Ці варта дзецям карыстацца ChatGPT? Разважае сузаснавальнік EPAM Леанід Лознер

Леанід Лознер нарадзіўся ў Мінску. Пасля заканчэння школы ён паступіў на фізічны факультэт БДУ, пабудаваў навуковую кар'еру ў Інстытуце фізікі НАН Беларусі, займаючыся аўтаматызацыяй фізічных працэсаў. Мужчына неаднаразова адзначаў, што менавіта навука была яго сапраўдным пакліканнем.

Аднак пасля распаду СССР фінансаванне фізічнай навукі, якая ў значнай ступені была арыентавана на ваенна-прамысловы комплекс, амаль спынілася. Таму, калі ў 1993 годзе яго школьны сябар Аркадзь Добкін прапанаваў Лознеру разам стварыць кампанію EPAM Systems, той пагадзіўся.

На пачатковым этапе менавіта Лознер адказваў за фарміраванне інжынернай каманды. Паводле яго ўласных слоў, ён асабіста прыняў на працу першых дзвесце супрацоўнікаў кампаніі. Першы офіс EPAM размяшчаўся ў падвале дома, дзе жыў Лознер у Мінску, а амерыканскі офіс Добкіна — у яго кватэры ў Нью-Джэрсі.

За два дзесяцігоддзі кампанія ператварылася ў аднаго з сусветных лідараў у галіне распрацоўкі праграмнага забеспячэння, а ў 2012 годзе выйшла на Нью-Ёркскую фондавую біржу. Яшчэ падчас падрыхтоўкі да IPO Лознер пакінуў аперацыйнае кіраўніцтва кампаніяй, застаўшыся яе акцыянерам і засяродзіўшыся на новых праектах.

Пасля сыходу з EPAM Лознер заняўся венчурнымі інвестыцыямі і адукацыйнымі праектамі. Ён інвеставаў у шэраг тэхналагічных стартапаў, падтрымліваў ініцыятывы ў сферы школьнай STEM-адукацыі, дзіцячай робататэхнікі і папулярызацыі навукі.

Пры гэтым Лознер вядомы не толькі як прадпрымальнік. У пачатку 1990‑х ён працаваў дыджэем на радыё «Бі-эй» і пісаў тэксты пра музыку для перадачы «Моладзі пра музычнае мастацтва», якая выходзіла на Першым канале Беларускага радыё. Лознер таксама з'яўляецца аўтарам кнігі «The Beatles: история в песнях», прысвечанай творчасці легендарнага гурта.

Леанід Лознер цяпер жыве ў Латвіі, займаецца вайб-кодзінгам і актыўна практыкуе ёгу. Пры гэтым ён лічыць, што нават ва ўмовах імклівага развіцця штучнага інтэлекту не варта выбіраць прафесію выключна з разліку на тое, ці не закране яе аўтаматызацыя. Калі чалавек ужо ведае, чым хоча займацца, менавіта гэтай справе і трэба прысвяціць сябе — нават калі яна лічыцца рызыкоўнай з пункту гледжання магчымага выцяснення штучным інтэлектам.

«Але тады трэба аддаць гэтаму душу, сілы, энергію і пастарацца за гады вучобы стаць майстрам гэтай справы», — дадае Лознер у адным з інтэрв'ю.

Дзеці і ChatGPT

З якога ўзросту дзіцяці варта карыстацца ChatGPT, Леанід Лознер не мае адназначнага адказу. На яго думку, сённяшняя дыскусія вельмі нагадвае спрэчкі, якія некалькі гадоў таму вяліся вакол таго, калі дзіцяці можна даваць у рукі планшэт.

Лознер лічыць, што поспех у будучыні чакае тых, хто здолее сумяшчаць традыцыйныя навыкі з новымі тэхналогіямі.

«Здольнасць пабудаваць з галля будан, распаліць вогнішча і перажыць ноч у зімовым лесе, з майго пункту гледжання, такая ж неад'емна важная для чалавека, як і новыя навыкі», — адзначае ён.

Пры гэтым Лознер упэўнены, што злоўжыванне ChatGPT будзе перашкаджаць развіццю навыкаў мыслення.

Аднак, паводле Лознера, гэта не азначае, што ад такіх інструментаў трэба адмаўляцца. Ён сам рэгулярна карыстаецца штучным інтэлектам — у прыватнасці, сэрвісам Perplexity, калі хоча хутка атрымаць патрэбную інфармацыю. Таму галоўнае, на яго думку, — знайсці разумны баланс паміж самастойным мысленнем і выкарыстаннем ШІ. Як менавіта гэтага дасягнуць, Лознер пакуль не ведае.

«Пытанне вельмі складанае. У мяне няма на яго адказу. Але я абсалютна ўпэўнены, што ведаць табліцу множання і хаця б у асноўным трымаць у галаве табліцу няправільных англійскіх дзеясловаў вельмі карысна», — адзначае ён.

Развіваючы гэтую думку, Лознер спасылаецца на ідэі французскага псіхолага Жана Піяжэ. У сваёй інтэрпрэтацыі яго тэорыі ён кажа, што спачатку дзіця «будуе паліцы», а ўжо потым «складае на іх веды».

«Без гэтых паліц не будзе куды складаць веды. І ў гэтым сэнсе ChatGPT, калі разумець яго ў шырокім значэнні, небяспечны тым, што гэтыя паліцы могуць увогуле не ўзнікнуць», — лічыць Лознер.

• 13
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 1