zasłužanaja kantužanaja vieteran infarmacyjnaj vajny , našy historyki daŭno pišuć rasiejskaja (ci maskoŭskaja) mova. Čamu NN nie pisać rasiejskaja ? My usie cudoŭna viedajem što rasiejskaja mova heta mova Maskovii, a nie VKŁ. Da taho- Hreki heta naša VKŁ słova, navošta pisać rasiejščynu jakaja zabłytvaje ludziej? U nas usie kanfiesii słaviać jak treba Boha.
Vo-vo
20.07.2026
Vo-vo, była narmalnaja Jeŭrapiejskaja kraina. A ciapier naščadki akupantaŭ i zabojcaŭ kažuć ab "bractvie" i "tryadzinym narodzie".
Pojezd ušieł, mašinist ostałsia
20.07.2026
Vo-vo, Kto profukał tu jevropiejskuju dieržavu,,? Vy i poofukali, točnieje vaši priedki.
muśje
20.07.2026
Vo-vo, Čaho vy ŭsio hałasicie, kali i siońnia padarožniki, pry tym rasiejskija (!) pišuć, što Biełaruś, heta nie Rasieja, a biełarusy nie rasiejcy. To bok jak pisali ab hetym 150 hadoŭ tamu, tak i pišuć. Režymnaja prapahanda moža kazać što zaŭhodna, ale fakty zastajucca faktami - jość kulturnyja adroźnieńni, jość mientalnyja adroźnieńni, jość antrapałahičnia adroźnieńni i jość biełaruskaja samaśviadomaść. Moža Azaronak z Hihinym i žadajuć źlicca ŭ ekstazie z "brackim" rasiejskim narodam, a voś biełarusy takim žadańniem nie harać. Chopić ŭžo biehać z krykami šef, ŭsio prapała, hips zdymajuć, klijent źjadžaje...
aha sčaz
20.07.2026
Vo-vo, Kak byli rabami dla polskich panou, tak imi i ostavaliś by ! I hosudarstva svojeho nikohda by nie imieli ! I jazyka, kak siehodnia .Kraina jemu normalnaja...
Haspadar
20.07.2026
Pojezd ušieł, mašinist ostałsia, prafukali jaje nie tyja, chto zmahaŭsia, a tyja, chto źmiryŭsia, vyraksia rodnaj movy dy svajho imia narodu.
Pojezd ušieł
20.07.2026
Haspadar , A ty značit nie śmiriłsia, nie otrieksia ot sovy? I čto s toho, kakov itoh?
1772
20.07.2026
muśje , Hryša z Vadzimam robiać usio,kab vy zastavalisia bieło russami. A vy im pakorliva ŭ henym dapamahajecie.
aficyjnaj-dziaržaŭnaj movy VKŁ nie viedaješ
20.07.2026
aha sčaz , ja ta ź mienskaj šlachty, a voś ty 100% ź lesu, ci prybłuda tamu aficyjnaj-dziaržaŭnaj movy VKŁ nie viedaješ
kultury Renesansu
20.07.2026
aha sčaz , siekularnaj kultury ŭ ardy nie było, Paraŭnańnie z našym płastam kultury Renesansu niemahčyma.
Litvin
20.07.2026
Pad «staražytnaruskaj Litvoj» aŭtar, naturalnaje maje na ŭvazie Vialikaje Kniastva Litoŭskaje, jakoje abjadnała značnuju častku staražytnaruskich ziemlaŭ. - atrymlivajecca što tyja,chto suprać litvinstva, suprać taho, kab naš narod viernuŭ adniataje akupantami dy damohsia histaryčnaj spraviadlivaści, nie tolki radujucca, ale j baroniać "cybulizacyju" našaha kraju.
Maskovija heta nie Ruś
20.07.2026
Litvin , Maskovija heta nie Ruś — toje, što isnavała tam (z 13s.), było źmiešańniem stepavaha niestaryjanstva i ŭschodniaha, ciurkskaha isłamu (architektura, adzieńnie, uzbrajeńnie, rabstva, haremy, cyrymonii; kudy ni pahladzi — upłyŭ Uschodu). Tamu historyju Maskovii i jaje instytutaŭ treba razumieć tolki ŭ hetym kantekście.
Hreki a nie "pravasłaŭnyja"
20.07.2026
Litvin , dadam, Hreki a nie "pravasłaŭnyja" (tut pavinna być mova, terminałohija VKŁ, a nie prapahanda romanova impieryi)
1
20.07.2026
Po chodu siehodnia eto tieťja sierija moskovskoho rabolepstva v licie Łukašienko i jeho svory.
kamientar
20.07.2026
Dziakuj! Vielmi cikava viedać niezaležnaje navukovaje mierkavańnie, tym bolš, što vykładzienaje jano niamieckim vidavočcam, a nie pravasłaŭnymi historykam-chłusam.
mucha ce-ce
20.07.2026
była cyvilizacyja, pryjšła cybulizacyja
Valadzimir
20.07.2026
mucha ce-ce , nahadaju, što Reč Paspalituju, u skład jakoj uvachodziła Vialikaje Kniastva Litoŭskaje, źniščyła ŭ kancy 18 st. nie adna Rasieja, a kaalicyja ("žiełajuŝich") u składzie "varvarskaj" Rasiei i "cyvilizavanych" Aŭstryi i Prusii. Miarkuju, što adna Rasieja, biez padtrymki (u vyniku adkrytych i tajemnych damoŭlenaściaŭ) hetych mocnych eŭrapejskich chaŭruśnikaŭ, naŭrad ci zdoleła b tak chutka zachapić VKŁ, a mahčyma, heta naohuł u jaje nie atrymałasia b. Cikavaja padrabiaznaść - nievialički kavałak sučasnaj terytoryi RB na zachad ad Harodni (Harda, Hardinas, Hrodno) u vyniku padziełaŭ RP adyjšoŭ Prusii.
Vilenčuk
20.07.2026
mucha ce-ce , Była Litva, stała Biełoruśsija
mucha ce-ce
20.07.2026
Valadzimir, dziakuj palakam, jak kaža prezidentščyca
Maskoŭska -Polskaja sivaja kazka
20.07.2026
Valadzimir, Maskoŭska -Polskaja sivaja kazka, nie kudy Vialikaje Kniastva Litoŭskaje nie uvachodziła, Reč Paspalitaja heta kanfiederacyja jak EZ, z roŭnymi pravami VKŁ i Karony (Polščy), z vojskam, uradam, padatkami , zakonami i h.d.
Lezie čort u chatu! - Darma, synku, aby nie m a s k a ł
20.07.2026
mucha ce-ce, A majoj vioscy kažuć: " Tatu, tatu! Lezie čort u chatu! - Darma, synku, aby nie m a s k a ł ."
zmaharoŭ z "lićvinizmam"
20.07.2026
Vilenčuk, Šalonaść aukštaitian zmaharoŭ z "lićvinizmam" pazbaŭlena ščyraj upeŭnienaści ŭ svajoj racyi. U hłybini dušy letuvisam nie staje sapraŭdnaj pierakananaści — i ŭspyški napadak słužać paćviardžeńniem. Nakolki ž słabaja viera letvisa ŭ słušnaści svajoj historyi, kali jon ličyć pahrozaj KOŽNAHA litvina- biełarusa
Aleś
20.07.2026
Da, kak vierno tut było podmiečieno, VKŁ i potom Rieċ Pospolituju, dierbanili nie tolko s vostoka, no i s zapada. Nado prosto pomniť, čto v silnych i samostojatielnych Litvie, Biełarusi, Polšie i Ukrainie, nie zaintieriesovany ni niemcy s francuzami, ni avstrijaki, ni russkije.
Kak ni stranno, no minimalnymi našimi sojuźnikami mohut byť ili anhličanie ili amierikosy. No točno nie sosiedi s oboich storon. Im my silnyje nie nužny
Ja syn taho kraju, dzie zbroju narod...
20.07.2026
Aleś, usim našym susiedziam, nieabchodna kab my zastavalisia Biełaruśju. Kab našaja historyja pačynałasia z 1918 hodu. Kab my byli ŭpeŭnieny, što "my biełorussy - mirnyja ludzi", jakim nie patrebnyja dy nie cikavaja ni našaja historyja, ni našaja spadčyny, ni ŭłasnaja mova. Bo za stahodździ akupacyi impieryjaj, našyja susiedzi, kaho vy abłudna zaviecie bratami, skrali nie tolki našuju ziamlu, ale historyju, našyja simvały dy navat našaje imia!
litva pachodzić z rusi vikinhaŭ
20.07.2026
i Cmalensk ŭ 19s bačyli litvoj (a litva pachodzić z rusi vikinhaŭ). Navat naš vorah puškin pra heta pisaŭ
"Pad «staražytnaruskaj Litvoj» aŭtar, naturalnaje maje na ŭvazie Vialikaje Kniastva Litoŭskaje, jakoje abjadnała značnuju častku staražytnaruskich ziemlaŭ. Dla niemca navat uschodniaja Biełaruś usio jašče zastavałasia toj daŭniaj Litvoj,"
Valadzimir
20.07.2026
litva pachodzić z rusi vikinhaŭ, chopić duryć hłuzdy narodu niedarečnaj niamieckaj "narmanskaj" bajkaj. Litva pachodzić ad zachodnich słavianaŭ - pałabskich lutičaŭ, a ruś pachodzić taksama ad zachodnich słavianaŭ - ruhienskich-rujskich varahaŭ. Mała taho, lutičy i rujanskaja "ruś" davoli surjozna varahavali pamiž saboj jašče "tam", na Zachadzie, i mahčyma, hetaja varažnieča pamiž imi, pa sutnaści hieapalityčnaja kankurencyja, potym była pieraniesiena i na Ŭschod. I što samaje cikavaje, pra što, miarkuju, mała chto sa "śviadomych biełarusaŭ" viedaje - pra niejkija vojny pamiž "Rusiłandam" i "Vilkinłandam" (vilkiny-vilcy - heta adno ź imionaŭ, mahčyma pieršapačatkovaje, lutičaŭ) raspaviadaje narviežskaja, zahadkavaja i zabłytanaja, "Saha ab Tydrykie Biernskim", zapisanaja ŭ 13 st., i ŭ joj zhadvajucca... Połacak i Smalensk! Daśledvańniem hetaj Sahi zajmalisia rasiejskija historyki jašče ŭ 19 st., a voś biełarusaŭ jana zusim nie cikavić. Dla ich samaje važnaje i patryjatyčna-natchnialnaje sa staražytnaj historyi (ad maskoŭskich "letapiscaŭ" 16 st.) - jak dziki "maskal" Uładzimir "zhvałciŭ" horduju "biełarusku" Rahniedu.
a zamovu "Vilniusa" i impieryi djabła.
20.07.2026
Valadzimir, pravakatar, jaki straŭlivaje našych ludzie na zamovu "Vilniusa" i impieryi djabła.
jarłyk na kniažańnie
20.07.2026
Napraciahu 13-14 st uźnikła maskaŭskaje kniastva. Jakoje było pad Manholijaj atrymali adpaviedny jarłyk na kniažańnie. Kali ŭ kancy 15 st razvaliłasia manholskaja impieryja Tady Maskovija ŭzmacniłasia jak častka ułusa chana Batyja. Z hetaha času kali Maskovija vyjšła z pad załptoj ardy, jano pastajanna viało vojny suprać Vialikaha kniastva. Napadali tamu što materyjalny i kulturny uzrovień Vialikaha kniastva byŭ značna vyšejšy. U rasiejcaŭ pad manhołami sfarmavałasia mientalnaść zajzdraści pahardy i nianaviści da lepšaha. Pastupova kali Maskoŭskaje Kniastva uzmacniałasia jano zachoŭvała tuju psichałohiju manholskuju i paŭstavała pytpńnie ab tym kab stać trecim Rymam. Hety peryjad pryjšoŭ da zaviaršeńnia ŭ siaredzinie 17 stahodździa. Kali Maskovija ŭ siaredzinie 17 stahodździa ŭzmacniłasia, u dziaržavie pry Alaksiei Michajłavičy ŭźnikła ideja što Vialikaje kniastva litoŭskaje pavinna być źniščana a nasielnictva likvidavana.
Była raspracavana mietadałohija i ideja źniščyć Vialikaje kniastva, a sistema hienacydu pačała ažyćciaŭlacca z 1654 hoda Paśla ŭpadu manholskaj impieryi i vychadu Maskvy z-pad ardy kaniec 15 st ahresija Maskvy pieratvaryłasia ŭ dziaržaŭnuju ideałohiju źniščeńnia VKŁ
Vajnu 1654-67 h doŭha rychtavali. Tamu što šmat było pytańniaŭ, VKŁ alternatyŭny centr pravasłaŭja, što jšło ŭrazrez i idejaj 3 Ryma, Stajała zadača źniščyć usio vialikaje kniastva. 13 hadovy napad nazyvaŭsia Patop. Byli razburanyja praktyčna ŭsie harady. Nasielnictva vyniščałasia metanakiravana, nie ŭ płanie vajennych dziejańniaŭ a ŭ płanie hienacydu. Byli admysłovyja atrady, jakija jeździli pa Vialikim Kniastvie, palili harady vioski i zabivali ludziej. Spalić harady i zabić usio nasielnictva. 51 adsotak. Bolšaść haradoŭ sapraŭdy spalili i razburyli i zabili bolšuju pałovu nasielnictva Biełarusi. U uschodnich abłaściach źniščana bolš 70 adsotkaŭ. Paŭstaŭ narod vojska vajavała, rašajučaj siłaj akazaŭsia narod jaki abaraniaŭ ziemli ŭ partyzanskich atradach. Vajna skončyłasia parazaj maskoŭskaha vojska. Ale razbureńni byli takija vialikija što Vialikaje Kniastva praktyčna ŭžo nie padniałosia. Paradyhma źniščeńnia Biełarusi ideałahična aformlenaja Alaksiejem Michajłavičam Cišajšym realioŭvałasia maskoŭcami roznymi sposabami ŭvieś čas. Vykonvajecca pa siońniašni dzień pry tatalitarnaj pramaskoŭskaj uładzie
Nastupny pieryjad - padzieły Rečy Paspalitaj. U hety čas 18 st rasiejskaja despatyja pieražyła niamieckuju madernizacyju dziakujučy niamiecka-ruskaj impieratrycy Safii Anhalt Cerbst Dornburh (Jekatierinie 2)- zasnavalnicy šavinistyčnaj kancepcyi zachodnierusizmu. adrazu 1771 hodzie ŭ časy 1 padziełu Kaciaryna Dornburh addaje ukaz kab usie papiery i aficyjnyja stasunki vialisia tolki na rasiejskaj movie. Tut hienacyd nabyvaje novyja formy Hibrydnyja formy. 1773 hod - skasavany orden Ijezuitaŭ 1795 - skasavali ŭsie unijackija jeparchii akramia połackaj Byŭ skasavany Bazyljanski orden na toj čas krynica duchoŭnaj biełaruščyny 1832 hod - začynili vilenski ŭniviersitety 1830-31 začynieny ŭsie bazyljanskija klaštary 1839 Zabaroniena ŭnijackaja carkva a 80 adsotkaŭ biełarusaŭ prymusova pieraviedzieny ŭ rasijskaje pravasłaŭje. Paŭsiudna va dvarach unijackich cerkvaŭ spalvali ŭnijackija abrazy i relihijnuju litaraturu na biełaruskaj movie. Pa źviestkach Adama Maldzisa viadoma kala 5 tysiačaŭ knih taho času, ad jakich zastalisia tolki nazvy. Za hety čas źniščyli Vilenski univiersitet, zakryli adukacyju na biełaruskaj movie, zakryli Bazyljanski orden, zabaranili Uniju (80 adsotkaŭ biełarusaŭ byli ŭnijatami da 1840 hoda). U kancy 18 st była stvorana kamisija pa pierabudovie chramaŭ pad rasiejski aranžyr. Rasiejcy razumieli što ŭsie hetyja ratušy i zamki architektura biełaruskaj hotyki i baroka śviedčyć pra krainu Jeŭropy a nie pra častku adzinaj Rasiei. Pierarablali biełaruskija harady na siaredniarasiejski kapył, źniščali ratušy, pierarablałasia architektura na ruski kapył ci ŭvohule źniščałasia. Byŭ taki vučony Michał Biez-Karniłovič jaki davaŭ źviestki pa Mahiloŭskaj hubiernii. Było źniščana 2 tysiačy pravasłaŭnych biełaruskich cerkvaŭ. Takuju ž samuju ličbu ŭ svaich pracach paćvierdziŭ rasiejski vučony Pampiej Batiuškov jaki paśla zadušeńnia paŭstańnia Kalinoŭskaha ŭznačalvaŭ kamitet pa pierabudovie architektury Paŭnočna-zachodniaha kraju pad rasiejski vyhlad. Ratušy źniščalisia abo pierabudoŭvalisia pad pažaruju kałanču. Pryvozili ruskich papoŭ i čynoŭnikaŭ z Rasiei ŭ Biełaruś. Razdavali ziemli dla rasiejskich pamieščykaŭ. U krainie było zabaroniena adčyniać vyšejšyja navučalnyja ŭstanovy Nie davali mahčymaści raźvićcia manufaktury (pramysłovaści). Uvodzili brovary staviłasia zadačv pryvučyć nasielnictva Biełarusi da p‘ianstva. Toje samaje što rabili ŭ Sibiry i na poŭnačy Źniščeńnie archivaŭ litaratury druku pa biełarusku i biełaruskich knih.Źniščali papy palicyja čynoŭniki i adpaviednyja arhanizacyi Biełaruskaja mova i kultura vyklikała ŭ rasiejcaŭ unutrany kompleks niepaŭnavartasnaści, davodziła ich da šalenstva. Prykład - słovy kiraŭnika rasiejskaha uradavaha sinodu Mienskaj Jeparchii pry Kaciarynie 2. Jon pahražaŭ biełaruskim pravasłaŭnym śviataram u słucku karaj za vykarystańnie biełaruskaj movy. Cytata - Ja vas iskorieniu uničtožu čtob jazyka nie było vašieho proklatoho litovskoho i vas samich. Ja vas v ssyłki po rassyłaju ili v sołdaty pootdaju i svoich iz za kordona po navožu. - Cytata adnaho ciemrašała a jana vyjaŭlaje ŭsiu palityku dy aktualnaje staŭleńnie rasiejcaŭ da ŭsiaho biełaruskaha i tady i ciapier. Najvialikšuju rolu ŭ źniščenńni Biełarusi adyhryvała maskoŭskaja škoła. Dzie ź biełaruskaha dziciaci imknulisia vybić dy vyśmiajać usio svojskaje i kulturnaje biełaruskaje Biełaruskuju drobnuju šlachtu masava zapisvali ŭ sialanstva Pačynajučy ad zachopu Vialikaha Kniastva palityka Rasiejskaj impieryi charakteryzavałasia vybranym sacyjalnym i kulturnym hienacydam. Hetaja palityka isnavała ŭvieś čas i praciahvajecca siońnia
Adnym ź pieršych «cybulizacyju» Biełarusi apisaŭ niamiecki zaołah. Uciokšy ad maskoŭskaha rabalepstva, jon adkryŭ tut inšuju cyvilizacyju
A ciapier naščadki akupantaŭ i zabojcaŭ kažuć ab "bractvie" i "tryadzinym narodzie".
Nado prosto pomniť, čto v silnych i samostojatielnych Litvie, Biełarusi, Polšie i Ukrainie, nie zaintieriesovany ni niemcy s francuzami, ni avstrijaki, ni russkije.
Kak ni stranno, no minimalnymi našimi sojuźnikami mohut byť ili anhličanie ili amierikosy. No točno nie sosiedi s oboich storon.
Im my silnyje nie nužny
Bo za stahodździ akupacyi impieryjaj, našyja susiedzi, kaho vy abłudna zaviecie bratami, skrali nie tolki našuju ziamlu, ale historyju, našyja simvały dy navat našaje imia!
"Pad «staražytnaruskaj Litvoj» aŭtar, naturalnaje maje na ŭvazie Vialikaje Kniastva Litoŭskaje, jakoje abjadnała značnuju častku staražytnaruskich ziemlaŭ. Dla niemca navat uschodniaja Biełaruś usio jašče zastavałasia toj daŭniaj Litvoj,"
Hety peryjad pryjšoŭ da zaviaršeńnia ŭ siaredzinie 17 stahodździa. Kali Maskovija ŭ siaredzinie 17 stahodździa ŭzmacniłasia, u dziaržavie pry Alaksiei Michajłavičy ŭźnikła ideja što Vialikaje kniastva litoŭskaje pavinna być źniščana a nasielnictva likvidavana.
Była raspracavana mietadałohija i ideja źniščyć Vialikaje kniastva, a sistema hienacydu pačała ažyćciaŭlacca z 1654 hoda
Paśla ŭpadu manholskaj impieryi i vychadu Maskvy z-pad ardy kaniec 15 st ahresija Maskvy pieratvaryłasia ŭ dziaržaŭnuju ideałohiju źniščeńnia VKŁ
Vajnu 1654-67 h doŭha rychtavali. Tamu što šmat było pytańniaŭ, VKŁ alternatyŭny centr pravasłaŭja, što jšło ŭrazrez i idejaj 3 Ryma, Stajała zadača źniščyć usio vialikaje kniastva.
13 hadovy napad nazyvaŭsia Patop. Byli razburanyja praktyčna ŭsie harady. Nasielnictva vyniščałasia metanakiravana, nie ŭ płanie vajennych dziejańniaŭ a ŭ płanie hienacydu. Byli admysłovyja atrady, jakija jeździli pa Vialikim Kniastvie, palili harady vioski i zabivali ludziej. Spalić harady i zabić usio nasielnictva. 51 adsotak. Bolšaść haradoŭ sapraŭdy spalili i razburyli i zabili bolšuju pałovu nasielnictva Biełarusi. U uschodnich abłaściach źniščana bolš 70 adsotkaŭ. Paŭstaŭ narod vojska vajavała, rašajučaj siłaj akazaŭsia narod jaki abaraniaŭ ziemli ŭ partyzanskich atradach. Vajna skončyłasia parazaj maskoŭskaha vojska. Ale razbureńni byli takija vialikija što Vialikaje Kniastva praktyčna ŭžo nie padniałosia. Paradyhma źniščeńnia Biełarusi ideałahična aformlenaja Alaksiejem Michajłavičam Cišajšym realioŭvałasia maskoŭcami roznymi sposabami ŭvieś čas. Vykonvajecca pa siońniašni dzień pry tatalitarnaj pramaskoŭskaj uładzie
Nastupny pieryjad - padzieły Rečy Paspalitaj. U hety čas 18 st rasiejskaja despatyja pieražyła niamieckuju madernizacyju dziakujučy niamiecka-ruskaj impieratrycy Safii Anhalt Cerbst Dornburh (Jekatierinie 2)- zasnavalnicy šavinistyčnaj kancepcyi zachodnierusizmu.
adrazu 1771 hodzie ŭ časy 1 padziełu Kaciaryna Dornburh addaje ukaz kab usie papiery i aficyjnyja stasunki vialisia tolki na rasiejskaj movie. Tut hienacyd nabyvaje novyja formy Hibrydnyja formy.
1773 hod - skasavany orden Ijezuitaŭ
1795 - skasavali ŭsie unijackija jeparchii akramia połackaj
Byŭ skasavany Bazyljanski orden na toj čas krynica duchoŭnaj biełaruščyny
1832 hod - začynili vilenski ŭniviersitety
1830-31 začynieny ŭsie bazyljanskija klaštary
1839 Zabaroniena ŭnijackaja carkva a 80 adsotkaŭ biełarusaŭ prymusova pieraviedzieny ŭ rasijskaje pravasłaŭje. Paŭsiudna va dvarach unijackich cerkvaŭ spalvali ŭnijackija abrazy i relihijnuju litaraturu na biełaruskaj movie. Pa źviestkach Adama Maldzisa viadoma kala 5 tysiačaŭ knih taho času, ad jakich zastalisia tolki nazvy.
Za hety čas źniščyli Vilenski univiersitet, zakryli adukacyju na biełaruskaj movie, zakryli Bazyljanski orden, zabaranili Uniju (80 adsotkaŭ biełarusaŭ byli ŭnijatami da 1840 hoda). U kancy 18 st była stvorana kamisija pa pierabudovie chramaŭ pad rasiejski aranžyr. Rasiejcy razumieli što ŭsie hetyja ratušy i zamki architektura biełaruskaj hotyki i baroka śviedčyć pra krainu Jeŭropy a nie pra častku adzinaj Rasiei. Pierarablali biełaruskija harady na siaredniarasiejski kapył, źniščali ratušy, pierarablałasia architektura na ruski kapył ci ŭvohule źniščałasia. Byŭ taki vučony Michał Biez-Karniłovič jaki davaŭ źviestki pa Mahiloŭskaj hubiernii. Było źniščana 2 tysiačy pravasłaŭnych biełaruskich cerkvaŭ. Takuju ž samuju ličbu ŭ svaich pracach paćvierdziŭ rasiejski vučony Pampiej Batiuškov jaki paśla zadušeńnia paŭstańnia Kalinoŭskaha ŭznačalvaŭ kamitet pa pierabudovie architektury Paŭnočna-zachodniaha kraju pad rasiejski vyhlad. Ratušy źniščalisia abo pierabudoŭvalisia pad pažaruju kałanču. Pryvozili ruskich papoŭ i čynoŭnikaŭ z Rasiei ŭ Biełaruś. Razdavali ziemli dla rasiejskich pamieščykaŭ.
U krainie było zabaroniena adčyniać vyšejšyja navučalnyja ŭstanovy
Nie davali mahčymaści raźvićcia manufaktury (pramysłovaści). Uvodzili brovary staviłasia zadačv pryvučyć nasielnictva Biełarusi da p‘ianstva. Toje samaje što rabili ŭ Sibiry i na poŭnačy
Źniščeńnie archivaŭ litaratury druku pa biełarusku i biełaruskich knih.Źniščali papy palicyja čynoŭniki i adpaviednyja arhanizacyi
Biełaruskaja mova i kultura vyklikała ŭ rasiejcaŭ unutrany kompleks niepaŭnavartasnaści, davodziła ich da šalenstva. Prykład - słovy kiraŭnika rasiejskaha uradavaha sinodu Mienskaj Jeparchii pry Kaciarynie 2. Jon pahražaŭ biełaruskim pravasłaŭnym śviataram u słucku karaj za vykarystańnie biełaruskaj movy. Cytata
- Ja vas iskorieniu uničtožu čtob jazyka nie było vašieho proklatoho litovskoho i vas samich. Ja vas v ssyłki po rassyłaju ili v sołdaty pootdaju i svoich iz za kordona po navožu. -
Cytata adnaho ciemrašała a jana vyjaŭlaje ŭsiu palityku dy aktualnaje staŭleńnie rasiejcaŭ da ŭsiaho biełaruskaha i tady i ciapier.
Najvialikšuju rolu ŭ źniščenńni Biełarusi adyhryvała maskoŭskaja škoła. Dzie ź biełaruskaha dziciaci imknulisia vybić dy vyśmiajać usio svojskaje i kulturnaje biełaruskaje
Biełaruskuju drobnuju šlachtu masava zapisvali ŭ sialanstva
Pačynajučy ad zachopu Vialikaha Kniastva palityka Rasiejskaj impieryi charakteryzavałasia vybranym sacyjalnym i kulturnym hienacydam. Hetaja palityka isnavała ŭvieś čas i praciahvajecca siońnia