Здароўе11

Што такое лёгачная чума і як яна распаўсюджваецца

Лёгачную чуму лічаць найбольш небяспечнай формай чумы, распавядае ВВС.

Фота: Getty Images

Што такое лёгачная чума?

Лёгачная чума — гэта надзвычай сур'ёзная інфекцыя лёгкіх, якую часта называюць найбольш агрэсіўнай формай чумы.

Існуюць яшчэ два тыпы чумы: бубонная, якая паражае лімфатычныя вузлы, і сэптычная, якая паражае кроў.

Лёгачная чума можа развіцца пасля першапачатковага заражэння адным з гэтых двух тыпаў.

Сярод сімптомаў — задышка, боль у грудзях і часта адкашліванне крыві.

Яна лічыцца больш сур'ёзнай, але менш распаўсюджанай формай у параўнанні з бубоннай чумой.

Агульная колькасць выпадкаў захворвання на ўсе тры тыпы чумы штогод вагаецца, але, імаверна, складае ад 1000 да 3000 выпадкаў.

Большасць з іх прыпадае на бубонную чуму. Значная частка выпадкаў фіксуецца ў Цэнтральнай Афрыцы, аднак хвароба сустракаецца і ў іншых рэгіёнах, у тым ліку ў Расіі, Індыі, Кітаі і ЗША.

П'ера Альяра, прафесар кафедры інфекцыйных хвароб, звязаных з беднасцю, Оксфардскага ўніверсітэта, патлумачыў, што «сама чума нікуды не знікла: бактэрыя, якая яе выклікае, — Yersinia pestis — захоўваецца ў прыродных асяродках сярод жывёл у многіх кутках свету.

Гэтую бактэрыю могуць пераносіць каля 200 відаў грызуноў, а прыродныя асяродкі распаўсюджаныя ў Амерыцы, Еўразіі і Афрыцы.

Таму па-ранейшаму здараюцца адзінкавыя выпадкі захворвання сярод людзей, аднак наладжаная сістэма эпідэміялагічнага нагляду, меры па кантролі інфекцый і эфектыўнае лячэнне антыбіётыкамі з'яўляюцца важнымі інструментамі для абмежавання наступстваў гэтай хваробы».

Як яна распаўсюджваецца?

Чума — гэта інфекцыйнае захворванне, выкліканае бактэрыямі, якія звычайна сустракаюцца ў арганізме дробных сысуноў і іх блох.

Заразіцца можна праз укус інфікаванай блыхі або падчас кантакту з хворай жывёлінай.

Аднак магчымая і перадача лёгачнай чумы ад чалавека да чалавека: інфікаваныя кроплі трапляюць у паветра падчас кашлю, а затым у арганізм іншага чалавека праз дыхальныя шляхі, хоць для гэтага звычайна патрэбны даволі цесны кантакт.

Захворванне таксама можа развіцца, калі сэптычная форма чумы прагрэсуе і інфекцыя распаўсюджваецца на лёгкія.

Лічыцца, што менавіта лёгачная чума была асноўнай формай хваробы падчас так званай «Чорнай смерці» — маштабнай эпідэміі, якая забрала жыцці мільёнаў людзей у Еўропе ў XIV стагоддзі.

Доктарка Занія Стаматакі, дацэнтка кафедры віруснай імуналогіі Бірмінгемскага ўніверсітэта, адзначае, што даследчыкам важна мець магчымасць вывучаць такія хваробы, як чума.

«Я разумею, чаму думка пра наяўнасць чумы ў лабараторыі выклікае ў людзей занепакоенасць, таму варта патлумачыць, навошта праводзіцца такая праца, — сказала яна. — Чума — гэта не хвароба мінулага. Яна застаецца эндэмічнай сярод папуляцый грызуноў у Афрыцы, Азіі і Амерыцы, а выпадкі захворвання людзей здараюцца штогод, у тым ліку і ўспышкі лёгачнай формы.

Дыягностыка, распрацоўка вакцын і маніторынг устойлівасці да антыбіётыкаў — усё гэта патрабуе лабараторый, дзе захоўваюць і вывучаюць жывы ўзбуджальнік. Гэтая праца жыццёва важная для падрыхтоўкі да магчымых успышак».

Ці можна вылечыцца?

Паводле звестак Сусветнай арганізацыі аховы здароўя, лёгачная форма чумы мае вельмі кароткі інкубацыйны перыяд — часам усяго 24 гадзіны.

Эксперты папярэджваюць: калі хваробу своечасова не дыягнаставаць і не пачаць лячэнне, яна амаль заўсёды прыводзіць да смерці.

Аднак ёсць і добрая навіна: чума добра паддаецца лячэнню антыбіётыкамі, калі тэрапію пачаць на ранняй стадыі.

Доктар Малік Гібані, клінічны дацэнт у галіне бактэрыяльнай вакцыналогіі Імперскага каледжа Лондана, адзначае, што гэтая інфекцыя прызнаная сур'ёзнай пагрозай для здароўя насельніцтва.

«Лёгачная чума — гэта надзвычай цяжкая форма чумы. У некаторых падручніках адзначаецца, што без лячэння смяротнасць дасягае 100%, хоць у сучасных умовах цяжка атрымаць дакладныя статыстычныя звесткі. Хвароба паддаецца лячэнню антыбіётыкамі, асабліва калі пачаць яго своечасова.

Менавіта таму людзям, якія маглі падвергнуцца ўздзеянню з высокай рызыкай заражэння, могуць прапанаваць посткантактную прафілактыку антыбіётыкамі і/або каранцін», — таксама патлумачыў доктар.

Што да выпадку ў Расіі, дагэтуль незразумела, ці была памерлая дзяўчына інфікаваная лёгачнай формай чумы.

Расійскія ўлады апублікавалі заяву, у якой гаворыцца, што аналізы не выявілі «ніякіх мікраарганізмаў, звязаных з прафесійнай дзейнасцю пацыенткі», таму на гэтым этапе па-ранейшаму не зусім зразумела, што менавіта адбылося.

Прэзідэнт ЗША Дональд Трамп заявіў, што Вашынгтон «вельмі пільна» сочыць за гэтай сітуацыяй.

Каментары1

  • дохтур
    07.10.2026
    [Рэд. выдалена]

    [Зрэдагавана]

Цяпер чытаюць

Што вядома пра арышт і зняволенне сенатара Ігара Сяргеева, дырэктара Беларускага цэментнага завода3

Што вядома пра арышт і зняволенне сенатара Ігара Сяргеева, дырэктара Беларускага цэментнага завода

Усе навіны →
Усе навіны

У РНР знайшлі крытычныя дзіркі. Пад пагрозай 70 працэнтаў сайтаў2

Віцебскі студэнт стварыў праграму для кантролю за станам радзімак

У Мінску рабочы зваліўся з даху і загінуў1

У Мінску адкрылі яшчэ адзін Mak.by9

Памочнік Пуціна: Справа ідзе да завяршэння канфлікту ва Украіне11

Полацкае прадпрыемства выпускае «правераныя ў баявых умовах» бронекамізэлькі ZoV4

Стала вядома, якія маркі машын беларусы найбольш завозяць з-за мяжы2

Каманды Ціханоўскай і Наўроцкага паставілі кропку ў спрэчцы вакол Касцюшкі37

Беларусы змогуць атрымліваць паведамленні пра штрафы праз мабільныя праграмы банкаў2

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Што вядома пра арышт і зняволенне сенатара Ігара Сяргеева, дырэктара Беларускага цэментнага завода3

Што вядома пра арышт і зняволенне сенатара Ігара Сяргеева, дырэктара Беларускага цэментнага завода

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць