Hałoŭny redaktar «Jeŭraradyjo» Jaŭhien Kazarcaŭ raskazaŭ, jak piać hadoŭ pracavaŭ na «Sputniku» i kolki zarablaŭ
«Ja da taho momantu nie asabliva byŭ śviadomy čuvak. I nie asabliva ŭvodziŭ siabie ŭ kurs spraŭ. To-bok viedaŭ niejkija samyja bazavyja rečy. Pra Kisialova ja viedaŭ miem pra jadzierny popieł, ale byŭ upeŭnieny, što heta prosta jon miemny dziŭny dziadźka».

Hałoŭny redaktar «Jeŭraradyjo» Jaŭhien Kazarcaŭ u padkaście «Miedyjažaba» raskazaŭ, jak pracavaŭ u «Sputniku» ŭ 2015‑2020 hadach.
Pavodle Kazarcava, u redakcyju «Sputnik. Biełaruś» jon trapiŭ davoli vypadkova ŭ 2015 hodzie, kali zakančvaŭ navučańnie na žurfaku. Da taho času jon užo paśpieŭ papracavać u redakcyi časopisa «Bolšoj». Jak tłumačyć Kazarcaŭ, jon nie adčuvaŭ siabie dastatkova padrychtavanym dla «vialikich» miedyja i bajaŭsia navat sprabavać: «Ja lapiŭ kuču pamyłak, i mnie zdavałasia, što mianie nie voźmuć z-za hetaha nikudy».
Jon pieraličvaje, što nie pajšoŭ u «Anłajnier» («bo «Anłajnier» — dla baradatych mužykoŭ»), nie razhladaŭ Tut.by («pa asabistych pryčynach»), nie advažvaŭsia prasicca ŭ «Našu Nivu», «a na «Svabodu» chren papadzieš». Ale pry hetym u maładoha žurnalista było žadańnie pracavać mienavita ŭ niedziaržaŭnym vydańni.
Jon pasprabavaŭ uładkavacca ŭ hazietu «Biełarusy i rynak», ale atrymaŭ davoli žorstkuju admovu:
«Hałoŭnaja redaktarka takaja: «A ŭ ciabie jość vopyt napisańnia artykułaŭ pra finansavuju śfieru? A što ty naohuł viedaješ pra ekanomiku, chłopčyk? Idzi, chłopčyk».
U vyniku, pa słovach Kazarcava, jon źviarnuŭ uvahu na vakansiju ŭ ŚMI, pra jakoje «na toj momant realna ničoha nie huhliłasia». Dadatkovym faktaram stała i zručnaść:
«Samy hałoŭny plus — redakcyja była ŭ maim domie (da pierajezdu ŭ Dom Maskvy — NN). Realna vychodziš, pavaročvaješ za kut — i tam».
Pa słovach Kazarcava, jon adhuknuŭsia na vakansiju i davoli chutka atrymaŭ pracu.
Pra toje, što heta nie zusim niezaležnaje miedyja, małady žurnalist zrazumieŭ nie adrazu, a prykładna praź miesiac paśla pačatku pracy, kali atrymaŭ pieršy zarobak:
«Typu ad biełaruskaj jurydyčnaj asoby, ale pamier zarobku na toj momant padkazvaŭ, što heta niešta takoje… niešta takoje… (…) Na toj momant na starcie junkoru 800 baksaŭ pa kursie było ŭ 2015 hodzie vielmi navat niadrenna».
Samo kiraŭnictva redakcyi nie chavała, što vydańnie «vielmi navat dziaržaŭnaje» i rasijskaje. Razam z tym Kazarcaŭ tłumačyć, što ŭ toj momant nie nadaŭ hetamu vialikaha značeńnia. Jon apisvaje svaju łohiku dosyć prosta:
«Kiraŭnictva skazała. Ja padumaŭ: nu i što? Ja pačytaŭ sajt. Nijakaj kramoły ja nie baču. Typu, ci prymušajuć mianie rabić niejkuju kramołu? Nie. Ci jość na sajcie materyjały pra nacystaŭ, jakija… i inšaje? Nie. Ja taki: nu, typu akiej. Plus ja viedaŭ, što heta RIA, «RIA Novosti». Nu i taksama na RIA hladžu — ničoha takoha niama. A RIA na toj momant (…) — heta vieličynia. (…)
Jak by i razumieńnia taho, što heta takoje, asabliva nie było. Dy i asabliva, kali ščyra, ja da taho momantu nie asabliva byŭ, jak heta, śviadomy čuvak. I nie asabliva ŭvodziŭ siabie ŭ kurs spraŭ. To-bok ja viedaŭ niejkija samyja bazavyja rečy. Pra Kisialova ja viedaŭ miem pra jadzierny popieł, ale byŭ upeŭnieny, što heta prosta miemny dziŭny dziadźka».
Šlach da «starasty žurnalistaŭ»
Zhadvajučy svaju piacihadovuju pracu, Kazarcaŭ adznačaje, što ŭ redakcyi «Sputnika» «było ŭsio pra Biełaruś». A sam jon zajmaŭsia kłasičnaj navinovaj žurnalistykaj.
Zhadvajučy redakcyjnuju palityku, były žurnalist «Sputnik Biełaruś» padkreślivaje, što pramych ukazańniaŭ «ačarniać» ci «ablivać brudam» nie było. Ale isnavała vyraznaja farmalnaja ramka:
«Adzinaje, što kazali — typu akuratna, akuratna. Pavinna być suchaja navina. Nijakich tam cytat nikoha, prosta typu sabrałasia tam niekalki sotniaŭ čałaviek, vykazali niezadavalnieńnie, naprykład, umoŭnym dekretam ab «darmajedstvie», zajavili, što vybary nielehitymnyja. Akcyja była niesankcyjanavanaja, prajšło biez zatrymańniaŭ».
Na pytańnie, čamu pisali biez cytat, jon adkazvaje, što heta tłumačyłasia aściarohaj pierad biełaruskimi ŭładami:
«Tamu što nie chacieli atrymać kapzdy ad MZS i ad Ejsmant. (…) I jany navat uvodzili niejkija svaje čornyja śpisy, «kaho my vielmi nie chočam u vas bačyć». Naprykład, tam byŭ Bałkuniec. (…) Była niezadavolenaść u tym liku tym, «navošta vy aśviatlajecie akcyi».
Akramia taho, niezadavolenaść vykazvali i maskoŭskija kuratary:
«U Maskvie stali vielmi niezadavolenyja, što my pišam «v Ukrainie». Jany takija: «Nie, abaviazkova pisać «na Ukrainie». Ale my prydumali abychodny šlach — pisać «na terytoryi Ukrainy».
Žurnalist taksama pryhadvaje, što jamu davodziłasia damahacca vydaleńnia z sajta antysiemickich i hamafobnych materyjałaŭ, jakija źjaŭlalisia pa inicyjatyvie asobnych kaleh:
«Časam kaleha, viadučy radyjo Sputnik da hetaha času — heta była jaho inicyjatyva, bo jon taki voś mienavita «ruskamirac», — lubiŭ paklikać jakoha-niebudź varjackaha čuvaka, jaki siabie nazyvaŭ i rabinam (jon rabinam nie byŭ), i ekśpiertam i inšaje, i ŭ nas vychodziła pra sadamitaŭ, jakija karajuć Jeŭropu, bo «Boh karaje Jeŭropu praz sadamitaŭ». Ale ja da taho momantu ŭžo mieŭ niejkuju vahu, pačynaŭ kryčać — i heta vydalali z sajta».
Pry hetym Kazarcaŭ pryznaje, što ŭ cełym staviŭsia da mnohich rečaŭ jak da druharadnych, jakija nie datyčyli jaho niepasrednaj pracy: «Ja dumaju: nu jak mianie heta datyčycca? Heta ž nie ja rablu».
Pa słovach žurnalista, za piać hadoŭ jaho rola ŭ redakcyi źmianiłasia. Farmalna jon staŭ redaktaram internet-resursu, ale sam apisvaje heta jak arhanizacyjnuju funkcyju:
«Farmalna heta nazyvałasia redaktar internet-resursu. Pa sutnaści, ja typu byŭ starastam žurnalistaŭ. (…) Ja vyrašaŭ, chto kudy pojdzie. Ja zapisvaŭ dla šef-redaktarki — heta była jaje praca, ale jana jaje na mianie skinuła, i ŭ mianie źjaviłasia pasada redaktara internet-resursu. Ja zapisvaŭ, chto z žurnalistaŭ što robić, kab joj raskazvać. Sačyŭ, dziažurstva pryznačaŭ, za adpačynkami sačyŭ».
Na momant zvalnieńnia ŭ žniŭni 2020-ha, pa słovach Kazarcava, jon atrymlivaŭ 1200 dalaraŭ.
Kamientary
Katory pisaŭ pra "nacystaŭ z Azovu" https://sputnik.by/20160419/1021896945.html
J "rodnoho priezidienta" łukašenku. https://sputnik.by/20150822/1016829406.html
Nie admyjecca.
> pisaŭ pra "nacystaŭ z Azovu"
Niehodiaj. Čudoviŝnoje vrańje. Nu kak on moh!