciačych hadoŭ, dziu For, adnak, abraŭ karjeru vajskoŭca. U 1809 jon dobraachvotna dałučyŭsia da «Vialikaj armii» Napaleona. U 1812 h. słužyŭ u reziervie
Jaho malunki, zroblenyja ŭ Biełarusi, vielmi naturalistyčnyja, nasyčanyja detalami, što dla nas jość najkaštoŭniejšym dakumientam taje epochi.U tvorčy darobak dziu Fora, što datyčyć našaha kraju, uvachodziać sotni malunkaŭ i škicaŭ, 100 akvarelaŭ, dva žyvapisnyja pałatny — «Pieraprava praź Biarezinu» i «Kaviarnia Lichtenstein u Vilni».
Vidy Uły, Sianna ci Biešankovičaŭ stali naahuł adzinymi vyjavami, ź jakich my možam ujavić našyja krajavidy taje dramatyčnaje epochi.
Litahrafii «Vakolicy Smarhoni. 1812», «Połack 1812», «Bivuak u Loźnie. 1812», «Vid Sianna. 1812», «Pieraprava praź Biarezinu 28 listapada 1812 hoda», što vyjšli ŭ albomach, stali kłasikaj jeŭrapiejskaha
u tvorach my možam vyčuć i vielmi asabistaje staŭleńnie mastaka da tych trahičnych padziejaŭ u Biełarusi.
Miž inšym, napaleonaŭskim vajaram naležyć pačesnaje miesca ŭ historyi mastactva, u žanry architekturnaha piejzažu Biełarusi.
Bahata tvoraŭ, pryśviečanych padziejam na našych ziemlach, pakinuŭ mastak Albiert Adam, jaki braŭ udzieł u pachodzie na Rasieju ŭ składziePaśla viartańnia ŭ Francyju, na padstavie šmatlikich zamalovak, Adam stvaryŭ nizku z 83 arkušaŭ, vykananych alejem na papiery, a paśla jašče dadaŭ sto tłumačalnych tekstaŭ — uryŭkaŭ z pachodnaha žurnała samoha mastaka, cytat z uspaminaŭ udzielnikaŭ vajny.IV-ha korpusa Baharne.
Niamiecki
Hies prajechaŭ napaleonaŭskim šlacham i zrabiŭ šmatlikija zamaloŭki i akvareli. Mnohija ź ich majuć vartaść dla biełaruskich daśledčykaŭ.
Vialikuju mastackuju kaštoŭnaść majuć i architekturnyja krajavidy Biełarusi, stvoranyja francuzskim mastakom, synam vieterana 1812 hoda, Bartałamiejem Łaverniem. Darečy,
Łaverń, aproč vialikaha padarožža pa Biełarusi, ździejśniŭ taksama pachod až da Tasamanii i Aŭstralii.Tak što francuzski hladač moh paznajomicca ź vidami niaznanych jamu krajoŭ.
Nievypadkova i Napaleon Orda vučyŭsia ŭ francuzskich aritekturnych piejzažystaŭ.Ale pra heta — asobna, a siońnia raju ŭsim schadzić u Nacyjanalny mastacki, parazhladać krajavidy i architekturu, uhledzicca ŭ tvary j francuzaŭ i biełarusaŭ taje pary, kali nie było fatahrafii.