«Panoŭ bačym, šlachtu bačym, a savieckaha voina-vyzvaliciela čamuści niama». Prapahandysty vajujuć z murałam u Hrodnie
Siomaha vieraśnia ŭ centry Hrodna adkryli vielizarny stryt-art — adzin z najvialikšych u krainie. Ale nie prajšło i sutak, jak novaja słavutaść aburyła aktyŭnych łukašystaŭ.
Hihancki murał z histaryčnymi scenami znachodzicca ŭ adnym z dvorykaŭ pa vulicy Karła Marksa i zajmaje płošču kala 430 kvadratnych mietraŭ. Aŭtar idei — hanarovy hramadzianin Hrodna Anatol Hryšuk, mastak — Uładzimir Kačan. Murał składajecca z 12 arak, u jakich namalavanyja sceny z historyi abłasnoha centra. Tam možna pabačyć stary Hrodzienski zamak, vulicu Zamkavuju, pažarnuju kałanču, Kałožskuju carkvu i Francyskanski kaścioł.
Adnak nie ŭsim pryjšoŭsia daspadoby novy abjekt. Ryhor Azaronak zhadaŭ pasłańnie Łukašenki, u jakim toj vykazvaŭsia pra «siaredniaviečnych aliharchaŭ, jakija svajo bahaćcie nažyvali na harbie naroda, jaki siejaŭ, araŭ, budavaŭ». Azaronak samakrytyčna piša: «Dapamažycie mnie, tupomu, łapatnamu, nieabjektyŭnamu prapahandystu, znajści toje, pra što skazaŭ prezident, na novym hihanckim murale ŭ Hrodnie.
Usio pa dziŭnaj vypadkovaści adbyvajecca 8 vieraśnia. Słava Oršy nie horšaja i ŭsio takoje. Pamyjnicy ŭ zachapleńni i apładzirujuć. Napieradzie śviata vyzvaleńnia Zachodniaj Biełarusi ad Polščy, psia kreŭ».
«Žoŭtyja źlivy» raźvili dumku Azaronka i prapanavali raźmiaścić na murale sa staražytnymi vyjavami savieckaha sałdata:
«Pavažanyja žychary Hrodna, tut «adyjozny prapahandyst» cikavicca, a ci jość na adkrytym u Hrodnie akurat da dnia «bitvy z praklatymi maskalami pad Oršaj» murale takija staronki historyi horada, jak uźjadnańnie biełaruskaha naroda, ci vyzvaleńnie ad niamiecka-fašysckich zachopnikaŭ? Voś panoŭ bačym, šlachtu bačym, žaŭnieraŭ bačym, a savieckaha voina-vyzvaliciela čamuści niama. Ci historyja horada skončyłasia adrazu paśla Sapieh—Radziviłaŭ?»
Mima hrodzienskaha murała nie prajšoŭ i inšy łukašenkaŭski ekśpiert Alaksiej Dzierman. Pano vyklikała ŭ jaho pytańni da kadraŭ, jakija pracujuć u biełaruskaj kultury: «Vidavočna, što nam nie chapaje jakasnych mastakoŭ, muzykaŭ, artystaŭ, jakija mohuć adlustravać niešta inšaje, čym čarhovaje poŭzańnie pierad polskaj šlachtaj.
Našaj kultury patrebnyja kamisary-sensaviki, nie źviazanyja cechavaj kruhavoj parukaj. My rychtujem dziaciej u vajskova-patryjatyčnych łahierach, i heta vialikaja sprava. Ale nam taki ž śpiecnaz patrebny ŭ kultury».
Dzierman ličyć, što kali ŭ prałukašysckich sił nie budzie svajoj kulturnaj hiehiemonii, to praź niejki čas tak zvanaje «śviadomaje koła», jak jon nazyvaje nacyjanalna aryjentavanyja siły, pasprabuje ŭziać revanš. Bolš za toje, prapahandyst kaža: «Ciapier jany pierahrupoŭvajucca, rychtujucca pieračakać, kab potym iznoŭ uvatknuć nož u śpinu».
Dziŭna, ale hałoŭnaja zmaharka z usim biełaruskim Volha Bondarava nijak nie prakamientavała novy stryt-art u svaim horadzie.
«Naša Niva» — bastyjon biełaruščyny
PADTRYMAĆBitva pad Oršaj: usio było nie zusim tak, jak raniej mierkavali
Ciapier čytajuć
«Astravok Paŭnočnaj Karei». Baranavickaja škoła vykaciła śpis patrabavańniaŭ da vyhladu vučniaŭ56
«Astravok Paŭnočnaj Karei». Baranavickaja škoła vykaciła śpis patrabavańniaŭ da vyhladu vučniaŭ
Mistyčnaje koła Vilni: Kalinoŭski byŭ pachavany ź miedaljonam śviatyni, kala jakoj vyras hatyčny pałac doktara z-pad Oršy. Ciapier pareštki Kalinoŭskaha pierapachavali ŭ mahilni taho ž doktara1818
Kamientary