Biełarusy z Polščy pabyli ruskimi ŭ filmie, jaki ŭziaŭ pryz u Kanach. Stužcy praročać naminacyju na «Oskar»
U polskich kinateatrach startavaŭ prakat novaha filma askaranosnaha režysiora Paŭła Paŭlikoŭskaha «Ojczyzna» («Ajčyna»). Stužka, jakaja raskazvaje pra paślavajennuju Hiermaniju i niadaŭna ŭziała pryz na Kanskim kinafiestyvali, maje i biełaruski śled: dla zapisu saŭndtreka stvaralniki zaprasili biełarusaŭ z Padlašša i Varšavy.
Tomas Man i jaho dačka Eryka, roli jakich u filmie vykanali Hans Cyšler i naminantka na «Oskar» Sandra Hiuler. Kadr ź filma
Pra niezvyčajny dośvied supracoŭnictva z suśvietnym kiniematohrafam raskazaŭ vydańniu «Biełaruskaje Radyjo Racyja» biełaruski hramadski dziejač z Padlašša Maksim Fijonik.
Jak vyśvietliłasia, da pracy nad muzyčnym afarmleńniem karciny byli dałučanyja braty Maksim i Elijaš Fijoniki, jašče adzin muzyka ź Bielska-Padlašskaha, a taksama viadomy biełaruski śpiavak i falkłaryst Siaržuk Doŭhušaŭ.
«Niejkim čynam da nas datelefanavaŭsia čałaviek z pradukcyi, jaki spytaŭ, ci jość u nas hurt z Padlašša, jaki śpiavaje i hraje. I tak atrymałasia, što my pajechali razam u niamiecki Viejmar. Heta naša padlašska-biełaruskaja hrupa: ja, moj brat, jašče adzin siabra ź Bielska, a taksama Siarhiej Doŭhušaŭ i chłopcy z varšaŭskaha hurta Kasary», — raskazaŭ Maksim Fijonik.
Hurt Kasary, jaki byŭ zasnavany ŭ Varšavie ŭ kancy 2023 hoda muzykam Sieržukom Doŭhušavym, zajmajecca adradžeńniem mienavita biełaruskich tradycyjnych mužčynskich śpievaŭ (rekruckich, biasiednych, liryčnych). Za karotki čas całkam biełaruski hurt staŭ łaŭreatam polskich konkursaŭ, takich jak Stara Tradycja i Nowa Tradycja.
Ale śpiavać im daviałosia zusim nie biełaruski falkłor. Pakolki dziejańnie filma častkova adbyvajecca ŭ savieckaj zonie akupacyi Hiermanii, jeŭrapiejskim kiniematahrafistam spatrebilisia aŭtentyčnyja słavianskija hałasy dla vykanańnia ruskich piesień.
Maksim Fijonik adznačaje, što papracavać na adnoj placoŭcy z zorkami jeŭrapiejskaha kino, takimi jak Sandra Hiuler, było nadzvyčaj cikava.
«My hrali ruskich, jakija zastalisia va ŭschodniaj Hiermanii, heta byŭ taki chor, — tłumačyć Fijonik. — Naša rola tam nievialikaja, usiaho paŭtary-dźvie chviliny, ale naša scena važnaja dla filma. Taki padlašska-biełaruski akcent».
Udzieł u takim maštabnym prajekcie — vialiki pośpiech dla biełaruskich muzykaŭ, bo film užo staŭ adnoj z hałoŭnych kinapadziej hoda ŭ Polščy.
Darečy, u epizadyčnaj roli ŭ filmie źniałasia hałoŭnaja redaktarka «Biełsatu» Alina Koŭšyk.
Pra što kino i da čaho tam ruskija pieśni?
«Ajčyna» — heta pieršaja poŭnamietražnaja praca Paŭła Paŭlikoŭskaha paśla tryumfalnaj «Chałodnaj vajny», jakaja ŭ 2018 hodzie pryniesła jamu suśvietnuju słavu i naminacyi na «Oskar». Ciapier Paŭlikoŭski stvaryŭ kiniematahrafičnaje ese pra Jeŭropu adrazu paśla katastrofy.
Dziejańnie novaj karciny razhortvajecca ŭ 1949 hodzie ŭ pieryjad raskołu Hiermanii i pačatku Chałodnaj vajny. Hałoŭnyja hieroi — vybitny niamiecki piśmieńnik, łaŭreat Nobieleŭskaj premii Tomas Man (jaho hraje Hans Cyšler) i jaho dačka Eryka (naminantka na «Oskar» Sandra Hiuler). Jany ŭpieršyniu paśla emihracyi ŭ ZŠA viartajucca na radzimu i adpraŭlajucca ŭ padarožža na čornym aŭtamabili z Frankfurta-na-Majnie (amierykanskaja zona) u Viejmar (savieckaja zona akupacyi), kab atrymać dźvie premii imia Hiote.
Darečy, niahledziačy na niamiecki anturaž, zdymali film pieravažna ŭ Polščy. Stvaralnikam daviałosia staranna dekaryravać vulicy Lahnicy, Bielska-Białaj i Urocłava, kab pieradać atmaśfieru zrujnavanaj paślavajennaj Hiermanii. Čorna-biełuju karcinku zdymaŭ vybitny polski apieratar Łukaš Žal. Taksama ŭ filmie źjaŭlajecca Jaanna Kulih — zorka papiaredniaha filma Paŭlikoŭskaha «Chałodnaja vajna».
Kanski tryumf i šancy na «Oskar»
Suśvietnaja premjera stužki adbyłasia ŭ mai 2026 hoda ŭ asnoŭnym konkursie 79‑ha Kanskaha kinafiestyvalu. Karcina vyklikała furor: Paŭłu Paŭlikoŭskamu ŭručyli prestyžny pryz za najlepšuju režysuru.
Za rolu ŭ filmie «Ajčyna» aktrysie Sandry Hiuler praročać čarhovuju naminacyju na «Oskar». Kadr ź filma
Rejtynh filma na ahrehatary Rotten Tomatoes składaje 95%, a na Metacritic — 90 sa 100 mahčymych, što śviedčyć pra «ŭsieahulnaje pryznańnie». Brytanski The Guardian nazyvaje film «nievierahodna elehantnaj histaryčnaj vińjetkaj», a žurnalisty ŭžo prahnazujuć stvaralnikam novyja naminacyi na premiju amierykanskaj kinaakademii. U pryvatnaści, vydańnie Variety praročyć čarhovuju oskaraŭskuju naminacyju Sandry Hiuler. Sam ža film razhladajecca jak adzin z hałoŭnych kandydataŭ na vyłučeńnie ad Polščy na premiju «Oskar».