Adzin nazalny sprej suprać hrypu, COVID i pnieŭmanii? Voś što raspracavali navukoŭcy

Na praciahu bolš jak dvuchsot hadoŭ vakcynałohija bazavałasia na pryncypie antyhiennaj śpiecyfičnaści. Heta aznačaje, što kožnaja pryščepka rychtuje imunitet da sustrečy z kankretnym uzbudžalnikam, naprykład, z peŭnym štamam hrypu abo karanavirusa. Adnak hetaja stratehija maje istotny niedachop: virusy pastajanna mucirujuć, źmianiajučy svaju strukturu, što patrabuje rehularnaha abnaŭleńnia vakcyn i paŭtornych pryščepak.

Navukoŭcy sa Stenfardskaha ŭniviersiteta vyrašyli adyści ad tradycyjnaj madeli i zasiarodzilisia na stvareńni miechanizmu abarony lohkich, jaki nie zaležyć ad kankretnaha vidu patahienu.

Asnova novaj raspracoŭki — u aktyvacyi i ŭzajemadziejańni dźviuch častak imunnaj sistemy: pryrodžanaj i adaptyŭnaj (nabytaj). Bolšaść vakcyn stymuluje pieradusim adaptyŭny imunitet. Jon vypracoŭvaje śpiecyfičnuju abaronu — antycieły i T-kletki, jakija raspaznajuć kankretnyja patahieny i mohuć zachoŭvać «pamiać» pra ich na praciahu hadoŭ.

Pryrodžany imunitet zvyčajna dziejničaje chutka, ale karotkačasova, zabiaśpiečvajučy pieršuju liniju abarony arhanizma. Adnak navukoŭcy daŭno padazravali, što časam jon moža zachoŭvacca daŭžej. 

Adnoj z padkazak źjaŭlajecca vakcyna BCŽ suprać tubierkulozu, jakuju štohod atrymlivajuć kala 100 miljonaŭ niemaŭlataŭ. Daśledavańni pakazali, što hetaja vakcyna moža źnizić dziciačuju śmiarotnaść ad infiekcyj, nie źviazanych z tubierkulozam. Adnak miechanizm hetaj kros-abarony zastavaŭsia niezrazumiełym.

U daśledavańni, apublikavanym u 2023 hodzie, navukoŭcy vyjavili, jak moža ŭźnikać takaja šyrokaja abarona. U ekśpierymientach na myšach akazałasia, što T-kletki, jakija pieramiaščajucca ŭ lohkija padčas adaptyŭnaha imunnaha adkazu, z dapamohaj białka cytakinu padajuć sihnały, što padtrymlivajuć kletki pryrodžanaha imunitetu ŭ aktyŭnym stanie. Zvyčajna aktyvacyja pryrodžanaha imunitetu doŭžycca niekalki dzion abo tydzień, ale dziakujučy cytakinam T-kletak jana mahła praciahvacca da troch miesiacaŭ.

Ekśpierymientalnaja vakcyna, jakaja atrymała nazvu GLA-3M-052-LS+OVA, utrymlivaje rečyvy, što imitujuć sihnały aktyvacyi imunnych kletak, a taksama białok kurynaha jajka avałbumin (OVA), jaki pryciahvaje T-kletki ŭ lohkija i padtrymlivaje praciahłuju imunnuju reakcyju.

Padčas ekśpierymientaŭ myšam uvodzili vakcynu praz nos u vyhladzie kroplaŭ. Paśla troch doz, zroblenych ź intervałam u tydzień, žyvioły atrymlivali ŭstojlivuju abaronu ad SARS-CoV-2 i inšych karanavirusaŭ jak minimum na try miesiacy.

U vakcynavanych myšej kolkaść virusa ŭ lohkich była prykładna ŭ 700 razoŭ mienšaj, čym u nievakcynavanych, i ŭsie žyvioły vyžyvali.

Daśledčyki tłumačać heta «dvajnym» miechanizmam abarony: praciahłaja aktyvacyja pryrodžanaha imunitetu rezka źnižaje kolkaść virusa, a, kali infiekcyja ŭsio ž praryvajecca praz hety barjer, nabyty imunitet vielmi chutka zapuskaje śpiecyfičny adkaz. U vakcynavanych žyvioł jon uźnikaje ŭžo praz try dni, tady jak u niepryščeplenych na heta patrabujecca kala dvuch tydniaŭ.

Paśla ekśpierymientaŭ ź virusami daśledčyki vyprabavali vakcynu i na bakteryjalnych infiekcyjach dychalnych šlachoŭ. Akazałasia, što jana taksama abaraniaje ad Staphylococcus aureus i Acinetobacter baumannii — bakteryj, jakija časta vyklikajuć ciažkija balničnyja pnieŭmanii. Achoŭny efiekt zachoŭvaŭsia prykładna try miesiacy.

Jašče adnym niečakanym vynikam stała ŭździejańnie vakcyny na alerhičnyja reakcyi. U ekśpierymientach ź białkom pyłavych klaščoŭ, jaki zvyčajna vyklikaje alerhičnuju astmu, u vakcynavanych myšej była značna słabiejšaja imunnaja reakcyja (tak zvany adkaz typu Th2). Ich dychalnyja šlachi zastavalisia čystymi ad ślizi navat paśla kantaktu z alerhienam.

Nastupnym etapam stanuć kliničnyja vyprabavańni na ludziach, jakija pačnucca z daśledavańnia biaśpieki. Kali vyniki paćvierdziacca, u budučyni nazalnaja vakcyna moža zamianić niekalki siezonnych pryščepak i stać dadatkovaj abaronaj ad novych virusaŭ, zdolnych vyklikać pandemii. Pavodle acenak daśledčykaŭ, pry najaŭnaści nieabchodnaha finansavańnia takaja vakcyna moža źjavicca ŭ miedycynskaj praktycy praź piać-siem hadoŭ.

• 2
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0