4 listapada Rasieja adznačaje Dzień nacyjanalnaha jadnańnia — «vyzvaleńnie Maskvy ad polska-litoŭskich akupantaŭ».
U 1612 h. rasiejskaje apałčeńnie pad kiraŭnictvam Minina i Pažarskaha šturmam uziało maskoŭski Kitaj-horad, dzie zasieŭ harnizon Rečy Paspalitaj. Praz hod na tron sieła dynastyja Ramanavych.
Chto viedaje, jak by paviarnułasia historyja Ŭschodniaj Eŭropy, kali b u ChVII st. biełarusy hietmana Jana Karala Chadkieviča zdoleli prabicca na dapamohu harnizonu, što zasieŭ u Kitaj-horadzie.
Dy sprava nia ŭ tym.
Na 4 listapada ŭ Maskvie zaplanavana šeście rasiejskich patryjatyčnych arhanizacyj pad lozunhami «Vyhnać akupantaŭ», «Heta naša ziamla» dy «Rasiejcy iduć». Achvotnych ksenafobaŭ zaprašajuć pryjści na akcyju pad imperskimi bieła-žoŭta-čornymi ściahami. Akcyja dazvolena meryjaj.
Novy prezydent Polščy Lech Kačyński ŭ interviju «Novoj hazietie» nazvaŭ heta «dziŭnym vybaram nacyjanalnaha śviata». Pahatoŭ što jość lepšyja nahody: «Značna raniej była bitva na Kulikoŭskim poli, pieramoha ŭ jakoj paćvierdziła, što rasiejski narod isnuje jak narod eŭrapiejski i chryścijanski», — skazaŭ jon. A byŭ ža jašče Napaleon… Zrešty, palaki — i biełarusy ź litoŭcami — nia Francyja i nia bratnija tatary. Pieramohu nad imi možna i adśviatkavać.
Rasieja ŭsio śviatkuje pieramohi. Jak i Biełaruś — jak aficyjnaja, tak i demakratyčnaja. Ułady adznačajuć pieramohu ŭ Vialikaj ajčynnaj, nacyjanalisty — bitvu pad Voršaj. Dobra, što śviatkujuć. Kiepska, kali śviatkujuć suprać. Suprać «litoŭskich zavajoŭnikaŭ», suprać «maskoŭcaŭ», suprać… suprać…
Zachodniaja Eŭropa daŭno adyšła ad takoj tradycyi — adznačajučy niejkija hadaviny, jana imkniecca nie ŭščamlać histaryčnaje pamiaci nivodnaha narodu. Paru tydniaŭ tamu z razmacham było adznačana 200-hodździe Trafalharskaj bitvy — kali brytanski flot pad kiraŭnictvam admirała Haracyjo Nelsana razhramiŭ francuzaŭ. Ale na hetym akcent nie rabiŭsia. Było prosta supolnaje adznačeńnie jubileju — supolnaje pieramohi i supolnaje parazy brytancaŭ, francuzaŭ i hišpancaŭ z udziełam najvyšejšych asob troch krain. I nijakich zajavaŭ, što brytancy ad niekaha kahości vyratavali. Eŭropa žyvie inšymi katehoryjami. Jość čaho pavučycca.
Muzyka Cim Suładze: Roźnica 30 hadoŭ — toje, što adpaviadaje maim ujaŭleńniam pra adnosiny41
Kamientary