Пальчыс: Я супраць дапамогі тым палітвязням, хто ў зняволенні працаваў на адміністрацыю
Экс-палітвязень у сваім фэйсбуку адрэагаваў на артыкул Паўла Вінаградава пра дапамогу палітвязням.
Эдуард Пальчыс, фота Lookby.Media
«Нядаўна Павел Вінаградаў выдаў правільны пост наконт дапамогі. Магу пацвердзіць, што так — прыкладна такая дапамога плюс-мінус аказвалася і мне. Магчыма, дзесьці я сам не праяўляў патрэбнай актыўнасці, бо мне дагэтуль унутрана сорамна прасіць кагосьці. Плюс Бог узнагародзіў мяне сябрамі, якіх, напэўна, я не заўсёды заслугоўваю: яны могуць заданаціць, пазычыць, дапамагчы перажыць пэўныя цяжкасці. Таму я часам свядома не імкнуся скарыстацца нейкай магчымасцю атрымаць дапамогу, каб рэсурсы дасталіся таму, каму яны больш патрэбныя.
Для мяне неяк дзіўна, што ў 2026 годзе многія не ведаюць або не хочуць ведаць пра Міжнародны гуманітарны фонд і пра тое, як ён працуе. У некаторых нейкія дзіцячыя ўяўленні, што Святлана Ціханоўская сядзіць на мяшках з наяўнымі, сама праглядае анкеты і пальчыкам паказвае, каму варта дапамагчы, а каму не.
У Венесуэле, М'янме, Грузіі таксама за гэтыя гады былі масавыя пратэсты і эміграцыя. Палітвязні тысячамі сядзяць у Егіпце і на Кубе. Прыклад сотняў тысяч расійскіх эмігрантаў — зусім побач. Але чамусьці садзейнічанне і дапамога з боку Захаду аказваюцца менавіта беларускім палітвязням. Многія думаюць, што, відаць, проста таму, што яны самі па сабе такія важныя і Захад разам са сваімі падаткаплацельшчыкамі ад нараджэння ім нешта абавязаны.
Я вось дагэтуль сяджу без якіх-небудзь дакументаў, картак і банкаўскіх рахункаў. Банальна не магу завесці сім-карту на сваё імя. Калі шчыра — так жыць вельмі нязручна. Але я і цяпер гатовы ад усяго сэрца моцна абняць тых літоўскіх памежнікаў, якія сустракалі нас 19 сакавіка і афармлялі часовыя візы.
Цяпер пра тое, што магло б быць лепш.
Паколькі еўрапейскія сродкі ідуць у розныя арганізацыі і ініцыятывы, ім не хапае адзінага пункта ўваходу. Нешта накшталт умоўнага чат-бота альбо сайта, куды ты мог бы напісаць, і адразу ўсе 10 (умоўна) праваабарончых арганізацый і ініцыятыў ведалі б пра цябе і пачыналі аказваць дапамогу. Пакуль сістэма працуе наадварот: ты павінен напісаць усім і банальна часам не ведаеш, што, дзе і як.
Другое — сапраўды ёсць момант «шанцавання». Мяне вывезлі амерыканцы і аказалі мне добрую дапамогу. Але ёсць тыя, хто адседзеў поўны тэрмін і сваім ходам выехаў з Беларусі. Ёсць тыя, хто застаўся ўнутры РБ. Як эфектыўна дапамагаць гэтым людзям, як праваабаронцам разабрацца, хто ёсць хто, — яшчэ тая праблема з зорачкай.
Асабіста я супраць дапамогі тым, хто ў зняволенні свядома і сістэмна працаваў на адміністрацыю на шкоду іншым. Не лічу іх палітвязнямі.
Трэцяе — гэта ўжо крыху ўбок ад тэмы, але асабіста для мяне гэта важна. Нам трэба думаць, як сістэмна арганізаваць дапамогу нашым добраахвотнікам, якія прайшлі вайну і вярнуліся да звычайнага жыцця.
І так, сярод работнікаў арганізацый, якія дапамагаюць, ёсць не толькі «халодныя». Я асабіста пазнаёміўся з шэрагам эмпатычных і выдатных людзей, якія нават пасля гадоў аказання дапамогі яшчэ могуць праяўляць шчырасць. Нягледзячы на ўсю вашу стомленасць і выгаранне — ведайце, вы вялікія малайцы.
Хачу сказаць: пакуль пэўная асобная мразота на грошы расійскіх алігархаў (наўрад ці ім гэбня плаціць) сістэмна атакуе ўсю тэму дапамогі палітвязням, велізарная колькасць тых, хто адседзеў, ціха наладжвае сваё жыццё.
Ім цяжка, іх цалкам абнулілі, у большасці разваліліся сем'і, а вакол няма звыклага сацыяльнага кола. Яны пераносілі катаванні, галадалі і мерзлі, месяцамі сядзелі ў ШЫЗА. А цяпер не ныюць, чамусьці вучацца, будуюць планы і нават думаюць пра тое, як у будучыні дапамагчы іншым.
Вам ёсць кім ганарыцца, але вы іх проста не заўважыце, бо нармальныя людзі занадта сумныя для мясцовай тусоўкі», — напісаў Эдуард Пальчыс.