ES bolš nie bačyć u karovach pahrozy dla klimatu. Ciapier jany — častka jeŭrapiejskaj biaśpieki
Jeŭrapiejskaja kamisija kardynalna źmianiła padychod da žyviołahadoŭli. Kali jašče niadaŭna Brusiel zaklikaŭ skaračać pahałoŭje dziela baraćby sa źmianieńniem klimatu, to ciapier nazyvaje statki elemientam charčovaj biaśpieki, ekanamičnaj ustojlivaści i navat abarony ŭschodnich miežaŭ Jeŭrasajuza. Z padrabiaznaściami znajomić Politico.
Jašče niekalki hadoŭ tamu Jeŭrasajuz razhladaŭ žyviołahadoŭlu najpierš jak adnu z hałoŭnych krynic vykidaŭ parnikovych hazaŭ. Mienavita na jaje prypadaje kala dźviuch tracin usich vykidaŭ sielskaj haspadarki ES, a pašy i karmavyja kultury zajmajuć amal tracinu sielskahaspadarčych uhodździaŭ.
U šerahu krain abmiarkoŭvalisia miery pa skaračeńni pahałoŭja. U Niderłandach paśla sudovych rašeńniaŭ, jakija abaviazali ŭłady skaracić vykidy złučeńniaŭ azotu, pačali raspracoŭvać prahramu vykupu fiermierskich haspadarak, jakaja mahła b pryvieści da istotnaha skaračeńnia kolkaści žyvioły. U Irłandyi taksama razhladałasia mahčymaść źmienšyć pahałoŭje karoŭ dziela vykanańnia klimatyčnych abaviazacielstvaŭ.
Dla mnohich jeŭrapiejskich fiermieraŭ hetyja płany razam z abmiežavańniami na vykidy mietanu, vykarystańnie piestycydaŭ i inšych ekałahičnych normaŭ stali simvałam palityki, jakaja pahražaje samoj budučyni ich haspadarak. Masavyja pratesty, što achapili Jeŭropu ŭ 2024—2025 hadach, prymusili Brusiel pierahledzieć padychod.
Novaja stratehija
Pradstaŭlenaja ciapier stratehija Jeŭrakamisii pa raźvićci žyviołahadoŭli śviedčyć pra kardynalnuju źmienu pryjarytetaŭ. Zamiest razmoŭ pra nieabchodnaść skaračać pahałoŭje Brusiel nazyvaje žyviołahadoŭlu asnovaj charčovaj biaśpieki, ekanamičnaj ustojlivaści i navat stratehičnaj aŭtanomii Jeŭropy.
Pavodle Jeŭrakamisii, halina zabiaśpiečvaje kala siami miljonaŭ pracoŭnych miescaŭ, stvaraje pradukcyju prykładna na 400 miljardaŭ jeŭra za hod i padtrymlivaje stanoŭčaje salda zamiežnaha handlu.
U Brusieli adznačajuć, što hałoŭnaja pahroza ciapier inšaja: pahałoŭje žyvioły pastupova źmianšajecca, a pustyja sielskahaspadarčyja ziemli, «asabliva na ŭschodniaj miažy, jość faktaram ryzyki dla biaśpieki».
Zamiest zabaron — stymuły
Novaja stratehija nie prapanuje novych patrabavańniaŭ pa skaračeńni pahałoŭja, padatkaŭ na sielskahaspadarčyja vykidy abo inšych žorstkich abmiežavańniaŭ.
Naadvarot, Jeŭrakamisija robić staŭku na inviestycyi i technałohii. Pavodle jaje acenak, halinie nieabchodna kala 18 miljardaŭ jeŭra, kab madernizavacca. Taksama płanujecca padtrymlivać vykarystańnie novych karmavych dabavak, udaskanaleńnie parod žyvioły i inšyja technałohii, jakija dazvalajuć źmianšać vykidy.
Brusiel taksama nie zaklikaje jeŭrapiejcaŭ mienš užyvać miasa i małočnych praduktaŭ. Naadvarot, ich płanujuć prasoŭvać praz školnaje charčavańnie, dziaržaŭnyja zakupki i infarmacyjnyja kampanii.
Nie ŭsie zhodnyja
Asobnyja sprečki vyklikaje padychod Jeŭrakamisii da ŭliku vykidaŭ mietanu. Hety haz zatrymlivaje značna bolš ciapła, čym vuhlakisły, ale raspadajecca na praciahu dziesiacihodździa, u toj čas jak CO2 zachoŭvajecca stahodździami.
Łabisty raźvićcia siektara śćviardžajuć, što stabilnaje pahałoŭje praktyčna nie dadaje novaha paciapleńnia, a tradycyjnyja mietady padliku pierabolšvajuć jaho ŭpłyŭ. Suśvietnyja lidary pa vytvorčaści małočnaj pradukcyi i jałavičyny Irłandyja i Novaja Ziełandyja aktyŭna prasoŭvajuć takuju pazicyju na mižnarodnym uzroŭni.
Novaja stratehija ES faktyčna prymaje ich bok. Adkazam na prablemu mietanu źjaŭlajecca nie ŭviadzieńnie limitaŭ, a prajekt pa jaho vymiareńni: vykidy buduć fiksavacca na ŭzroŭni kožnaj fiermy, kab uznaharodžvać tych haspadaroŭ, jakija vykarystoŭvajuć śpiecyjalnyja karmavyja dabaŭki abo razvodziać žyvioł ź mienšym uzroŭniem vykidaŭ.
U dakumiencie taksama vykarystoŭvajecca paniaćcie «bijahienny mietan», padkreślivajučy, što hety haz źjaŭlajecca častkaj naturalnaha kruhavarotu vuhlarodu, a nie vynikam spalvańnia vykapniovaha paliva. U Jeŭrakamisii śćviardžajuć, što havorka idzie tolki pra bolš dakładny navukovy padychod da acenki vykidaŭ.
Ekałahičnyja arhanizacyi vystupajuć suprać takoha padychodu. Bolš za tryccać pryrodaachoŭnych arhanizacyj, u tym liku Greenpeace i Jeŭrapiejskaje ekałahičnaje biuro, jašče ŭ červieni zaklikali Jeŭrakamisiju nie prynižać rolu žyviołahadoŭli ŭ źmianieńni klimatu. Jany spasyłajucca na daśledavańni, jakija pakazvajuć, što mietan adnolkava nahravaje atmaśfieru niezaležna ad taho, ci pachodzić jon ad karoŭ, ci ad hazapravodaŭ.
Krytykujuć stratehiju i navukovyja daradcy ES pa pytańniach klimatu. Jany miarkujuć, što adnych technałahičnych rašeńniaŭ budzie niedastatkova i biez pastupovaha skaračeńnia pahałoŭja žyvioły dasiahnuć klimatyčnych met Jeŭrasajuzu budzie składana.
«Ja nie sustrakaŭ nivodnaha vajskoŭca, chto b nie pavažaŭ Drapataha»: na čale USU staŭ kamandzir novaha pakaleńnia. Što ŭjaŭlaje saboj Michaił Drapaty?
Kamientary