Культура33

У Нарвегіі адкрылі новы мемарыял ахвярам тэрактаў Брэйвіка. На ім — кулік з камянёў

За некалькі дзён да 15‑й гадавіны самага крывавага тэракту ў мірнай гісторыі Нарвегіі ў Осла адкрылі новы нацыянальны мемарыял у памяць пра 77 чалавек, забітых ультраправым тэрарыстам Андэрсам Брэйвікам. Яго аўтары хочуць, каб помнік не толькі захоўваў памяць пра ахвяр, але і стаў сімвалам супрацьстаяння экстрэмізму.

Мемарыял ахвярам тэрактаў 2011 года. Фота: Niklas Hart / KORO

22 ліпеня 2011 года Нарвегія перажыла найбуйнейшы тэракт у сваёй найноўшай гісторыі. Спачатку неанацыст Андэрс Брэйвік падарваў аўтамабіль каля ўрадавага квартала ў Осла, забіўшы восем чалавек. Неўзабаве пасля гэтага ён прыехаў на востраў Утоя, дзе адбываўся летнік моладзевага крыла левацэнтрысцкай Нарвежскай працоўнай партыі (AUF), і адкрыў агонь па яго ўдзельніках. У выніку загінулі яшчэ 69 чалавек, спрэс юнакі і падлеткі. Сотні атрымалі раненні.

Як паведамляе Бі-бі-сі, у нядзелю ў сталіцы Нарвегіі адбылося адкрыццё новага мемарыяла, прысвечанага ўсім 77 ахвярам трагедыі. На цырымоніі прысутнічалі тыя, хто выжыў падчас нападу, сваякі загінулых, наследны прынц Хокан і прадстаўнікі ўрада.

Мемарыял пад назвай Upholding («Падтрымка») размешчаны ў абноўленым урадавым квартале Осла, непадалёк ад месца, дзе ў 2011 годзе адбыўся выбух.

Як паведамляе дзяржаўная арганізацыя KORO, якая адказвае за мастацкія праекты ў грамадскіх прасторах Нарвегіі, аснову мемарыяла складае вялікі сталёвы каркас, які раней выкарыстоўвалі для пераносу манументальнага твора Пабла Пікаса «Рыбакі».

Фота: Niklas Hart / KORO

Праца знаходзілася на сцяне аднаго з будынкаў урадавага квартала Осла, пашкоджанага падчас тэракту 2011 года. Калі будынак зносілі, фрагмент бетоннай сцяны з выявай выразалі і перанеслі, а сам каркас стаў часткай новага мемарыяла.

Ён падтрымлівае 12‑метровую каменную мазаіку з выявай рачнога куліка, чароту і галін, якія адбіваюцца ў водах возера Цюрыф'ёрд, на якім размешчаны востраў Утоя. На мемарыяле выгравіраваныя імёны ўсіх 77 загінулых.

Аўтар працы, мастак Маціяс Фалдбакен, расказаў, што выбраў гэтую птушку пасля таго, як убачыў яе на Утоі. Паводле яго слоў, мемарыял мае дзве мэты: ушанаваць памяць ахвяр і нагадваць грамадству пра неабходнасць абараняць дэмакратыю ад ультраправых ідэалогій, якія натхнілі тэрарыста.

Мастак Маціяс Фалдбакен — аўтар праекта. Фота: Vegard Kleven / KORO

Завяршыць мазаіку дапамагалі самі нарвежцы. На працягу трох тыдняў каля дзвюх тысяч чалавек — тыя, хто выжыў пасля тэракту, родныя загінулых, падлеткі і іншыя ахвотныя — разам з мастаком выклалі апошнія сем тысяч камянёў. Апошні з іх паклала кіраўніца Нацыянальнай групы падтрымкі пасля падзей 22 ліпеня Мерэтэ Стамнесгаген, чыя дачка загінула на востраве Утоя.

У 2012 годзе Андэрса Брэйвіка асудзілі да 21 года пазбаўлення волі. Гэта максімальны тэрмін, прадугледжаны нарвежскім заканадаўствам. Аднак яго могуць бестэрмінова падаўжаць, калі асуджаны працягвае ўяўляць небяспеку для грамадства.

За гады зняволення Брэйвік неаднаразова спрабаваў праз суд змяніць умовы свайго ўтрымання. Ён часткова выйграў пазоў аб парушэнні правоў чалавека ў 2016 годзе, але гэта рашэнне пазней адмянілі. У 2022 годзе суд адмовіў яму ва ўмоўна-датэрміновым вызваленні, прызнаўшы, што ён не змяніўся і застаецца небяспечным. У 2024 годзе таксама быў адхілены яго пазоў супраць дзяржавы, у якім ён сцвярджаў, што ізаляцыя ад іншых вязняў парушае яго правы.

Каментары3

  • Праўда
    21.07.2026
    які мастак, калі гэта рысайклінг старога? што там дараблялі гэтыя сваякі? ніхалеры незразумела.
  • лютый бред
    21.07.2026
    причем тут кулики? Брейвик расстрелял куликов?! А еще в озере есть рыба, с таким же "успехом" можно было бы нарисовать рыбу.

    Представьте себе памятник жертвам давки на Немиге в виде вороны, оттого, что художник увидел на этом месте ворону. Или пробегашую собаку.

    Горе-художника и компашку заказчиков, распиливших на этой халтуре 100500 миллионов крон бюджетных денег, посадить в тюрьму, только белорусскую, а не норвежскую. В норвежской в камере как у Брейвика, я сам готов посидеть годик-другой. Я все равно интроверт, из дома выхожу неохотно, так что годик-другой взаперти не проблема. Мой съемный апартамент не такой просторный,как камера у Брейвика, тренажеры как у него у меня точно некуда ставить, и я плачу 600 евро за него, а у Брейвика жилье и питание бесплатно. Может, поехать в Осло, облить эту халтуру краской, чтоб меня посадили в норвежскую тюрьму? ;)
  • jaska gospodar
    21.07.2026
    лютый бред, а какие ассоциации у вас от слова петух?

    ........зона нары и шконка?

    ))))))))))))))
    а у меня символ свободной Франции

Цяпер чытаюць

Беларуска ўладкавалася ў кандытарскую краму. Але высветлілася, што за наведванне туалета ёй трэба плаціць27

Беларуска ўладкавалася ў кандытарскую краму. Але высветлілася, што за наведванне туалета ёй трэба плаціць

Усе навіны →
Усе навіны

Памерла Мая Кляшторная4

Беларусы пасля паездкі ў Партугалію атрымалі рахунак на 100 тысяч еўра2

У Румыніі кантралявана падарвалі Дунай, каб скіраваць паток вады на АЭС4

Колькі беларусаў атрымалі польскае грамадзянства за апошні час. Лічбы ўражваюць45

Новы мастацкі кіраўнік Купалаўскага тэатра працуе таксама ў Абхазіі2

Зяленскі: Украіна будзе старацца прымусіць РФ скончыць вайну да зімы1

Дрон упаў на пляж пад Геленджыкам, куды ездзіць шмат беларускіх турыстаў — загінулі шэсць чалавек ВІДЭА24

У Беластоку хуліганы прычапіліся да беларускай сям’і і пачалі яе абражаць24

Першая віцэ-міс Беларусі выйшла замуж ФОТЫ11

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Беларуска ўладкавалася ў кандытарскую краму. Але высветлілася, што за наведванне туалета ёй трэба плаціць27

Беларуска ўладкавалася ў кандытарскую краму. Але высветлілася, што за наведванне туалета ёй трэба плаціць

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць