Najbujniejšaja admiena rejsaŭ z časoŭ pandemii — vajenny kanflikt na Blizkim Uschodzie spravakavaŭ chaos u niebie
Tysiačy rejsaŭ byli admienienyja, sotni tysiač pasažyraŭ apynulisia ŭ pastcy ŭ aeraportach roznych krain, a pavietranaja prastora na Blizkim Uschodzie faktyčna paralizavanaja. Pra maštab i nastupstvy hetaha kryzisu padrabiazna paviedamlaje The Guardian.

Paśla vajennych udaraŭ ZŠA i Izraila pa Iranie šerah krain rehijona zakryŭ svaju pavietranuju prastoru. Aeraporty dziaržaŭ Piersidskaha zaliva i ich avijakampanii spynili pracu jak minimum da 10.00 GMT (13:00 pa minskim časie) aŭtorka. Najbujniejšyja tranzitnyja vuzły — Dubaj (samy zahružany mižnarodny chab u śviecie), Abu-Dabi i Docha — nie pracujuć užo treci dzień zapar. Analityki nazyvajuć heta samym mocnym šokam dla haliny z času, kali pandemija faktyčna spyniła mižnarodnyja pieravozki.
Pavodle źviestak analityčnaj kampanii Cirium, tolki da 10‑j ranicy paniadziełka byli admienienyja jak minimum 1 555 rejsaŭ u napramku Blizkaha Uschodu. Pry hetym ekśpierty papiaredžvajuć: realnaja ličba moža być značna vyšejšaj, bo danyja ź Irana i AAE pastupajuć z zatrymkami.
Pavodle servisu FlightAware, u subotu byli skasavanyja kala 2 800 rejsaŭ, u niadzielu — bolš za 3 100. Pavietranaja prastora nad Iranam, Irakam, Kuviejtam, Izrailem, Bachrejnam, AAE i Kataram faktyčna apuścieła — heta paćviardžajuć danyja Flightradar24.
Hieahrafija chaosu
Nastupstvy kanfliktu chutka vyjšli za miežy zony bajavych dziejańniaŭ.
Pasažyry zastalisia zabłakiravanymi pa ŭsim śviecie — ad Bali da Frankfurta. Air India była vymušana admianić rejsy ŭ Jeŭropu i Paŭnočnuju Amieryku, a jeŭrapiejskija pieravozčyki, takija jak British Airways i easyJet, spynili paloty na Kipr paśla ŭdaru bieśpiłotnika pa brytanskaj vajennaj bazie Akratyry.
Situacyja ŭskładniajecca tym, što kanflikt pierakinuŭsia na Livan, dzie Izrail nanosić udary pa pryharadach Biejruta. Heta robić niemahčymym biaśpiečnaje vykarystańnie pavietranych kalidoraŭ, jakija raniej ličylisia alternatyŭnymi. Zaraz piłoty i ekipažy avijakampanij raskidanyja pa roznych krainach, što robić praces budučaha adnaŭleńnia palotaŭ nadzvyčaj składanym łahistyčnym kviestam.
U toj čas jak sotni tysiač zvyčajnych pasažyraŭ sprabujuć atrymać choć niejkuju infarmacyju ŭ pierapoŭnienych aeraportach, zamožnyja padarožniki šukajuć abychodnyja šlachi. Adzinym «aknom» z rehijona zastajecca Saudaŭskaja Aravija. Brokiery pryvatnych samalotaŭ paviedamlajuć ab rezkim popycie na džety z Er-Ryjada ŭ Jeŭropu, košt jakich dasiahaje 350 000 dalaraŭ za rejs.
Finansavyja straty
Rehijon i jaho avijakampanii pryzvyčailisia da pierabojaŭ u pajezdkach za apošnija niekalki hadoŭ, ale takoje praciahłaje zakryćcio nieba — bolš za 24 hadziny — i spynieńnie pracy ŭsich troch vialikich tranzitnych vuzłoŭ Piersidskaha zaliva źjaŭlajucca biesprecedentnymi, adznačajuć analityki.
Akcyi Tui, najbujniejšaj turystyčnaj kampanii Jeŭropy, upali na 7% u pačatku tarhoŭ. Akcyi najbujniejšych suśvietnych avijapieravozčykaŭ — Lufthansa, Air France-KLM, Qantas i Singapore Airlines — upali na 5—9%.
Adnak hałoŭnaja pahroza dla haliny toicca ŭ cenach na enierhanośbity. Nafta marki Brent užo padaražeła na 13%, dasiahnuŭšy adznaki ŭ 80 dalaraŭ za barel, i ekśpierty prahnazujuć rost da 100. Heta niepaźbiežna pryviadzie da padaražeńnia kvitkoŭ i finansavaha źniasileńnia avijakampanij, jakija tolki pačali adnaŭlacca paśla pandemii.
Što dalej?
Častka rejsaŭ, jakija ŭsio ž vykonvajucca, vymušana lacieć u abychod zakrytych zon. Paśla pačatku poŭnamaštabnaj vajny Rasii suprać Ukrainy suśvietnaja avijacyja ŭžo była vymušanaja kardynalna źmianić maršruty. Važnuju rolu pačali adyhryvać kalidory praź Iran i Irak, jakija dazvalali złučać Jeŭropu z Azijaj.
Ciapier, kali i hetyja maršruty apynulisia pad pahrozaj abo całkam zakrytyja, avijakampanii vymušanyja ściskacca ŭ jašče bolš vuzkija pavietranyja kalidory. Dadatkovuju niestabilnaść stvaraje napružanaść pamiž Pakistanam i Afhanistanam.
Analityki papiaredžvajuć: hałoŭnaja pahroza — praciahłaja destabilizacyja. Kali kanflikt zaciahniecca (a Donald Tramp užo zajaviŭ, što vajennaja apieracyja moža praciahvacca jašče čatyry tydni), nastupstvy dla suśvietnaj avijacyi buduć doŭhaterminovymi. I jany zakranuć nie tolki pasažyrski siehmient. Piersidski zaliŭ źjaŭlajecca viadučym skryžavańniem dla avijapieravozak hruzaŭ, što stvaraje dadatkovy cisk na handlovyja šlachi ŭ dadatak da ŭžo isnujučych pierabojaŭ na mory.
Kamientary