Ci mahčyma zaciažarać u kosmasie? Navukoŭcy pravieryli

Aŭstralijskija daśledčyki pasprabavali adkazać na pytańnie, ci zdolny čałaviek razmnažacca pa-za miežami Ziamli. Dla hetaha jany praviali niezvyčajny ekśpierymient — prapuścili śpiermu praź minijaciurnuju «pałasu pieraškod», jakaja imituje ŭmovy mikrahravitacyi.

Fantazija mastaka pra kałoniju ziamlan na Marsie. Fota: Getty Images

Pytańnie ab tym, ci zdolnaje čałaviectva stać mižpłanietnym vidam, napramuju zaležyć ad mahčymaści paśpiachovaha začaćcia i naradžeńnia dziaciej u kosmasie. Niadaŭniaje daśledavańnie aŭstralijskich navukoŭcaŭ z Univiersiteta Adełaidy pralivaje śviatło na toje, jak umovy mikrahravitacyi ŭpłyvajuć na repraduktyŭnyja pracesy.

Jak piša The Telegraph, dla pravierki zdolnaści śpiermatazoidaŭ da vyžyvańnia ŭ ekstremalnych umovach daśledčyki stvaryli śpiecyjalnuju minijaciurnuju «pałasu pieraškod» z płastyka, jakaja imituje žanočyja repraduktyŭnyja šlachi. Unutry jaje śpiermatazoidy pavinny byli «prapłyści» ad adnaho kanca da druhoha. Kab uznavić umovy kosmasu, pryładu pastajanna krucili, stvarajučy efiekt amal poŭnaj adsutnaści hravitacyi. U takich umovach pravieryli śpiermu jak čałavieka, tak i myšej.

Vyniki pakazali, što ŭ mikrahravitacyi śpiermatazoidy značna horš aryjentujucca: ich zdolnaść prajści «trasu» źniziłasia prykładna na 50%. U vyniku ahulnaja vierahodnaść paśpiachovaha apładnieńnia ŭpała prykładna na tracinu ŭ paraŭnańni z zvyčajnymi ziamnymi ŭmovami. Takija danyja paćviardžajuć, što praces začaćcia ŭ kosmasie budzie patrabavać ad arhanizma značna bolšych resursaŭ.

Adnak vyniki daśledavańnia, apublikavanyja ŭ časopisie Communications Biology, utrymlivajuć i niečakanyja vysnovy. Navukoŭcy zaŭvažyli, što mikrahravitacyja vystupaje ŭ roli žorstkaha pryrodnaha filtra. Stresavyja ŭmovy adsiejvajuć słabyja kletki, dazvalajučy dasiahnuć mety tolki samym žyćciova zdolnym śpiermatazoidam, što moža stać peŭnaj pieravahaj dla kaśmičnaj repradukcyi.

Čałaviečyja śpiermatazoidy. Fota: Roland Birke / Getty Images

Tym nie mienš asnoŭnaja pahroza dla budučych kałanistaŭ toicca nie ŭ samim začaćci, a ŭ pieršych sutkach paśla jaho. Daśledčyki vyjavili, što praz 24 hadziny paśla apładnieńnia situacyja rezka paharšajecca: kolkaść sfarmavanych embryjonaŭ istotna źmianšajecca, a tyja, što vyžyvajuć, majuć prykmiety nizkaj jakaści.

Daśledčyki miarkujuć, što dla paśpiachovaha razmnažeńnia pa-za Ziamloj nieabchodna budzie znajści sposaby abaranić embryjon u hetyja krytyčnyja pieršyja hadziny.

Siońnia niekatoryja futurysty, u tym liku zasnavalnik SpaceX Iłan Mask, budujuć ambitnyja płany pa pieratvareńni čałaviectva ŭ mižpłanietny vid šlacham stvareńnia pasieliščaŭ na Miesiacy, a zatym i na Marsie. Isnujuć prahnozy, što pieršaje dzicia, začataje pa-za miežami Ziamli, moža źjavicca ŭ vyniku pałavoha aktu pary padčas turystyčnaha kaśmičnaha palotu.

Adnak navukovaja supolnaść zaklikaje da strymanaści, padkreślivajučy, što apładnieńnie — heta tolki pačatkovy etap nadzvyčaj składanaha pracesu. Napieradzie jašče šmat hadoŭ daśledavańniaŭ, pierš čym čałaviectva ŭbačyć pieršaje dzicia, začataje i narodžanaje ŭ kosmasie.

Kamientary da artykuła