Mierkavańni134134

Fiłosaf Mackievič prapanuje stvaryć varyjant biełaruskaj ruskaj movy, kab zblizić jaje ź biełaruskaj

«My možam, skažam, uvieści ŭ našu biełaruskuju ruskuju movu pryncyp «jak čujecca, tak i pišacca», i heta mova pačnie pacichu zbližacca spačatku z trasiankaj, a potym i z bolš-mienš narmavanaj biełaruskaj movaj».

Uładzimir Mackievič. Fota: fejsbuk Uładzimira Mackieviča

U prahramie «Biełaruskaja nacyjanalnaja ideja» na Jeŭraradyjo jaje aŭtar Źmicier Łukašuk pacikaviŭsia ŭ fiłosafa, mietadołaha, byłoha palitviaźnia Uładzimira Mackieviča, jak u sučasnych umovach biełarusam budavać svaju nacyjanalnuju identyčnaść. U adkaz toj prapanavaŭ nieardynarny padychod da moŭnaha pytańnia.

Fiłosaf zaŭvažyŭ, što dla jaho klučavym źjaŭlajecca nastupnaje pytańnie, ci možna nadać bolšaj mocy, enierhietyki i matyvacyi tamu, kab ludzi nabyvali identyčnaść mienavita ŭ vyhladzie zachavanaj spadčyny i abapiralisia na hetu spadčynu.

Jon adznačyŭ, što siońniašnija pracesy nacyjafarmavańnia mohuć pavieści nas u toj bok, u jaki kaliści pajšli šatłandcy, valijcy, irłandcy ŭ Vialikabrytanii, jakija «pierajšli ŭsie na anhlijskuju movu ci na varyjant anhlijskaj movy, jak u Šatłandyi, naprykład, i zachavali svaju identyčnaść».

«Šatłandcy zastajucca šatłandcami, razmaŭlajučy na anhlijskaj movie. Vałony zastajucca vałonami, frankafonami», — davodziŭ Mackievič.

Fiłosaf źviarnuŭ uvahu na toje, što identyčnaść moža być «nabytaj» — śviadoma ci nieśviadoma abranaj.

«Šmat chto abiraje jaje nieśviadoma, paddaŭšysia modzie, upłyvu. Voś zaraz ja baču vialikuju zacikaŭlenaść da biełaruskaj movy, i šmat chto pierachodzić na hetuju movu, tamu što siarod emihracyi, jak ja ŭžo ŭbačyŭ, heta stanovicca modnym. Taksama jak modnym było pierachodzić na biełaruskuju movu ŭ 90‑ia hady, kali biełaruskaja mova zachoŭvałasia ŭ intelektualnych asiarodkach, ale pa-raniejšamu jaje ŭžyvańnie źmianšałasia ŭ vioskach, tam, dzie mova pavinna była žyć», — padzialiŭsia jon nazirańniami i adznačyŭ:

«My pavinny dumać, jak nadać mocy stanoŭčym tendencyjam i prypynić admoŭnyja tendencyi».

Na dumku fiłosafa, dziejničać treba «biez fanatyzmu i biez naiŭnaha ramantyzmu», a «realistyčna aceńvać i razumieć, u jakim stanie heta siońnia znachodzicca, i pracavać na heta».

U jakaści adnaho z varyjantaŭ dla abmierkavańnia jon prapanavaŭ ideju stvareńnia «biełaruskaj ruskaj movy», spasyłajučysia na toje, što niadaŭna pra jaje isnavańnie havaryŭ kulturołah Maksim Žbankoŭ.

«Pakolki heta dziaržaŭnaja mova, my majem nad joju suvierenitet, my možam jaje rabić takoj, jak chočam, nie ŭzirajučysia na pastanovy rasijskaj Akademii navuk ci rasijskich linhvistaŭ i fiłołahaŭ. My možam, skažam, uvieści ŭ našu biełaruskuju ruskuju movu pryncyp «jak čujecca, tak i pišacca», i heta mova pačnie pacichu zbližacca spačatku z trasiankaj, a potym i z bolš-mienš narmavanaj biełaruskaj movaj», — sfarmulavaŭ svaju prapanovu Uładzimir Mackievič.

Kamientary134

  • ((((((((((
    17.10.2025
    [Red. vydalena]
  • maskavity štučna stvorany narodziec
    17.10.2025
    Naša mova biełaruskaja. Maskavickaja havorka nam niepatrebnaja.
  • Viciablanin
    17.10.2025
    Naša mova biełaruskaja. Choča havaryć pa-rasiejsku — niachaj idzie lesam.

Ciapier čytajuć

Topavy pierakładčyk pajechaŭ u Biełaruś mianiać pašpart — i sieŭ za danaty. «KDB pahladzieŭ na sumu i vyrašyŭ, što nichto ŭ zdarovym rozumie nie moža vydatkavać stolki ŭłasnych hrošaj»3

Topavy pierakładčyk pajechaŭ u Biełaruś mianiać pašpart — i sieŭ za danaty. «KDB pahladzieŭ na sumu i vyrašyŭ, što nichto ŭ zdarovym rozumie nie moža vydatkavać stolki ŭłasnych hrošaj»

Usie naviny →
Usie naviny

«Sieladziec pad šubaj» z čyrvonaj ikroj ad pafasnaha restarana rasčaravaŭ pakupnikoŭ3

Kvatery ŭ Minsku stali čaściej kuplać zamiežniki. A staroje žyllo biez ramontu nie cikavaje navat inšaharodnim

«Šaptuna Pucina Łukašenku padviali ci to «starejšyja braty», ci to ŭłasnaja intuicyja»1

Tramp zładziŭ raskošnuju navahodniuju viečarynu i pažadaŭ «miru na Ziamli»6

Čały daje prahnoz na 2026 hod9

Cichanoŭskaja raskazała pra pieršuju sustreču z Kaleśnikavaj7

Sieviaryniec raskazaŭ pra pieršuju sustreču ź siamjoj paśla vyzvaleńnia2

Kamandzir RDK Dzianis Kapuścin žyvy. Jaho śmierć była insceniroŭkaj9

«Bajsoł» nazvaŭ sumu, jakuju ŭdałosia sabrać za 2025 hod2

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

Topavy pierakładčyk pajechaŭ u Biełaruś mianiać pašpart — i sieŭ za danaty. «KDB pahladzieŭ na sumu i vyrašyŭ, što nichto ŭ zdarovym rozumie nie moža vydatkavać stolki ŭłasnych hrošaj»3

Topavy pierakładčyk pajechaŭ u Biełaruś mianiać pašpart — i sieŭ za danaty. «KDB pahladzieŭ na sumu i vyrašyŭ, što nichto ŭ zdarovym rozumie nie moža vydatkavać stolki ŭłasnych hrošaj»

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić