Паліцэйскі ведаў, што Расія не выдае сваіх грамадзян, але вымагаў $22 тысячы ў забойцы, які баяўся экстрадыцыі ў Беларусь

У 2024 годзе ў Савецкім раённым судзе Варонежа (Расія) асудзілі старшага оперупаўнаважанага крымінальнага вышуку Аляксея Феактыстава за хабар у асабліва вялікай суме, якую ён атрымаў ад забойцы.

Замест таго, каб выканаць запыт беларускіх сілавікоў аб вышуку забойцы, Феактыстаў дамовіўся са злачынцам на $22 тысяч, паабяцаўшы ўзамен закрыць справу.

Хто такі Феактыстаў і чаму справа трапіла менавіта яму

З 2019 года Аляксей Феактыстаў займаў пасаду старшага оперупаўнаважанага па асабліва важных справах аддзела арганізацыі вышуку ўпраўлення крымінальнага вышуку ГУ МУС Расіі

Варонежскай вобласці. Менавіта ён адказваў за арганізацыю вышуку злачынцаў на тэрыторыі вобласці.

У сакавіку 2020 года ён атрымаў запыт аб міждзяржаўным вышуку мужчыны (у матэрыялах справы ён фігуруе пад абрэвіятурай «ФІА1», пазней узяў імя Міхаіл). У Беларусі яго абвінавачвалі ў забойстве.

Паводле паказанняў самога Феактыстава ў судзе, беларускія калегі патлумачылі яму, што мужчына знаходзіцца ў вышуку з 1996 года за серыю з сямі цяжкіх злачынстваў — тры згвалтаванні, рабаванне і забойства. Але паколькі ён з'яўляўся грамадзянінам СССР (а пасля Расіі), ён не падлягаў выдачы ў Беларусь. Паводле слоў Феактыстава, беларускі бок гэта разумеў і хацеў толькі вызначыць месцазнаходжанне чалавека, каб паразмаўляць з ім самастойна.

Першая спроба затрымання правалілася — і нарадзілася ідэя хабару

У пачатку красавіка 2020 года Феактыстаў вызначыў месцазнаходжанне мужчыны ў Варонежы, але пры спробе затрымання той уцёк. 8 красавіка 2020 года яго ўдалося вылічыць паўторна — паводле матэрыялаў справы, менавіта ў гэты момант у Феактыстава і з'явілася ідэя: атрымаць з чалавека грошы за тое, што ён не будзе яго затрымліваць і не будзе праводзіць абавязковыя вышуковыя мерапрыемствы.

Паводле версіі самога Феактыстава, справа выглядала так. Ён высачыў аўтамабіль мужчыны («Mitsubishi Outlander») і разам з калегам паспрабаваў спыніць яго каля гандлёвага цэнтра, паказаўшы пасведчанне праз адчыненае акно. Мужчына рэзка ад'ехаў, збіў парковачную агароджу, якая ўпала на службовы аўтамабіль, і ўцёк. Пасля гэтага Феактыстаў патэлефанаваў на нумар, прывязаны да аўтамабіля, праз WhatsApp, назваў мужчыну па імені і сказаў, што той знаходзіцца ў вышуку ў Беларусі: «Я ведаю, дзе ты жывеш, наступным разам прыйду да цябе дадому са спецназам… Але калі не хочаш, каб гэта адбылося, можна неяк вырашыць гэтае пытанне».

Мужчына перазваніў і пагадзіўся «вырашыць пытанне». У далейшым перапісцы Феактыстаў выставіў патрабаванне — каля $22 тысяч, частка з якіх нібыта на рамонт пашкоджанага аўтамабіля. Ахвяра пагадзілася, баючыся экстрадыцыі ў Беларусь.

Як перадаваліся грошы

28 мая 2020 года Феактыстаў з калегам затрымалі мужчыну каля крамы «Пяцёрачка», надзелі наручнікі і завезлі ў лесапаласу. Там Феактыстаў зноў запатрабаваў грошы за незатрыманне. Мужчына спалохаўся, патэлефанаваў сястры, якая жыве ў Іспаніі, і папрасіў тэрмінова перавесці грошы на картку Сбербанка, якой карыстаўся з яе дазволу. Сястра перавяла трохі менш, чым той прасіў. Пад кантролем Феактыстава мужчыну правезлі па некалькіх банкаматах Варонежа, дзе ён зняў прыкладна траціну патрэбнай сумы, больш не дазволілі ліміты. Феактыстаў даў мужчыну тры дні, каб той сабраў рэшту сумы.

Паліцэйскі прыехаў да яго толькі праз месяц, зноў падпільнаваўшы яго каля «Пяцёрачкі». Забойцу прывезлі дадому, дзе ён узяў загадзя сабраныя грошы і ў аўтамабілі перадаў апошнюю частку. Прычым агульную суму хабару Феактыстаў да гэтага паспеў павялічыць — «за тое, што зацягнуў з перадачай».

«Дазволь злавіць цябе яшчэ раз»: як гісторыя цягнулася да 2022 года

Пасля чэрвеня 2020 года, паводле паказанняў ахвяры, яго пакінулі ў спакоі. Але сам Феактыстаў у судзе апавядаў іншае: ён загадзя скапіяваў кантакты з двух мабільных тэлефонаў мужчыны (папрасіў пакінуць іх у сябе, пакуль той хадзіў па грошы), і пасля звязаўся з беларускімі калегамі, паведаміўшы, што можа злавіць забойцу, але для гэтага патрэбны новы афіцыйны запыт на правядзенне тэхнічных мерапрыемстваў (адсочванне нумара тэлефона).

У канцы 2020 года такі запыт паступіў. Феактыстаў атрымаў дазвол абласнога суда на тэхнічныя мерапрыемствы, але ў момант іх правядзення тэлефон знаходзіўся па-за межамі Варонежа, і вызначыць дакладнае месцазнаходжанне не атрымалася. Тэрмін запыту заканчваўся — Феактыстаў патэлефанаваў у Беларусь і папрасіў паўтарыць спробу пазней. Беларускі бок пагадзіўся: «27 гадоў чакалі, яшчэ пачакаем».

Наступны запыт прыйшоў праз год, на пачатку 2022 года — зноў з просьбай правесці тэхнічныя мерапрыемствы і затрымаць чалавека. На гэты раз Феактыстаў вызначыў верагодны адрас пражывання. Ён спытаў у беларускіх калег, ці прыедуць яны самі, — тыя адказалі, што магчымасці няма, і папрасілі затрымаць забойцу самастойна.

18 лютага 2022 года Феактыстаў з калегам не сталі заходзіць у дом забойцы, а прыцягнулі экіпаж ДАІ: апісалі мужчыну, паказалі фота і папрасілі спыніць яго аўтамабіль, калі ён з'едзе. Калі з двара выехаў «Nissan Terrano», ДАІ спыніла машыну і даставіла кіроўцу ў аддзяленне паліцыі. Пры праверцы дакументаў у мужчыны знайшлі падробленае пасведчанне кіроўцы.

Паводле паказанняў ахвяры, у аддзеле Феактыстаў завёў яго ў туалет і папярэдзіў, каб той маўчаў пра перадачу грошай. Мужчыну адвезлі ў пракуратуру для экстрадыцыйнай праверкі — там пацвердзілі, што ён з'яўляецца грамадзянінам Расіі, таму ў экстрадыцыі ў Беларусь адмовілі, і яго адпусцілі.

Як усё раскрылася

Менавіта пасля гэтага затрымання ў лютым 2022 года мужчына вырашыў звярнуцца з заявай у Следчы камітэт — паведаміў пра дачу хабару Феактыставу. Заява была зарэгістравана 2 чэрвеня 2022 года. Ён патлумачыў, што лічыў дзеянні паліцэйскіх незаконнымі і баяўся, што тыя могуць рабіць тое ж самае з іншымі людзьмі.

Да таго ж яшчэ падчас перапіскі і сустрэч з Феактыставым мужчына запісваў частку тэлефонных размоў на відэа — менавіта каб «па магчымасці абараніцца ад далейшых супрацьпраўных дзеянняў» паліцэйскага.

Абарона настойвала на ашуканстве, а не хабары

У судзе Феактыстаў прызнаў віну толькі часткова: ён не аспрэчваў сам факт атрымання грошай і сумы, але настойваў, што яго дзеянні трэба кваліфікаваць не як хабар, а як махлярства. Логіка абароны была такая: калі мужчыну ўсё роўна нельга было экстрадзіраваць у Беларусь, то значыць, Феактыстаў проста ашукаў чалавека дзеля выманьвання грошай.

Суд гэты аргумент адхіліў: незалежна ад таго, ці існавала рэальная пагроза экстрадыцыі, і Феактыстаў, і сам мужчына былі зацікаўленыя ў бяздзейнасці паліцэйскага — адзін дзеля хабару, другі дзеля таго, каб пазбегнуць вышуку. Пытанне пра рэальнасць экстрадыцыі не ўваходзіла ў кампетэнцыю Феактыстава і на кваліфікацыю яго дзеянняў не ўплывае.

Прысуд

Суд кваліфікаваў дзеянні Феактыстава па ч. 6 арт. 290 КК Расіі — атрыманне хабару службовай асобай асабіста, у выглядзе грошай, за незаконную бяздзейнасць, у асабліва буйным памеры.

Паліцэйскаму далі 8 гадоў калоніі строгага рэжыму з пазбаўленнем права займаць дзяржаўныя пасады ў органах МУС, а таксама пазбавілі звання маёра.

• 1
• 0
• 1
• 1
• 1
• 0
• 0
• 0