ПАДТРЫМАЦЬ
Даслаць навіну
напішыце нам сваю навіну
© Усе правы абароненыя. Выкарыстанне матэрыялаў дазваляецца пры ўмове ўказання крыніцы і наяўнасці актыўнай гіперспасылкі на nashaniva.com у першым абзацы.
ПАДТРЫМАЦЬ
Даслаць навіну
Грамадства55
Бел Łac Рус

Марзалюк расказаў, якую дату можна лічыць днём нараджэння беларускага буквара

Гісторык, старшыня Пастаяннай камісіі адукацыі, культуры і навукі Палаты прадстаўнікоў Ігар Марзалюк расказаў пра самую першую кнігу кожнага беларуса — буквара, піша БелТА.

«Самы першы друкаваны буквар на беларускіх землях быў створаны ў 1596 годзе. Але пры гэтым выданне яшчэ не называлася словам «буквар». Гэтае слова яшчэ трэба было прыдумаць, яго неабходна было вынаходзіць. Выданне, якое па сутнасці было букварам, называлася так — «Наука ку читаню и розуменю писма словенского».

— Яго аўтарам быў Лаўрэнцій Зізаній. Надрукавана кніга была ў знакамітай Віленскай друкарні Мамонічаў. А да з’яўлення спецыялізаваных падручнікаў нашы людзі вучыліся чытаць па кнігах Святога Пісання, Псалтыры і Часаслове. А вось ужо назва «буквар» упершыню ў свеце з’явілася ў выданні Віленскага Свята-Духаўскага праваслаўнага брацтва 24 ліпеня 1618 года», — расказаў Ігар Марзалюк, дадаўшы, што менавіта гэтую дату можна лічыць днём нараджэння беларускага буквара.

Гісторык патлумачыў, што гэтая кніга называлася «Буквар языка славенска, пісаній чытання вучыцца жадаючым у карыснае кіраўніцтва». Кніга была надрукавана ў друкарні брацтва, якое знаходзілася ў горадзе Еўе (сёння гэта літоўскі Вевіс), больш чым за 30 км ад Вільні.

«Там быў надрукаваны першы буквар, які і называўся, уласна, букварам. То бок самы першы буквар, яшчэ самы-самы першы, быў створаны Лаўрэнціем Зізаніем, але слова «буквар» адносіцца менавіта да гэтага выдання. Тытульны ліст утрымлівае дэкаратыўныя элементы (там вельмі прыгожа — з гравіроўкай), мастацкія ўстаўкі, літары, ініцыялы. А арнаменты гравюр выкананы ў традыцыях, якія заклаў наш вялікі першадрукар, Францішак Скарына», — расказаў гісторык.

Чытайце яшчэ
Ігар Марзалюк

Каментары5

  • .
    22.04.2026
    Ёсік, такая была ваша руская-старабеларуская пісьмовая мова статутаў. Дзякуй паланізацыі, карацей.
  • барсук
    22.04.2026
    А почему Марзалюк скромно умолчал, что под словенским языком Зизаний имел ввиду церковнославянский язык? И то, что он выдавал, это методические пособия для семенаристов ВКЛ, которые хотели научиться церковнославянскому языку? А сам Зизаний писал языком руским, коим тогда называли белорусский и украинский.
  • барсук
    22.04.2026
    Ёсік, Букварь и Азбука, от церковнославянского Аз, Буки, Веди, Глаголь, Добро... Как и ваш Альфабет от Альфа, Бета... И поскольку у нас кириллица, то будет правильно Азбука. Литера, это латинское заимствование скорее всего через католицизм.

Цяпер чытаюць

У Санкт-Пецярбургу пры выбуху аўтамабіля загінуў палкоўнік15

Свет15

У Санкт-Пецярбургу пры выбуху аўтамабіля загінуў палкоўнік

Усе навіны →
Цяпер чытаюць

У Мінску пенсіянер пагражаў цырульніцы «гранатай»

У Крамлі пачаліся перамовы Пуціна з Уіткафам і Кушнерам

Каго вышуквае міліцыя? Па 39% — палітычных і аліментшчыкаў. Рэшта — усе астатнія артыкулы ФОТАФАКТ

Ціханоўская пачала ўдзел у саміце Еўрапейскай палітычнай супольнасці з сустрэчы з Зяленскім2

Украінскія дроны зноў дабраліся да Омска ў Сібіры

Навагодняя шкатулка «Камунаркі» выклікала ажыятаж у сацсетках2

Беларусы начамі стаяць у чарзе, каб уладкавацца на склад Wildberries у «Вялікім камені» з заробкам ад 1500 рублёў4

Падпольшчык, які падклаў выбухоўку расійскаму палкоўніку, праз Турцыю і Малдову выехаў ва Украіну3

Былы ўдзельнік пратэстаў з Бабруйска, які пазней высмейваў «збеглых» і хваліў Расію, загінуў на вайне ва Украіне6

Беларуска на «Міс Сусвет» здзівіла сваім уборам11

Апошнія навіны

У Мінску пенсіянер пагражаў цырульніцы «гранатай»

У Крамлі пачаліся перамовы Пуціна з Уіткафам і Кушнерам

Украінскія дроны зноў дабраліся да Омска ў Сібіры

Грамадзяніна Беларусі траўмавала ў Бранскай вобласці пры атацы дрона1

На пятніцу абвешчаны аранжавы ўзровень праз моцныя дажджы

Экс-зорка зборнай Англіі Уэйн Руні здымецца ў рэаліці-шоу на выжыванне ў аўстралійскіх джунглях

Пакаралі літоўскіх памежнікаў, якія стаялі на шухеры пры перакідванні цыгарэт праз мяжу4

«Белавія» аднаўляе палёты ў Катар

Гродзенскі доктар паказаў прадметы, якія выпадкова глыталі дзеці1

У Астане з акна выкінулі чамадан з далярамі2

Ці затопіць Кіеў нечыстотамі? Што будзе з вадой і каналізацыяй з-за расійскіх удараў11

У Парыжы член ганаровай варты знепрытомнеў падчас сустрэчы Макрона з прэзідэнтам Славакіі

Экс-падпалкоўніку КДБ, які «зліў» тэлефонныя размовы Эйсмант пра гібель Рамана Бандарэнкі, дадалі год зняволення14

Знаёмы абрабаваў знаёмага з інтэрнэту, у яго выявілі цэлы арсенал зброі

Кіраўнік Nvidia ў цэнтры новага скандалу: акрамя раману са шпіёнкай, у яго быў раман з падначаленай2

У Беларусі выставілі на продаж 3‑пакаёвую кватэру за 45 рублёў

Уладзімір Някляеў паведаміў пра выхад самай найчаканай сваёй кнігі ў Польшчы

У Петрыкаве выкрадальнікаў аўтамабіля вылічылі па адбітку далоні

Супрацоўнікам беларускіх кампаній забаранілі карыстацца Claude для працы нават за мяжой39

Мінчанка выпала з аўтобуса разам з дзіцячым вазком, а потым выйграла суд1

Аўтападборшчык паказаў якасць афарбоўкі новых Belgee: месцамі бачны толькі грунт9

Ці можна рабіць сэлфі ў прымерачнай крамы? Адвакатка патлумачыла, што дазволена

Сабаленка разгромна прайграла адзін сэт Андрэевай4

У Барселоне акцыі пратэсту завяршыліся сутыкненнямі з паліцыяй і рабаваннямі1

Уіткаф і Кушнер прыляцелі ў Маскву

Усе навіны

Зяленскі: Расія хоча не гарантый бяспекі, а магчымасці ўмешвацца ў чужыя справы16

Беларусы могуць прышчапіцца ад грыпу французскай вакцынай2

Памёр пасол Расіі ў ЗША Аляксандр Дарчыеў. Яму было 66 гадоў1

Два беларускія фільмы атрымалі ўзнагароды на кінафестывалі ў Лос-Анджэлесе

Хто такая Эліс Хуанг — меркаваная кітайская шпіёнка, якая завяла раман з кіраўніком Nvidia9

У Мінску пачалі ставіць першыя навагоднія елкі ФОТЫ8

УСУ зноў атакавалі найбуйнейшы расійскі НПЗ у Омску

Беларусь не апавяшчае грамадзян аб пралётах дронаў, але перадае інфармацыю пра гэта суседнім краінам. Тыя апавяшчаюць яшчэ на падлёце13

Арменію пазбавілі права голасу ў АДКБ3

Самае чытанае
больш чытаных навін
Самае лайканае
больш лайканых навін
Апытанка

У Санкт-Пецярбургу пры выбуху аўтамабіля загінуў палкоўнік15

Свет15

У Санкт-Пецярбургу пры выбуху аўтамабіля загінуў палкоўнік

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць