Čamu za navahodnim stałom chočacca desiertu, navat kali pierajeŭ? Tłumačyć prafiesar anatomii
Vy adsoŭvajeciesia ad stała paśla navahodniaj viačery, adčuvajučy, što pierajeli. Zdajecca, vy nie zmahli b ucisnuć u siabie aničoha — akramia chiba što kavałačka torta. Niejkim čynam, kolki b vy ni źjeli, dla desiertu zaŭsiody znachodzicca miesca. Prafiesar anatomii Brystalskaha ŭniviersiteta Mišel Śpir tłumačyć, čamu tak adbyvajecca.

Japoncy trapna nazyvajuć heta słovam betsubara, što litaralna značyć «asobny straŭnik». Anijakaha dadatkovaha adsieka ŭ našych straŭnikach nas niama, ale adčuvańnie dadatkovaj volnaj prastory dla desiertu nastolki pašyranaje, što navukoŭcy znajšli hetamu tłumačeńnie.
Heta nie vydumka: hetaje adčuvańnie źviazanaje z pracaj našych cieła i psichiki, jakija razam robiać desiert asabliva pryvabnym, navat kali vy ŭžo adčuvajecie, što abjelisia.
Straŭnik — nie prosta miech dla ježy
Varta pačać z samoha straŭnika. Mnohija dumajuć, što heta prosta miašok, jaki napaŭniajecca, pakul ježa nie pačnie pieralivacca praz kraj. Nasamreč straŭnik umieje raściahvacca i adaptavacca. Kali my pačynajem jeści, adbyvajecca praces, jaki navukoŭcy nazyvajuć straŭnikavaj akamadacyjaj: hładkija myšcy rassłablajucca, stvarajučy dadatkovy abjom bieź istotnaha pavieličeńnia cisku.
Miakkaja sałodkaja ježa amal nie patrabuje miechaničnych vysiłkaŭ dla pieratraŭlivańnia.
Ciažkaja asnoŭnaja strava moža vyklikać pačućcio pierapaŭnieńnia straŭnika, ale lohki desiert, naprykład, marožanaje ci mus, nie nahružaje jaho, tamu straŭnik moža trochu rassłabicca, kab źmiaścić sałodkaje.
Hałodny mozh, a nie cieła
Žadańnie źjeści desiert idzie pieravažna ad mozhu, a mienavita ad centraŭ zadavalnieńnia. Apietyt nie zaŭsiody zaležyć ad fizičnaha hoładu. Isnuje tak zvany hiedaničny hoład — kali nam chočacca jeści prosta tamu, što heta pryjemna abo supakojvaje.
Sałodkaja ježa tut pracuje lepš za ŭsio. Jana aktyvuje sistemu ŭznaharodžańnia ŭ mozhu, pavialičvaje matyvacyju jeści i na čas pryhłušaje sihnały ab tym, što vy ŭžo sytyja. Paśla abiedu vaš zvyčajny hoład moža źniknuć, ale pradčuvańnie sałodkaha stvaraje asobnaje žadańnie praciahvać bankiet.
Jašče adna pryčyna — «smakavaja stoma» (navukova — sensarna-śpiecyfičnaje nasyčeńnie). Pakul my jamo adnu i tuju ž ježu, reakcyja mozhu na hety smak pastupova zhasaje i ježa stanovicca mienš cikavaj. Ale źjaŭleńnie novaha smaku — sałodkaha, kisłaha ci kremavaha — niby pierazahružaje mozh. Tamu mnohija ludzi, jakija nie mohuć dajeści miasa, raptam znachodziać siły na tort, bo navizna znoŭ abudžaje apietyt.
Akramia taho, cukar i vuhlavody pavodziać siabie ŭ arhaniźmie inakš. Jany chutčej vychodziać sa straŭnika i praściej zasvojvajucca ŭ paraŭnańni z tłustaj ježaj ci białkom. Heta stvaraje adčuvańnie, što dla ich lahčej znajści miesca.
Faktar času i zvyčak
Čas taksama maje značeńnie. Sihnały ad kišečnika da mozhu pra toje, što vy sytyja, prychodziać nie adrazu.
Uzrovień takich harmonaŭ, jak cholecystakinin, HPP-1 i pieptyd YY, raście pastupova, i zvyčajna patrabujecca 20 da 40 chvilin, kab źjaviłasia ŭstojlivaje pačućcio nasyčeńnia. Časta my vyrašajem źjeści desiert jakraz u hety pramiežak času, pakul mozh jašče nie ŭśviadomiŭ sytaść.
Restarany, naŭmysna ci nie, časta karystajucca hetym momantam, prapanoŭvajučy desierty adrazu paśla asnoŭnaj stravy.
Taksama na nas upłyvajuć sacyjalnyja zvyčki. Dla mnohich desiert — heta adčuvańnie śviata. haścinnaści i kamfortu. Ź dziacinstva my pryzvyčailisia, što sałodkaje — heta abaviazkovaja častka zastolla. Navukovyja daśledavańni pakazvajuć, što ŭ kampanii siabroŭ abo na śviatach ludzi zaŭsiody jaduć bolš.
Tamu kali nastupnym razam niechta skaža, što nie moža bolš źjeści ni kavałačka, ale z radaściu voźmiecca za tort — nie dumajcie, što jon padmanvaje. Heta całkam narmalnaja i dosyć elehantnaja ŭłaścivaść čałaviečaha arhanizma.
Aŭtar artykuła — Mišel Śpir (Michelle Spear), prafiesarka anatomii Brystalskaha ŭniviersiteta. Hety materyjał źjaŭlajecca pierakładam artykuła «Why There's Always Room For Dessert, Even After A Big Meal: An Anatomist Explains «Separate Stomach», apublikavanaha ŭ vydańni The Conversation.
«Naša Niva» — bastyjon biełaruščyny
PADTRYMAĆCiapier čytajuć
Topavy pierakładčyk pajechaŭ u Biełaruś mianiać pašpart — i sieŭ za danaty. «KDB pahladzieŭ na sumu i vyrašyŭ, što nichto ŭ zdarovym rozumie nie moža vydatkavać stolki ŭłasnych hrošaj»
Kamientary