PADTRYMAĆ
Dasłać navinu
napišycie nam svaju navinu
© Usie pravy abaronienyja. Vykarystańnie materyjałaŭ dazvalajecca pry ŭmovie ŭkazańnia krynicy i najaŭnaści aktyŭnaj hipierspasyłki na nashaniva.com u pieršym abzacy.
PADTRYMAĆ
Dasłać navinu
Historyja1111
Bieł Łac Rus

Čamu Horadzien staŭ Horadniaj?

Historyk Mikoła Vołkaŭ u fejsbuku raskazaŭ pra zaŭvažanyja im zakanamiernaści ŭ nazyvańni staražytnych nasielenych punktaŭ na terytoryi sučasnaj i histaryčnaj Biełarusi, prymianiŭšy mietady paraŭnalnaj linhvistyki. 

Stary zamak u Hrodnie. Fota: Wikimedia Commons

«Pracujučy razam z kaleham nad historyjaj Bieraścia, vyśvietliŭ, što nazva horada i ŭ histaryčnych krynicach, i dla miascovaha nasielnictva była mužčynskaha rodu, a źjaŭleńnie formy «Bieraście» ŭ nijakim rodzie treba interpretavać jak histaryjahrafičnuju pamyłku.

Pry hetym kalehi źviarnuli ŭvahu na dosyć vyrazna bačnuju zakanamiernaść: amal usie staražytnyja ruskija harady majuć nazvy ŭ mužčynskim rodzie. Heta amal praviła.

Transfarmacyja formy «Horodien'» u «Horodno» — nie histaryjahrafičnaja pamyłka, jana dobra bačnaja pa krynicach XVI stahodździa. A pryčynaj hetaha, vierahodna, była Litva.

Taksama jak z ruskimi nazvami mužčynskaha rodu, uražvaje raspaŭsiudžańnie žanočaha rodu siarod rańnich litoŭskich nazvaŭ: Kreva, Lida, Vilna, Koŭna i h. d. Možna dastatkova chutka dziasiatki takich nazvaŭ adrazu pryvieści, zhadvajučy hieahrafiju histaryčnaj Litvy.

Pryčym rusiny sprabavali ich pierakručvać u mužčynski rod kštałtu: Kovien', Kriev'. Paźniej z hetym dapamahli palaki, dla jakich nazvy kštałtu «Kiernovo» zaŭždy nabyvali mužčynski rod — «Kiernów».

Ja byŭ ździŭleny, kali pa krynicach XV-XVI stahodździaŭ razabraŭsia, što viadomaje miastečka Rakaŭ pad Mienskam nazyvałasia pieršapačatkova «Rakovo».

Adpaviedna, litoŭskim upłyvam možna patłumačyć i źjaŭleńnie Horadna/Horadni. Atrymlivajecca takaja cikavaja dychatamija mužčynskaha i žanočaha, ruskaha i litoŭskaha.

Čytajcie jašče

Kamientary11

  • daviedka
    29.01.2025
    «Mołočnyj mir» sdiełał svoim priemialnym briendom «Horodien'», kohda vozhłavił Hrodnienskij oblispołkom Vładimir Kravcov, urožieniec Leninhradskoj obłasti.
    Kotoryj rieċ na biełorusskom jazykie dažie po bumažkie nie smoh pravilno začitať.
  • Haradzieniec
    29.01.2025
    Čamu NN piša Hrodna, Minks zamiest Horadnia, Miensk?
  • rabi pilna i znoŭ budzie Vilna
    29.01.2025
    ale litoŭskaja Vilnia ź niejkaha pierapudu ciapieraka mužčynskaha rodu - Vilnius

Ciapier čytajuć

Stali viadomyja žachlivyja abstaviny śmierci byłoha vučonaha sakratara Instytuta historyi. Jamu było 45 hadoŭ30

Hramadstva30

Stali viadomyja žachlivyja abstaviny śmierci byłoha vučonaha sakratara Instytuta historyi. Jamu było 45 hadoŭ

Usie naviny →
Ciapier čytajuć

Estonija pieraviała 70 miljonaŭ jeŭra italjanskaj kampanii dla zakupki bojeprypasaŭ dla Ukrainy. Snaradaŭ u vyniku nul2

Vadzim Kabančuk raskazaŭ, što treba rabić, kali Rasija ŭciahnie Biełaruś u vajnu6

Jak pracuje sistema, z dapamohaj jakoj FSB sočyć za rasijanami ŭ internecie. Padobnym mohuć karystacca i biełaruskija siłaviki4

«Usie byli ŭ šoku». Biełaruskaja ajcišnica raskazała, čamu vybrała dla žyćcia Vieniesuełu

Stali viadomyja žachlivyja abstaviny śmierci byłoha vučonaha sakratara Instytuta historyi. Jamu było 45 hadoŭ30

Apošnija naviny

Zialenski paśla pierastrełki ŭ Kijevie zvolnić namieśnikaŭ kiraŭnikoŭ SBU i HUR1

Minsk pierachodzić na śviatłodyjodnyja lichtary

U Biełarusi čakajecca rezkaje paciapleńnie da +28 hradusaŭ

Prezientavali faksimilnaje vydańnie movaznaŭčaj pracy Jakuba Kołasa1

Pamior akademik Alaksandr Michalevič

Vytvorca papularnaha džynu razarvaŭ licenzijnaje pahadnieńnie ź biełaruskaj «dačkoj» Pernod Ricard2

U krainach Afryki čutki pra «kradziež hienitalij» pryviali da dziasiatkaŭ zabojstvaŭ8

Biełarus Illa Protas pretenduje na pryz najlepšamu navičku NCHŁ2

U pracy ChatGPT, Claude i Grok adbyŭsia maštabny, ale karotki zboj1

Biełarusa z brytanskim pašpartam źbili siłaviki ŭ rasijskich Jesientukach, kudy jon pryjechaŭ na pachavańnie babuli11

U Varšavie pjanaja biełaruska jechała z čatyrochhadovym dziciom na elektrasamakacie i trapiła ŭ balnicu2

Pamierła viadomaja fieministka Hłoryja Stajniem2

U Biełarusi ŭpieršyniu praviali endaskapičnuju płastyku mitralnaha kłapana

U minskich dvarach da kanca hoda vysadziać 23 tysiačy dreŭ i kustoŭ2

Minski «Pielenh» praź vialiki popyt na optyku buduje novy korpus5

Tramp staŭ pieršym za 100 hadoŭ dziejnym prezidentam ZŠA, čyj partret źjaviŭsia na maniecie10

Minski školnik zabaŭlaŭsia, kidajučy na hałovy dzieciam pakiety z vadoj10

U bresckim parku pastavili «ciopłuju łavačku» jak na mohiłkach FOTAFAKT8

Piensijanier zahinuŭ padčas pažaru pad Mahilovam

Kantrabandnyja cyharety schavali ŭ čyhunačnaj cysternie z vadkaj smałoj

U vioscy na Hrodzienščynie možna kupić pałovu vulicy za 315 rubloŭ3

Pamior Andrej Sałaŭjanaŭ3

«Vyklučyłasia śviatło — i ŭsio adbyłosia». Novyja śviedčańni pra śmierć Andreja Padniabiennaha ŭ kałonii5

Milicyja nazvała imiony ludziej, jakich ličyć datyčnymi da «Našaha doma» Volhi Karač2

Na vučeńniach na Viciebščynie łoviać ludziej z zaplečnikami i džypy, jakija «źbirajucca prarvać miažu»6

Usie naviny

Jak žychary vioski pad Maładziečnam zmahajucca za čystuju vadu ŭžo 15 hadoŭ

Tramp raskazaŭ, kali sustreniecca z Pucinym3

24‑hadovaha chłopca z Asipovičaŭ, jaki chacieŭ uvajści ŭ IT, asudzili pa palityčnym artykule, choć jon ničoha nie zrabiŭ11

Rasija zakryje kulturnyja centry niamieckaha Instytuta Hiote1

Sajman Šuster: Heta jana. Zialenski aficyjna zapuściŭ apieracyju M&Ms, kab paralizavać maskoŭskija aeraporty21

Zaŭtra ŭ Biełarusi mahčymy tarnada

Statkievič zaklikaŭ «hłybokapavažanuju Našu Nivu» nie vykarystoŭvać słova «łabuda», a Cichanoŭskaha — nie narakać na ŚMI36

Bukmiekiery abnavili śpis favarytaŭ na Nobieleŭskuju premiju pa litaratury1

U Mahilovie adkryli šyldu hubiernataru Dembavieckamu. Datu śmierci jamu napisali na hady raniejšuju za sprobu ŭciačy z Savieckaj Rasii9

Samaje čytanaje
bolš čytanych navin
Samaje łajkanaje
bolš łajkanych navin
Apytanka

Stali viadomyja žachlivyja abstaviny śmierci byłoha vučonaha sakratara Instytuta historyi. Jamu było 45 hadoŭ30

Hramadstva30

Stali viadomyja žachlivyja abstaviny śmierci byłoha vučonaha sakratara Instytuta historyi. Jamu było 45 hadoŭ

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić