«Biełaruś — pryhožaja, čystaja, ale jaje dušać kirzavyja boty». Biełaruski paviljon u Vieniecyi staŭ siensacyjaj

42 tysiačy kałasoŭ dla instalacyi Uładzimira Ceślera ŭ biełaruskim paviljonie na Vieniecyjanskim bijenale ŭstaŭlali ŭručnuju. U tym liku byłyja biełaruskija palitviaźni. Kryž z kamierami sačeńnia, jaki prydumała Danieła Kalada, zrobleny z čyhunačnych rejek, jakija viali ŭ Aśviencim. Ich admysłova dla vystavy pazyčyŭ polski bok.

Karciny Siarhieja Hrynieviča stvarajuć vielmi vuścišnuju atmaśfieru. Chrystos na kryžy z kamierami — heta razryŭ mozha. Pozirk žachu Madonny Hrynieviča prymusiŭ mianie ŭjavić sapraŭdny žach ad bolu. Na abrazach Božaja Maci spakojnaja. A tut ja ŭpieršyniu ŭjaviŭ, jak jana mahła vyhladać u realnaści. Tam jość karcina žytniovaha pola Hrynieviča. Ad detalaŭ vočy vyłaziać z arbit. Niezdarma ŭ adnaho šviejcarskaha kalekcyjaniera ažno 300 karcin hetaha biełaruskaha mastaka. Mikałaj Chalezin u adnym kadry trymaje tuju samuju apłatku biez smaku, jakuju stvaryŭ dacki kuchar Rasmus Munk, najlepšy šef 2024 i 2025 hadoŭ.

Historyi biełaruskich palitviaźniaŭ ahučvajuć svaimi hałasami Džylijan Andersan, Styvien Fraj (heta moj samy lubimy hołas anhielskich aŭdyjaknih), hałasy Džoan Łamli i Džuda Ło raskazvajuć pra Biełaruś. U adnym z frahmientaŭ ekspazicyi jość vodar biełaruskaj turmy i pakutaŭ, jaki stvaryli ŭkrainskija parfumiery. Ideja šara z zabaronienych knih naležyć samomu Chalezinu. Ja nie adrazu ŭbačyŭ pad šaram koš ekskavatara. Heta adniasieńnie da vypadku, kali ekskavatar niščyŭ zabaronienyja knihi Bachareviča ŭ Biełarusi. Ale tut šar z knih niščyć hety koš.

Ja nie amatar sučasnaha mastactva z pretenzijaj na krytyku. I z Chalezinym ja znajomy zavočna, tamu zachaplacca im pa siabroŭskaj linii niama nahody. Ale toje, što jany zrabili z Daniełaj i Natallaj Kaladoj, kuratarkami paviljona, — heta niešta šykoŭnaje.

Pakul ja nie pabačyŭ rolik Chalezina pra naš paviljon, ja dumaŭ, što «pradać» Biełaruś śvietu varta było niejak bolš aptymistyčna. Praź luboŭ, pryhažość. Ale heta i jość pra heta, tolki z apoviedam, jak ich dušać kierzavyja boty, palicejskaja i antyestetyčnaja dziaržava. I hałoŭnaje — jana biezabličnaja, niasmačnaja, jak apłatka Munka, i nie pachnie, a śmiardzić. Našu Biełaruś tam ilustruje žytniovaje pole, pryhožaje, čystaje, nad jakim visiać našy sałamianyja pavuki (maja babula rabiła ich u dziacinstvie, i heta było dla jaje ščaście, kali jany krucilisia nahretyja ciepłynioj piečki), ale tut pavuki ź iržavych prutoŭ, jakija simvalizujuć turemnyja kraty. I ŭsio heta pad arhannuju muzyku Volhi Padhajskaj. Biełaruś tam pakazana jak łabaratoryja baraćby sa svabodaj. Niezdarma ŭsio adbyvajecca ŭ śviatyni, domie lubovi i pryhažości, dzie za kožnym u paviljonie sočać i nie adpuskajuć. I dalej užo iduć interpretacyi. Nad našym polem visić iržavaje žaleźzie, ale pole bujaie, krasuje, nalivajecca krasoj, niezaležna ad ničoha.

Ja nie ździŭleny, što z 450 zajavak ideja biełaruskaha paviljona trapiła ŭ lik troch dziesiatkaŭ pieramožcaŭ. Nie ździŭleny, što zamiežnaja presa reahuje na biełaruski prajekt tak ciopła. Vielmi raju pahladzieć 40‑chvilinny rolik Mikałaja Chalezina. Tam fantastyčnaja ekskursija. A samomu Chalezinu, Natalli i Daniele Kaladzie vializny dziakuj za toje, jak jany pakazvajuć Biełaruś śvietu i jak pryciahvajuć da našaj temy krutych suśvietna viadomych zorak.

P.S. Ironija losu. Paśla publikacyi pasta napisaŭ čałaviek ź Biełarusi, što nie moža łajknuć dopis, a choča. Heta čarhovaja «instalacyja» pra Biełaruś i dokaz sapraŭdnaści prajekta ŭ Vieniecyi.

• 42
• 2
• 2
• 5
• 0
• 2
• 0
• 0