Культура

Назвалі пераможцаў турэмнай прэміі імя Францішка Аляхновіча. Некаторыя імёны і творы засакрэчаныя

Прозвішчы будуць абвешчаныя толькі пасля таго, як гэта стане бяспечна для аўтараў.

Беларускі драматург, бацька беларускага тэатра Францішак Аляхновіч (1883—1944) быў першым, хто апісаў сталінскія лагеры. Ён сядзеў на Салаўках у 1927—1933 гадах. Яго «У капцюрох ГПУ» выйшлі ў 1934 годзе ў Вільні, на чвэрць стагоддзя раней за «Архіпелаг ГУЛАГ» Аляксандра Салжаніцына

Сёлета дзеля бяспекі арганізатары прэміі прапанавалі намінантам або іхнім сваякам, пры жаданні, захаваць ананімнасць і гарантавалі канфідэнцыйнасць. З гэтае прычыны імёны некаторых пераможцаў і лаўрэатаў схаваныя пад псеўданімамі, не абвяшчаюцца і назвы іхніх твораў. Прозвішчы будуць абвешчаныя толькі пасля таго, як гэта стане бяспечна для аўтараў, паведамляе Беларускі ПЭН.

Пераможцаў і лаўрэатаў вызначала Рада Беларускага ПЭНа.

Такім чынам, пераможцамі прэміі імя Францішка Аляхновіча за найлепшы твор, напісаны аўтарам, які быў зняволены, сталі:

Алесь Бяляцкі з успамінамі пра музей Максіма Багдановіча;

  • Алег Груздзіловіч з кнігай «Мае турэмныя муры»;
  • Марк Каласок з кнігай (назва не абвяшчаецца публічна);
  • Вольга Класкоўская з турэмнымі дзённікамі;
  • Летапісец з нататкамі (назва не абвяшчаецца публічна);
  • «Нікола Тэсла» з кнігай (назва не абвяшчаецца публічна).

Лаўрэатамі прэміі імя Францішка Аляхновіча за найлепшы твор, напісаны аўтарам, які быў зняволены, сталі:

  • Уладзімер Гундар з вершам «У свеце, якім бы ён ні быў…»;
  • Андрэй Кузнечык з вершамі;
  • Спадар Лапычаў з вершамі;
  • Ілья Міронаў з вершам «Думаеце, такога не бывае?» і нататкамі;
  • Павал Севярынец з вершамі;
  • Анатоль Хіневіч з вершам «Паглядзі ў люстэрка…»;
  • Сяргей Ціханоўскі з вершамі;
  • Max V. Detta з вершамі.

Каментуючы выбар журы, старшыня Беларускага ПЭНа Таццяна Нядбай сказала: «Сёлета, абвяшчаючы пераможцаў і лаўрэатаў, мы адзначаем не толькі літаратурнае майстэрства, але і непахіснасць духу аўтараў, якія пішуць ва ўмовах няволі. Кожная старонка іх твораў — гэта не проста словы, а адлюстраванне іх барацьбы за свабоду думкі і выказвання. Уручаючы гэтую прэмію, мы не толькі адзначаем іх талент, але і падтрымліваем іх нязломнае памкненне да свабоды».

Беларускі ПЭН і «Радыё Свабода» віншуюць лаўрэатаў і зычаць ім найхутчэйшага вызвалення.

Адрасы ўвязненых пераможцаў і лаўрэатаў прэміі можна знайсці тут.

У 2013 годзе Беларускі ПЭН і «Радыё Свабода» заснавалі разам прэмію за творы, напісаныя ў зняволенні, і прысвяцілі яе беларускаму драматургу і рэжысёру Францішку Аляхновічу (1883—1944), чыя кніга «У капцюрох ГПУ» адной з першых расказала свету пра савецкі ГУЛАГ.

Лаўрэатамі прэміі імя Францішка Аляхновіча станавіліся Ігар Аліневіч, Алесь Бяляцкі, Зміцер Дашкевіч, Фелікс Пекер, Павел Севярынец, Аляксандр Фядута, Ірына Халіп, Уладзімір Някляеў, Алесь Пушкін ды іншыя.

Арганізатары плануюць уручаць прэмію імя Францішка Аляхновіча, пакуль сітуацыя ў краіне будзе даваць для гэтага падставы, але спадзяюцца, што неўзабаве прэмія страціць сваю актуальнасць.

Паводле даных Беларускага ПЭНа, сёння ў Беларусі трымаюць у зняволенні не менш за 30 «Людзей Слова».

Каментары

Цяпер чытаюць

Стралок з Кракава, які забіў дзевяць чалавек, памёр у бальніцы6

Стралок з Кракава, які забіў дзевяць чалавек, памёр у бальніцы

Усе навіны →
Усе навіны

Вэнс пачаў дыстанцыявацца ад Трампа пасля паразы рэспубліканцаў на выбарах і прасоўвае ўласны брэнд з прыцэлам на 2028 год10

Параненых у Кракаве паліцыянтаў выратавалі два вядомыя хірургі: яны абедалі побач і кінуліся на дапамогу5

Саліста расійскага гурта на канцэрце ў Мінску, падобна, адкачвала хуткая — пасля ён спяваў у паўцемры пад фанеру12

Пасля расійскай атакі больш за 600 тысяч жыхароў Днепрапятроўшчыны засталіся без святла1

Газ у Еўропе падаражэў утрая. Высокія рахункі могуць застацца яшчэ на некалькі гадоў5

«Такія жыццярадасныя людзі. Не тое што ён». Суседзі расказалі пра сям’ю нападніка з Кракава13

У Смаргоні з «Нулявога кіламетра» прыбіраюць Вільню, Варшаву і сцягі суседзяў10

У Кітаі гэтую працэдуру зрабілі тысячам людзей з Альцгеймерам, але эксперты спрачаюцца, ці будзе сэнс1

Больш не трэба выводзіць татуіроўкі? Іх навучыліся рабіць нябачнымі1

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Стралок з Кракава, які забіў дзевяць чалавек, памёр у бальніцы6

Стралок з Кракава, які забіў дзевяць чалавек, памёр у бальніцы

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць