Marzaluk raskazaŭ, jakuju datu možna ličyć dniom naradžeńnia biełaruskaha bukvara
Historyk, staršynia Pastajannaj kamisii adukacyi, kultury i navuki Pałaty pradstaŭnikoŭ Ihar Marzaluk raskazaŭ pra samuju pieršuju knihu kožnaha biełarusa — bukvara, piša BiełTA.
«Samy pieršy drukavany bukvar na biełaruskich ziemlach byŭ stvorany ŭ 1596 hodzie. Ale pry hetym vydańnie jašče nie nazyvałasia słovam «bukvar». Hetaje słova jašče treba było prydumać, jaho nieabchodna było vynachodzić. Vydańnie, jakoje pa sutnaści było bukvaram, nazyvałasia tak — «Nauka ku čitaniu i rozumieniu pisma słovienskoho».
— Jaho aŭtaram byŭ Łaŭrencij Zizanij. Nadrukavana kniha była ŭ znakamitaj Vilenskaj drukarni Mamoničaŭ. A da źjaŭleńnia śpiecyjalizavanych padručnikaŭ našy ludzi vučylisia čytać pa knihach Śviatoha Pisańnia, Psałtyry i Časasłovie. A voś užo nazva «bukvar» upieršyniu ŭ śviecie źjaviłasia ŭ vydańni Vilenskaha Śviata-Duchaŭskaha pravasłaŭnaha bractva 24 lipienia 1618 hoda», — raskazaŭ Ihar Marzaluk, dadaŭšy, što mienavita hetuju datu možna ličyć dniom naradžeńnia biełaruskaha bukvara.
Historyk patłumačyŭ, što hetaja kniha nazyvałasia «Bukvar jazyka słavienska, pisanij čytańnia vučycca žadajučym u karysnaje kiraŭnictva». Kniha była nadrukavana ŭ drukarni bractva, jakoje znachodziłasia ŭ horadzie Jeŭje (siońnia heta litoŭski Vievis), bolš čym za 30 km ad Vilni.
«Tam byŭ nadrukavany pieršy bukvar, jaki i nazyvaŭsia, ułasna, bukvaram. To bok samy pieršy bukvar, jašče samy-samy pieršy, byŭ stvorany Łaŭrencijem Zizanijem, ale słova «bukvar» adnosicca mienavita da hetaha vydańnia. Tytulny list utrymlivaje dekaratyŭnyja elemienty (tam vielmi pryhoža — z hraviroŭkaj), mastackija ŭstaŭki, litary, inicyjały. A arnamienty hraviur vykanany ŭ tradycyjach, jakija zakłaŭ naš vialiki pieršadrukar, Francišak Skaryna», — raskazaŭ historyk.
Ciapier čytajuć
A my vam kazali: «nie dumajcie, što heta kapiejki»! Stali viadomyja źviestki, kolki padachodnaha biełarusy Litvy pieraličyli roznym hramadskim strukturam10
Kamientary