Kultura88

U Biarozie viarnulisia da adnaŭleńnia znakamitaha klaštara kartezijancaŭ

Paśla doŭhaha pierapynku z 2014 hoda, kali była adnoŭlena histaryčnaja ŭjaznaja brama, u Biarozie znoŭ uzialisia za vyratavańnie ruin znakamitaha klaštara kartezijancaŭ. Hetym razam śpiecyjalisty skancentrujuć namahańni na restaŭracyi paŭdniovaj aharodžy, paŭdniova-zachodniaj kutniaj viežy i admietnaj dekaratyŭnaj kałony, ubudavanaj u histaryčnyja mury.

Paŭdniova-zachodniaja vieža klaštara. Fota: Wikimedia Commons

Na adnaŭleńnie prac na abjekcie źviarnuŭ uvahu telehram-kanał «Spadčyna».

Jak možna zrazumieć pa materyjałach dziaržaŭnych zakupak, raboty pravodziać śpiecyjalisty z «Brestrestaŭracyi». Na realizacyju prajekta z rajonnaha biudžetu vydzielena kala 1 miljona rubloŭ.

Niahledziačy na toje, što aficyjna pracy aformlenyja jak ścipły biahučy ramont, dakumientacyja, raspracavanaja jašče ŭ 2021 hodzie navukova-prajektnym centram «Restabilis», praduhledžvaje paŭnavartasnuju restaŭracyju. Zaviaršyć abnaŭleńnie muroŭ i viežy płanujuć da kanca listapada 2026 hoda.

U pracesie restaŭracyi z histaryčnych muroŭ narešcie prybiaruć saviecki kalučy drot, jaki zastaŭsia ŭ spadčynu ad byłoj vajskovaj čaści.

Adnaŭleńnie ściany klaštara kartezijancaŭ. Fota: telehram-kanał «Spadčyna»
Adnaŭleńnie ściany klaštara kartezijancaŭ. Fota: telehram-kanał «Spadčyna»
Adnaŭleńnie ściany klaštara kartezijancaŭ. Fota: telehram-kanał «Spadčyna»

Taksama daviadziecca adkapać častku aharodžy da histaryčnaha butavaha cokala, bo za minułaje stahodździe ŭ čas darožnych rabot uzrovień ziamli byŭ štučna padniaty, praz što značnaja častka cahlanaj kładki apynułasia pad ziamloj. Adsutnaść vodaadvodu i praźmiernaje ŭvilhatnieńnie pryviali da značnaha razbureńnia hetych kanstrukcyj.

Z fasadaŭ taksama akuratna zdymuć stary tynk i paźniejšyja niedarečnyja cemientnyja łatki. Usie straty ŭ muroŭcy zapoŭniać kieramičnaj paŭnaciełaj cehłaj na vapnava-piasčanych rastvorach, blizkich da aryhinalnych, stroha biez vykarystańnia sučasnaha cemientu, jaki niebiaśpiečny dla zachavańnia histaryčnych muroŭ.

Kałona ŭ paŭdniovaj ścianie klaštara kartezijancaŭ u XX stahodździ. Fota: z tendarnaj dakumientacyi
Kałona ŭ paŭdniovaj ścianie klaštara kartezijancaŭ u XX stahodździ. Fota: z tendarnaj dakumientacyi
Kałona ŭ paŭdniovaj ścianie klaštara kartezijancaŭ u XX stahodździ. Fota: z tendarnaj dakumientacyi
Usio, što zastałosia ad kałony ŭ paŭdniovaj ścianie klaštara — vystup pastamienta. Fota: z tendarnaj dakumientacyi

Prajekt praduhledžvaje adnaŭleńnie stračanych prafilavanych karnizaŭ. Patynkavanyja nanoŭ ścieny pafarbujuć u histaryčnyja kolery. Na padstavie fizika-chimičnych daśledavańniaŭ śpiecyjalisty vyznačyli, što pieršapačatkova mury mieli ciopłaje vochrysta-žoŭtaje adcieńnie.

Asobnaja ŭvaha padčas prac budzie nadadziena restaŭracyi aryhinalnaj kałony paŭdniovaj ściany, jakaja vonkava nahadvała minijaciurnuju viežačku, zavieršanuju čymści nakštałt kaplički. Ad jaje siońnia zastaŭsia tolki pastamient.

Adnačasova restaŭratary zojmucca šmathrannaj paŭdniova-zachodniaj kutniaj viežaj, ścieny jakoj patrabujuć terminovaha ŭmacavańnia.

Stan ściany kala paŭdniova-zachodniaj viežy. Fota: telehram-kanał «Spadčyna»
Ściana i paŭdniova-zachodniaja vieža klaštara ŭ XX stahodździ. Fota: z tendarnaj dakumientacyi
Paŭdniova-zachodniaja vieža klaštara ŭ XX stahodździ. Fota: z tendarnaj dakumientacyi

Biarozaŭski klaštar kartezijancaŭ źjaŭlajecca adnym z samych maštabnych i admietnych pomnikaŭ śpiełaha baroka ŭ Biełarusi. Jon byŭ uźviedzieny ŭ 1648—1689 hadach pavodle prajekta italjanskaha architektara Džavani Batysta Džyśleni na srodki kanclera vialikaha litoŭskaha Kazimira Lva Sapiehi. Heta byŭ adziny klaštar strohaha ordena kartezijancaŭ na terytoryi Vialikaha Kniastva Litoŭskaha, jaki mieŭ vyhlad sapraŭdnaj fartecyi ź viežami, manumientalnym kaściołam, špitalem, aptekaj i bataničnym sadam.

Kompleks klaštara kartezijancaŭ u Biarozie na malunku 1750 hoda. Ściana, jakuju ŭzialisia adnaŭlać, namalavanaja sprava, a hranionaja vieža — u nižnim pravym kucie. Fota: Wikimedia Commons

Paśla ŭdziełu manachaŭ u vyzvalenčym paŭstańni rasijskija ŭłady ŭ 1831 hodzie začynili śviatyniu, a paśla paŭstańnia 1863 hoda pačali metanakiravana raźbirać mury i chram na cehłu dla budaŭnictva vajskovych kazarmaŭ. Da našaha času ad vieličnaha ansambla dajšli tolki reštki paŭdniovaj i zachodniaj častak muroŭ sa špitalem, ruiny mahutnaj zvanicy i adnoŭlenaja ŭ 2014 hodzie hałoŭnaja brama. 

«Naša Niva» — bastyjon biełaruščyny

PADTRYMAĆ

Kamientary8

  • Udakładnieńnie
    19.06.2026
    Čamu vy pišacie niejkija "kartezijancy", kali stahodździami było "kartuzy", a stancyja dahetul zaviecca "Biaroza-Kartuzskaja", a nie "Biaroza-Kartezijanskaja"?
  • Adradžeńnie
    19.06.2026
    A klaštar u Vysokim kali adnovim?
  • Hanka
    19.06.2026
    Čamu na malunku 1750 hoda niama toje viežački, jakuju buduć adnaŭlać?

Ciapier čytajuć

Stała viadomaja asoba rabočaha «Biełaruśkalija», jaki zahinuŭ pry abrušeńni hornaj parody1

Stała viadomaja asoba rabočaha «Biełaruśkalija», jaki zahinuŭ pry abrušeńni hornaj parody

Usie naviny →
Usie naviny

Vybuchnuŭ i zahareŭsia Amurski hazachimičny kompleks na miažy z Kitajem za 6500 kiłamietraŭ ad Ukrainy2

Ci možna ŭ Irłandyi zamović viačeru pa-irłandsku? Ekśpierymient błohiera, jaki staŭ virusnym22

U centry Minska pradajuć kvateru z ułasnym śmiećciepravodam1

Pamyłka pry pavarocie: u Minsku sutyknulisia dva hruzaviki MAZ i Mercedes

Dopyty i pahrozy. Što adbyvajecca sa studentami EHU paśla pryznańnia ŭniviersiteta «ekstremisckim»7

Administracyja Trampa źbirajecca adklikać 200 tysiač turystyčnych viz u tych, chto pryjechaŭ pa ich u krainu i paprasiŭ prytułak4

Biełarusy pryvieźli z Kapienhahiena «kryž karalevy Safii». Historyki nazyvajuć jaho bižuteryjaj za 4000 jeŭra15

U Kupałaŭskim teatry rasijskija režysiory praviaduć tvorčuju łabaratoryju, u jakoj abiaruć śpiektakl dla repiertuaru12

Kab zachavać pieršy radok u suśvietnym tenisie, Arynie Sabalency treba tolki pieramahać na US Open11

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

Stała viadomaja asoba rabočaha «Biełaruśkalija», jaki zahinuŭ pry abrušeńni hornaj parody1

Stała viadomaja asoba rabočaha «Biełaruśkalija», jaki zahinuŭ pry abrušeńni hornaj parody

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić