Асабістая машына Якуба Коласа гніе ў гаражы. Беларусы ўжо гатовыя скінуцца на рамонт, але з агаворкай
Аўтамабіль класіка беларускай літаратуры шмат гадоў не на хаду.

Машына належыць унуку Коласа — Андрэю Данілавічу Міцкевічу
Апошні раз асабістая «Пабеда» Якуба Коласа заводзілася ў 1968 годзе.
У 2017‑м тэлеканал «Белсат» рабіў выпуск пра тое, што аўтамабіль беларускага класіка гніе ў гаражы ў спальным раёне Мінска.

Унукі Якуба Коласа тады распавядалі, як іх нядаўна выгналі з гаспадарчых пабудоў, якія для іх жа будаваў знакаміты дзед. Дырэктарка музея імя Якуба Коласа тады казала, што лічыць, нібы сваякі хочуць нажыцца на імені легендарнага продка.
Таксама вядома, што гадоў 6‑7 таму цяперашняму ўласніку аўто — унуку Коласа — прапанавалі заняцца рэстаўрацыяй аўто дзеда. Але ён не знайшоў паразумення з інвестарам, гатовым узяцца за праект, — унук класіка не пагадзіўся на абмежаванні па выкарыстанні аўто пасля аднаўлення цягам пэўнага часу.
Днямі ў трэдсах з'явіліся фота і відэа, як машына паэта выглядае цяпер.

«Пабеда» М-20 Коласа так і стаіць у звычайным гаражы, пакрытая тоўстым слоем пылу. На відэа бачна, што аўтамабіль у жаласным стане і патрабуе не проста рамонту, а поўнай рэстаўрацыі.
Машына часткова разабраная. Салон цалкам пусты. Днішча аўтамабіля і колавыя аркі ўжо аднавілі раней, але агульны стан машыны гэта асабліва не змяніла.

Аднавіць ці пакінуць як ёсць?
У каментарах пад відэа разгарэлася дыскусія, што варта рабіць з машынай класіка. Адныя лічаць, што машыне патрэбная якасная поўная рэстаўрацыя, іншыя — што варта пакінуць у арыгінальным стане, толькі паправіўшы тэхнічную частку. Маўляў, каб захаваць яе ў тым выглядзе, у якім яна засталася ад паэта.
«А навошта яе рабіць? Яна ж каштоўная тым, што ёй валодаў вядомы чалавек. Лагічней закансерваваць як ёсць. Як «Масквіч» Прышвіна, які застаўся такім, якім быў пры жыцці гаспадара», — напісаў адзін з каментатараў.
Праўда, у якасці аргумента супраць такой прапановы адзначаюць, што машына ўжо даўно не ў тым стане, у якім была пасля смерці Коласа.
«Суперзнаходка! Яе варта было б адрэстаўраваць. І так столькі ўжо страчана, што пара б ужо хоць нешта захаваць», — гучыць адзін з каментароў.

Беларусы гатовыя скінуцца, але ёсць нюансы
Сярод каментатараў нямала тых, хто прапануе адкрыць збор на аднаўленне машыны.
«Пытанне, што з ёй будзе далей, можна краўдфандынг запусціць», — напісаў адзін з іх. На што яму ў адказ напісалі, што ў машыны ёсць уласнік, які і вызначае яе будучыню.
«Калі вам трэба разжаваць, то… Наколькі высокая верагоднасць, што машына пасля таго, як будзе зробленая за чыйсьці кошт, не будзе ў выніку проста прададзеная?!» — задаўся пытаннем чалавек, які прапанаваў запусціць краўдфандынг, але з агаворкамі.
«Патрэбна дэталізацыя: што трэба, колькі гэта каштуе, бюджэт, пад гэты бюджэт збор. І мэта: музей, у гараж прыватнаму калекцыянеру, каб не пайшлі працы прахам і г.д.».
«Машына ўнікальная без усялякіх сумневаў, страціць шкада. Але каб абвясціць збор, павінны быць выразныя, ясныя задачы і мэта. Тады будуць грошы, неабыякавыя дакладна знойдуцца», — лічыць іншы каментатар.
Адзін з каментатараў прапанаваў перадаць машыну музею акурат да 145‑й гадавіны з дня народзінаў паэта, які адбудзецца налета.
«Хай аддаюць ва ўласнасць музея, а музей аб'яўляе збор сродкаў на рамонт (яны выдатна працуюць у сацсетках са сваімі мерапрыемствамі). На такі збор я адгукнуся — прыватніку не».

«Пагаджуся з многімі, якая мэта аднаўлення? Калі для музея і каб кожны мог «дакрануцца» да легенды — гэта адно пытанне, калі для прыватнай калекцыі — то ўжо зусім іншае», — напісаў мужчына ў каментарах пад адным з допісаў, прысвечаных «Пабедзе» Коласа.
Што да самога працэсу, то збор грошай тут, бадай, можа быць самай простай і хуткай часткай працы. Куды складаней пралічыць дакладны кошт аднаўленчых работ, знайсці ўсе неабходныя дэталі, каб якасна прывесці машыну ў арыгінальны стан. Апроч таго, сам працэс аднаўленчых работ зойме далёка не адзін месяц у залежнасці ад колькасці людзей, якія працуюць над праектам.
Каментары
Если собираешь деньги, то оформляй акционерное общество, каждый жертвователь будет владельцем доли