Navukoŭcy znajšli šeść zahadkavych struktur hłyboka ŭ nietrach Ziamli

Na hłybini kala 2900 kiłamietraŭ, dzie mantyja Ziamli sustrakajecca ź jadrom, navukoŭcy vyjavili šeść raniej nieviadomych učastkaŭ ź niezvyčajnaj strukturaj.

Schiematyčnaja budova Ziamli: ziamnaja kara, mantyja, vonkavaje i ŭnutranaje jadro. Vyjaŭlenyja navukoŭcami nieadnarodnaści znachodziacca hłyboka ŭ nietrach płaniety, na miažy jadra i mantyi. Fota: Wikimedia Commons

Ziamla ŭ ahulnych rysach składajecca z troch asnoŭnych častak. U centry znachodzicca pieravažna žaleznaje jadro, vakoł jaho — toŭsty słoj mantyi, a zvonku płanietu pakryvaje adnosna tonkaja ziamnaja kara, na jakoj my žyviom.

Toje, što adbyvajecca hłyboka ŭ nietrach płaniety, cikavić navukoŭcaŭ nie tolki dziela razumieńnia budovy Ziamli. Unutranyja pracesy ŭpłyvajuć na hieałahičnyja źjavy na pavierchni, u tym liku ziemlatrusy, cunami i vyviaržeńni vułkanaŭ.

Ale daśledavać hetyja hłybini niepasredna praktyčna niemahčyma. Samaja hłybokaja śvidravina ŭ historyi, Kolskaja zvyšhłybokaja, dasiahnuła 12 263 mietraŭ. Dla paraŭnańnia, hłybinia Maryjanskaj upadziny, samaj hłybokaj naturalnaj kropki na pavierchni płaniety, składaje kala 11 034 mietraŭ.

Kab daviedacca, što adbyvajecca značna hłybiej, navukoŭcam patrebnyja inšyja mietady. Što moža chavacca ŭ hetych učastkach i čamu adkryćcio važnaje dla vyvučeńnia Ziamli, raskazvaje IFLScience.

Jak zazirnuć na hłybiniu 2900 kiłamietraŭ

Kitajskija daśledčyki vyrašyli vyvučyć miažu pamiž mantyjaj i jadrom, jakaja znachodzicca prykładna za 2900 kiłamietraŭ pad pavierchniaj Ziamli, z dapamohaj siejśmičnych chval. 

Asablivuju ŭvahu navukoŭcy źviarnuli na siejśmičnyja sihnały, viadomyja jak papiaredniki PKP-chval. Jany ŭźnikajuć, kali siejśmičnyja chvali raśsiejvajucca i adchilajucca na nievialikich nieadnarodnaściach niepasredna nad miažoj jadra i mantyi. Dziakujučy hetamu takija sihnały mohuć davać infarmacyju pra schavanyja struktury hłyboka ŭnutry płaniety.

Prablema ŭ tym, što vyjavić ich niaprosta. Tamu daśledčyki vykarystali mašynnaje navučańnie, kab praanalizavać bolš za dva miljony zapisaŭ ziemlatrusaŭ, sabranych za apošnija 35 hadoŭ.

Ałharytm vyjaviŭ kala 175 tysiač zapisaŭ z papiarednikami PKP-chval. Heta prykładna ŭ dziesiać razoŭ bolš PKP-sihnałaŭ, čym udałosia vyjavić va ŭsich raniejšych daśledavańniach razam.

Ubačyli toje, čaho raniej nie zaŭvažali

Vialikaja kolkaść danych dazvoliła daśledčykam ubačyć novuju karcinu. Raniej navukoŭcam udavałasia znachodzić tolki asobnyja razroźnienyja ŭčastki nieadnarodnaściaŭ. Novy analiz pakazaŭ, što jany mohuć zajmać značna bolšyja terytoryi i ciahnucca sucelnymi pałosami.

Akramia taho, daśledčyki vyjavili šeść raniej nie apisanych učastkaŭ, dzie, imavierna, znachodziacca značnyja nieadnarodnaści, jakija raśsiejvajuć PKP-chvali.

Što mienavita ŭjaŭlajuć saboj hetyja struktury, navukoŭcy pakul nie viedajuć. Ale ciapier viadoma, dzie ich šukać i jakija ŭčastki mohuć stać pryjarytetnymi dla dalejšaha vyvučeńnia hłybokich nietraŭ Ziamli.

Daśledčyki spadziajucca, što vyśviatleńnie pryrody hetych struktur i taho, jak jany ŭpłyvajuć na raspaŭsiudžvańnie siejśmičnych chval, dapamoža lepš zrazumieć pracesy ŭnutry płaniety i atrymać bolš infarmacyi pra takija razburalnyja źjavy, jak ziemlatrusy i vyviaržeńni vułkanaŭ.

Kamientary da artykuła