Год на арбіце дзеля сцяга на Месяцы. Пекін уступіў у новы этап касмічнай гонкі з ЗША

Запуск касмічнага карабля «Шэньчжоу-23» (Божы човен — 23) да арбітальнай станцыі «Цяньгун» адбыўся вечарам 24 мая 2026 года. Як паведамляе The Insider са спасылкай на агенцтва Reuters, ракета-носьбіт Long March-2F паспяхова стартавала з касмадрома Цзюцюань, даўшы пачатак самай доўгай пілатуемай місіі ў гісторыі кітайскай касманаўтыкі і 11‑й па ліку для самой станцыі.

Склад экіпажа: ад ветэрана да паліцэйскага інспектара

Упершыню ў гісторыі кітайскай касманаўтыкі экіпаж цалкам складаецца з прадстаўнікоў трэцяга і чацвёртага пакаленняў тайканаўтаў. Кіруе місіяй 39‑гадовы камандзір Чжу Янчжу, які ўжо мае вопыт палёту на «Шэньчжоў-16». Функцыі пілота выконвае яго равеснік Чжан Юаньчжы, для якога гэта першы старт.

Павялічыць

Аднак галоўнай сенсацыяй стала прызначэнне 43‑гадовай Лі Цзяін спецыялістам па карыснай нагрузцы. Яна з'яўляецца былым галоўным інспектарам паліцыі Ганконга і першым прадстаўніком гэтага спецыяльнага адміністрацыйнага раёна ў космасе. Прызначэнне Лі — гэта яўны палітычны жэст Пекіна, накіраваны на дэманстрацыю поўнай інтэграцыі Ганконга ў кітайскую сістэму.

Яшчэ адна інтрыга місіі палягае ў яе працягласці. Першапачаткова стандартныя палёты на «Цяньгун» доўжыліся паўгода, але гэтым разам адзін з членаў экіпажа застанецца на станцыі на цэлы год. Каму менавіта выпадзе гэты гонар, кіраўніцтва вырашыць пазней на аснове фізічных і псіхалагічных тэстаў, праведзеных на арбіце. Гэты гадавы рэкорд дазволіць вызваліць адно месца на зваротным рэйсе карабля «Шэньчжоў-24», каб прыняць на станцыю першага ў гісторыі тайканаўта з Пакістана (разглядаюцца кандыдатуры Мухамада Зішана Алі або Хурама Даўда) для кароткатэрміновай місіі працягласцю каля тыдня.

Тэхналагічны прарыў і новае пакаленне караблёў

«Шэньчжоў-23» — гэта першы пілатуемы запуск мадэрнізаванага пакалення касмічных караблёў. Першы апарат новай серыі («Шэньчжоў-22») быў адпраўлены ў космас у беспілотным рэжыме праз датэрміновы запуск.

Новы карабель атрымаў шэраг прынцыповых паляпшэнняў. Яго грузападымальнасць павялічылася ў два-тры разы, што дазваляе браць больш карыснай нагрузкі. Інтэрфейс прыборнай панэлі стаў больш сучасным, а сістэма стыкоўкі абсталявана кіраваным дэмпферным буферам, які павялічвае яе надзейнасць. Акрамя таго, карабель быў умацаваны для павышэння бяспекі: ілюмінатары атрымалі дадатковы цеплаахоўны слой шкла (пасля пашкоджанняў, зафіксаваных на місіі «Шэньчжоў-20»), а сам апарат цяпер сумяшчальны з інтэрфейсамі для міжнароднага супрацоўніцтва.

Гэтая місія таксама мае важнае навуковае значэнне. Кітайскія спецыялісты будуць выпрабоўваць тэхналогіі аўтаматычнай стыкоўкі, неабходныя для будучай месяцовай праграмы. Паралельна навукоўцы працягнуць вывучаць уплыў доўгага знаходжання ў космасе на чалавечы арганізм, уключаючы ўздзеянне радыяцыі, страту касцяной масы і псіхалагічны стрэс — усе гэтыя дадзеныя крытычна важныя для падрыхтоўкі міжпланетных падарожжаў.

Касмічная гонка 2.0

Рэкордная кітайская місія адбываецца на фоне ўзмацнення канкурэнцыі з ЗША за вяртанне чалавека на Месяц. Яшчэ ў красавіку 2026 года НАСА паспяхова завяршыла місію «Артэміда-2» — першы за больш як паўстагоддзя пілатуемы аблёт Месяца. Чатыры астранаўты правялі ў космасе каля дзесяці дзён.

Аднак далейшыя планы амерыканцаў сутыкнуліся з тэхнічнымі цяжкасцямі. У лютым НАСА было вымушана перанесці першую высадку астранаўтаў на паверхню спадарожніка Зямлі з 2027 на 2028 год з-за праблем з ракетай Space Launch System.

Кітай жа, наадварот, дэманструе зайздросную стабільнасць. Пекін разлічвае правесці ўласную пілатаваную высадку да 2030 года, а да 2035‑га стварыць сумесна з Расіяй пастаянную Міжнародную навуковую месяцовую станцыю.

Сімвалічна, што нават на эмблеме місіі «Шэньчжоў-23», акрамя традыцыйных кітайскіх узораў, персанажа з фрэсак Дуньхуана і кветкі баўхініі (сімвала Ганконга), адлюстраваны шлях да будучых амбіцый.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0