Viačorka: Sustreča Sikorskaha z Ryžankovym moža ŭdaryć pa staŭleńni da biełarusaŭ u Jeŭropie
Kali abmierkavańniaŭ sustrečy ministraŭ zamiežnych spravaŭ Polščy i Biełarusi ŭ kantekście paciapleńnia i palapšeńnia adnosinaŭ budzie šmat u miedyjach, heta moža niehatyŭna adbicca na hatovaści Jeŭropy prymać biełarusaŭ i davać im prytułak.
Maksim Ryžankoŭ i Radasłaŭ Sikorski, fota MZS Biełarusi
Takuju dumku vykazaŭ staršy daradca Śviatłany Cichanoŭskaj Franak Viačorka ŭ efiry «Ranicy ź Biełsatam».
Sioletni ŭdzieł biełaruskich demakratyčnych siłaŭ u Hienieralnaj asamblei AAN Franak Viačorka nazvaŭ vielmi paśpiachovym. Asobna jon vyłučyŭ sajd-ivent — ministerskuju sustreču na palach Asamblei. Palityk padkreśliŭ, što raniej takoha ŭzroŭniu, «kab prychodzili 12 ministraŭ i vice-ministraŭ», nie było.
Sustrelisia pradstaŭniki demsiłaŭ i ź ministram zamiežnych spravaŭ Biełarusi Maksimam Ryžankovym.
«My razmaŭlali z aŭstryjskaj ministarkaj zamiežnych spraŭ, baču, Ryžankoŭ vychodzić, ja padychodžu da delehacyi, praciahvaju ruku, jon taksama praciahvaje, padychodzić mietr, potym hladzić, šuhajecca, ruku chavaje. Kažu: «Nie, nu davajcie parazmaŭlajem. Bo Alejnik, minuły ministr, byŭ vielmi adkryty, i razmaŭlaŭ, i vitaŭsia, a hety prosta taki bajaźlivy. <…>. Jon pačaŭ niešta tam, žabraki, tam sa šlapaj chodzicie, pabirajeciesia, pačaŭ hetuju svaju ŭsiu epapieju. Kažu, davajcie prosta parazmaŭlajem. Nu voś jon i ŭciok».
Na dumku Viačorki, takija pavodziny ministra pakazvajuć sutnaść aficyjnych biełaruskich uładaŭ: jany chočuć razmaŭlać z Zachadam, atrymlivać hrošy, kab ź ich sankcyi zdymali, a ź biełarusami havaryć nie chočuć.
Adnoj z hałoŭnych navinaŭ z Hienasamblei stała sustreča Ryžankova ź ministram zamiežnych spravaŭ Polščy Radasłavam Sikorskim.
Sa słovaŭ Viačorki, pradstaŭniki demsiłaŭ razmaŭlali ź Sikorskim da toj sustrečy i paśla. Jak raspavioŭ kiraŭnik polskaha MZS, razmova z Ryžankovym była adkazam na zapyt ź Minska — «jany vielmi chacieli hetaj sustrečy, i ministr daŭ šaniec».
«Ja viedaju, što hetaja kamunikacyja adbyvajecca pastajanna, tamu niapraŭdu kažuć, što niama dyjałohu. Ale heta taki kredyt. Vy chočacie razmaŭlać? Nu voś. Chočacie fota taksama? Tak, jany sami paprasili fota i sami jaho apublikavali. Ale ci hatovyja jany niešta rabić? Tamu što heta ž nie pieršaja sustreča. Za hety hod było stolki hetych sustrečaŭ. <…>. A niekatoryja kažuć, što paśla kožnaj sustrečy rabiłasia tolki horš. Tamu pahladzim, što budzie rabić Minsk. Bo treba hladzieć nie na słovy, na spravy», — kaža daradca Cichanoŭskaj.
U Miensku vydatna viedajuć, što treba zrabić, kab adnosiny palepšylisia, padkreślivaje Viačorka. Tak, dla Polščy važnyja pytańni — heta biaśpieka na miažy, mihranty, spynieńnie pravakacyjaŭ. Dla biełarusaŭ važna, kab vyzvalili ludziej i spynilisia represii. Dla Ukrainy — kab Biełaruś spyniła padtrymku vajny. A Miensk, jak pakul što vyhladaje, nie choča ničoha rabić, a choča dyjałohu dziela dyjałohu.
«Prosta sustrakajciesia z nami, fatahrafujciesia, rabicie vyhlad, što ŭ nas adliha i narmalizacyja, ale rabić my ničoha nie budziem. Ale ž usie ŭsio razumiejuć. Ministr Sikorski heta ŭžo prachodziŭ šmat razoŭ. I 15 hadoŭ tamu hetaje samaje było, ale jon choča dać šaniec. Ja nie dumaju, što heta śviedčyć pra toje, što ŭsio idzie dobra, mahčyma, heta jakraz sihnał, što ŭsio moža iści ŭ kiepskim napramku. Tamu što ahulnaja dyskusija na AAN była pra toje, što moža być eskałacyja, i Rasieja moža sapraŭdy vajnu pašyryć. I, mahčyma, heta jakraz nie pazityŭny, a jakraz tryvožny zvanočak», — zaznačaje palityk.
Na dumku Viačorki, Minsku ciapier strašna, što Rasija ŭciahnie Biełaruś u vajnu, i heta ŭ pieršuju čarhu ŭdaryć pa Łukašenku. Jon razumieje, jakija nastupstvy jaho čakajuć, i šukaje varyjanty. Choć naŭrad ci ŭžo maje na siońniašni dzień samastojnaść i suvierenitet.
Daradca Cichanoŭskaj padkreślivaje, što jaje prymajuć na ŭzroŭni premjeraŭ, prezidentaŭ u stalicach. Sustreča ž Sikorskaha z Ryžankovym na palach — heta zusim inšy ŭzrovień, «prosta nieba i ziamla», i «Łukašenku treba prajści šmat krokaŭ, kab niejak lehitymizavać i viarnuć siabie ŭ zachodni śviet».
Jość, adnak, u sustrečy Sikorskaha z Ryžankovym i peŭnyja ryzyki, zaznačyŭ Viačorka. Kali hetaj naviny i razmovaŭ, što situacyja narmalizujecca, palapšajecca, «budzie šmat u miedyjach», heta moža ŭdaryć pa staŭleńni da biełarusaŭ u Jeŭropie.
«Maŭlaŭ, kali situacyja narmalizavałasia, dyk viartajciesia ŭ Biełaruś. A tam ludziej buduć sadžać. U Jeŭropie ž nie buduć davać prytułki. Takaja ryzyka jość. I tamu jašče bolš važna tłumačyć, što niama źmianšeńnia represijaŭ, što palitviaźni praciahvajuć siadzieć.
Tamu što ŭ zachodniuju infarmacyjnuju paviestku traplajuć tolki naviny, što voś pamiłavali 15 čałaviek. My jašče navat nie viedajem, kaho realna tam pamiłavali, imionaŭ nie majem. Ale heta navina prajšła, i, naprykład, mihracyjnyja orhany: «O, tak u vas užo tam usich pamiłavali».
Tamu ryzyki vialikija jość, i treba jašče bolš pracavać, jašče bolš danosić infarmacyju. Z adnaho boku dobra, što jość niejki šaniec, i ludzi vychodziać na svabodu, ź inšaha boku treba tłumačyć, što pryroda režymu nie źmianiłasia, patrebnyja sistemnyja źmieny», — razvažaje Viačorka.
Pytańnie sistemnych źmienaŭ padymaje amierykanskaja delehacyja. Džon Koŭł kaža pra nieabchodnaść spynieńnia zahannaj praktyki, kali adnych vypuskajuć, a inšych sadžajuć. Vidavočna, što Łukašenku ad hetaha niekamfortna, zaznačaje daradca Cichanoŭskaj.
U hetaj situacyi važna nie śpiašacca admianiać sankcyi, miarkuje Viačorka. Kali zaraz źniać usie abmiežavańni, situacyja ŭ Biełarusi zamarozicca — i buduć represii, i palitviaźni. Hetaha nielha dapuścić, pierakanany palityk.