«Čekisckaja kontrvyviedka naličvała 100 tysiač čałaviek, a našych ahientaŭ było tolki piaciora». Daśledčyk archivaŭ brytanskich śpiecsłužbaŭ apublikavaŭ knihu ab supraćstajańni Zachadu i Uschodu
Brytanski historyk, piśmieńnik i advakat Kołder Uołtan šmat hadoŭ vyvučaŭ archivy brytanskaj sakretnaj słužby MI-5 i padzialiŭsia niekatoraj infarmacyjaj u svajoj knizie «Špijony». Raskazvajem, pra što idzie havorka.
«Ukraincy chočuć viedać, na jakuju zamiežnuju dapamohu jany mohuć raźličvać, bo rasijanie viedajuć pra ich varožaść da siabie i svaich idej. Ja im adkazaŭ, što nichto nie budzie pieraškadžać Rasii i što jana nikoli nie dazvolić Ukrainie całkam ad siabie adździalicca», — skazana ŭ spravazdačy adnaho z brytanskich špijonaŭ, jakaja była napisanaja jašče ŭ 1922 hodzie, za 100 hadoŭ da sučasnaha rasijskaha vajennaha ŭvarvańnia va Ukrainu.
Mienavita z padobnaj sakretnaj dakumientacyjaj śpiecsłužbaŭ Vialikabrytanii na praciahu piaci hadoŭ pracavaŭ brytanski daśledčyk Kołder Uołtan, što i vyliłasia ŭ napisańnie knihi pad nazvaj «Špijony». Karotki ahlad na jaje zrabiła vydańnie The Financial Times.
Sama kniha apisvaje supraćstajańnie śpiecsłužbaŭ Zachadu i Uschodu ŭ pieryjad ad 1917 hoda da siońnia i raspaviadaje ab rasstanoŭcy sił pa abodva baki barykad.
Tak aŭtar śćviardžaje, što Zachodnija krainy patałahična nie žadajuć bačyć ci pryznavać realnaść pahroz z boku svaich ideałahičnych praciŭnikaŭ i reahujuć na vykliki zanadta pozna, dajučy voraham mahčymaść mocna pajści napierad pa ŭzroŭniach špijanažu, upłyvu, prapahandy i dyviersij.
«Chałodnaja vajna pačałasia zadoŭha da taho, jak byŭ prydumany hety vyraz. Jašče ŭ 1920-yja hady čekisty tolki ŭ kontrvyviedcy mieli bolš za 100 tysiač ahientaŭ, u toj čas jak brytanskaja kontrvyviedka mieła tolki piaciarych supracoŭnikaŭ, u amierykanskaj było amal toje ž samaje.
Darečy, u ZŠA ŭ 1929 hodzie dziaržsakratar Hienry Stymsan uvohule raspuściŭ Departamient uzłomu kodaŭ i suviazi, bo «džentlmieny nie čytajuć čužoj pierapiski». Jak tady, tak i siońnia Zachad nie ŭśviedamlaje, što pravalna adstaje ŭ špijonskaj vajnie», — razvažaje Kołder Uołtan u svajoj knizie, abapirajučysia na archivy brytanskaj słužby MI-5.
Pišučy pra siońniašniaje adstavańnie, aŭtar maje na ŭvazie niapravilnaje raźmierkavańnie resursaŭ i rasstanoŭku pryjarytetaŭ z boku zachodnich raźviedak. Navat kali Kreml «hraje pa-chulihanski», Zachad praciahvaje rabić vyhlad, što heta byccam niesurjozna, upeŭnieny Uołtan.
«Z raspadam SSSR ruskija špijony stali bolš ahresiŭnymi. Jašče ŭ 2003-m kolkaść śpiecsłužbistaŭ siarod supracoŭnikaŭ Kramla składała 2,5%. U 2019-m hety pakazčyk dasiahnuŭ nievierahodnych 77%.
Adnačasova Kitaj u hetym płanie staŭ «Savieckim Sajuzam na steroidach». Tolki ŭ 2021 hodzie amierykanskaje FBR kožnyja 12 hadzin zavodziła kryminalnyja spravy, źviazanyja z Kitajem. Piekin i Maskva masava pierakuplajuć i kraduć zachodnija technałohii, załatać takija dzirki ŭ biaśpiecy nam budzie składana», — adznačaje brytanski daśledčyk u svajoj knizie.
Stanoŭčuju tendencyju aŭtar bačyć u mižnarodnaj reakcyi na terakty 11 vieraśnia 2001 hoda ŭ ZŠA, kali Zachodnija krainy stali masava ŭmacoŭvać kontrterarystyčnyja i raźviedvalnyja instytuty.
Adnak, pavodle infarmacyi Uołtana, rasstanoŭka pryjarytetaŭ usio jašče była słabaj. Naprykład, u 2006 hodzie tolki 4% dziejnaści brytanskaj słužby radyjoelektronnaj vyviedki GCHQ było źviazana z varožymi dziaržavami. U minułym stahodździ hety pakazčyk składaŭ 70% i byŭ pryśviečany tolki SSSR.
Asnoŭnaja dumka i pasył, jakija prasoŭvaje aŭtar, zaklučajucca ŭ tym, što niepryznańnie ci pavolnaje pryznańnie pahrozy vielmi niebiaśpiečnaje. Zachodnija krainy źjaŭlajucca častkaj chałodnaj vajny i z Rasijaj, i z Kitajem, chočuć jany taho ci nie, pieradaje The Financial Times.
Dva čałavieki abvinavačvajuć adzin adnaho ŭ špijanažy. Ci zmožacie vy razabracca, chto ahientura, a chto nie?
«Viedaju tolki toje, što vyžyŭ». Džordž Buš padzialiŭsia ŭspaminami ab Pryhožynie
«Pierad nami siadzieli ludzi, jakija nienavidziać ukraincaŭ». Były pasoł Ukrainy pra pieramovy na pačatku vajny, strach biełarusaŭ, ministra Makieja i fienomien Łukašenki
«Adhuknuŭsia na 95% abjaŭ — i ŭsie admovili». Rasijaninu nie chočuć zdavać kvateru ŭ Hrodnie10
Kamientary