Statystyčny pakazčyk kaža, što biełarusy ŭžo bahaciejšyja za palakaŭ i navat italjancaŭ. Jak takoje mahčyma?
Biełarusy nibyta mohuć kupić na svoj siaredni zarobak bolš, čym pałova Jeŭropy. Ale jość niekalki niuansaŭ pry padlikach.
Vulica Minska. Ilustracyjnaje fota: blisch.by
Nastupnyja za Bielhijaj
Składana znajści adzin univiersalny pakazčyk, kab padličyć, žychary jakoj krainy bahaciejšyja, a jakoj — biadniejšyja. U kožnaj ź mietodyk jość svaje plusy, ale jość i niedachopy.
Adno z papularnych (ale taksama nieidealnych) rašeńniaŭ — paraŭnoŭvać zarobki na ruki, ale ź pieralikam na «mižnarodny dalar» (PPP) pa parytecie kupčaj zdolnaści. U takim razie ŭličvajecca, što za adzin dalar u Biełarusi možna kupić bolš, čym va ŭmoŭnaj Šviejcaryi.
U anhłamoŭnaj viersii artykuła «Śpis jeŭrapiejskich krain pa siaredniaj zarabotnaj płacie» pa hetym pakazčyku Biełaruś znachodzicca na 19‑m miescy siarod 48 krain Jeŭropy — u pieršaj pałovie.
Uśled za Biełaruśsiu iduć Italija, źviestki pra jakuju nie abnaŭlalisia z 2023 hoda, Polšča, u jakoj raźliki robiacca pa stanie na lipień 2026 hoda, jak i ŭ našaj krainie. Jašče dalej — Rasija, Charvatyja i Słavienija.
Hledziačy na tyja ličby, možna pryjści da vysnovy, što siaredniestatystyčny biełarus žyvie krychu lepš, čym siaredniestatystyčny palak i rasijanin, bo na svoj zarobak nibyta moža dazvolić sabie bolš.
Fota: skrynšot artykuła ź Vikipiedyi
Ci sapraŭdy heta tak?
Ekśpiert BEROC Nastaśsia Łuzhina padobny padychod da acenki dabrabytu nasielnictva nazyvaje nie zusim dakładnym.
Dla ŭzroŭniu acenki ekanamičnaha raźvićcia i ŭzroŭniu materyjalnaha dabrabytu lepš vykarystoŭvać VUP krainy pa parytecie kupčaj zdolnaści na dušu nasielnictva, a nie siarednija zarpłaty.
Jak minimum z pryčyny taho, što ŭ realnym žyćci ludzi traciać hrošy nie tolki na tavary miascovaj vytvorčaści, transpart abo ŽKH, jakija ŭ Biełarusi, naprykład, subsidujucca dziaržavaj, adznačaje ekanamist.
A voś da ŭsiaho transhraničnaha (luby impart, pajezdki, nabyćcio valuty) mižnarodny dalar (PPP) nie maje dačynieńnia — tam dziejničaje naminał: Biełaruś €758 čystymi suprać €1539 u Polščy i €2017 u Italii.
Ilustracyjnaje fota: Naša Niva
Ale kali paraŭnoŭvać prosta ličby siarednich zarobkaŭ u pieravodzie ŭ dalary ci jeŭra, to karcina atrymajecca taksama skažonaj, jak i ŭ vypadku pieraliku zarpłaty ŭ mižnarodny dalar.
To-bok toj fakt, što siaredni zarobak u Finlandyi ŭ čatyry razy vyšejšy, čym u Biełarusi, nie kaža, što ŭ siarednim finy žyvuć u čatyry razy bahaciej za biełarusaŭ.
Idealnaha mietadu nie isnuje
«Tamu dadzienyja VUP pa parytecie kupčaj zdolnaści na dušu nasielnictva buduć bolš abjektyŭna apisvać karcinu. I kali my budziem paraŭnoŭvać Polšču i Biełaruś pa hetym pakazčyku, to pieravaha ŭžo budzie iści nie na karyść našaj krainy», — tłumačyć Łuzhina.
Tak, pa mietodycy MVF, u 2026 hodzie (prahnazavany) VUP pa parytecie kupčaj zdolnaści na dušu nasielnictva ŭ Polščy składaje amal 59 792 mižnarodnych dalaraŭ. U Biełarusi ž hety pakazčyk MVF aceńvaje na ŭzroŭni 35 616 mižnarodnych dalaraŭ.
«Heta značyć, što palaki, pavodle takoha padliku, u siarednim u 1,68 razu majuć bolš vysoki ŭzrovień materyjalnaha dabrabytu ŭ paraŭnańni ź biełarusami. Taki mietad taksama nie na 100% dakładny, ale najbolš relevantny.
Dla bolš poŭnaj acenki varta taksama paraŭnać, naprykład, faktyčnaje indyvidualnaje spažyvańnie. Pry hetym VUP pa parytecie kupčaj zdolnaści na dušu nasielnictva taksama pakazvaje dynamiku, što razryŭ u ekanamičnym raźvićci pamiž krainami pavialičvajecca: dziesiać hadoŭ tamu, u 2016 hodzie, VUP pa parytecie kupčaj zdolnaści na dušu nasielnictva ŭ Polščy byŭ u 1,56 razu bolš, čym u Biełarusi».