Možna było b paraŭnać Bałachoviča ź ikonaj ukrainskich nacyjanalistaŭ Stepanam Banderam.
22 lutaha 1883 h. naradziŭsia adzin z kiraŭnikoŭ antybalšavickaha supracivu na Biełarusi ŭ časy BNR i ci nie najbolš talenavity biełaruski vojenačalnik minułaha stahodździa - hienerał Stanisłaŭ Bułak-Bałachovič.
Paśla pačatku Pieršaj Suśvietnaj vajny Bałachovič pajšoŭ šarahoŭcam-dobraachvotnikam u carskaje vojska. Na toj momant jamu byŭ tryccać adzin hod, jon nia mieŭ nijakaha vajskovaha vopytu. Za paru hadoŭ vajny jon vyras u kamandzira svajho ŭłasnaha vojska i ŭvajšoŭ u historyju jak adzin z najbolš jaskravych «biełych» i «biełapolskich» vojenačalnikaŭ. Bałachovič adkryta deklaravaŭ svaju nacyjanalnaść jak biełaruskuju, u 1919—1920 hh. jahonaje bajavaja adzinka zvałasia «Asobny atrad BNR». Jahonaje vojska paroŭnu składałasia z rasiejcaŭ-antykamunistaŭ i biełaruskich nacyjanalistaŭ.
Možna było b paraŭnać Bałachoviča ź ikonaj ukrainskich nacyjanalistaŭ Stepanam Banderam, ale Bałachovič:
— nie supracoŭničaŭ z nacystami, dyj navat byŭ nacystami, chutčej za ŭsio, zabity
— nie varahavaŭ z susiedziami biełarusaŭ i supracoŭničaŭ z palakami, z rasiejskimi «biełymi», z estoncami i łatyšami
Bajavy duch, advaha i hroznaja siła, jakuju ŭvasablaŭ Bałachovič, heta toje, čaho brakuje sučasnaj biełaruskaj apazycyi.
A voś para piesień i vieršaŭ, pryśviečanych biełaruskamu atamanu:
- Synki maje! - Huknuŭ Baćka
Bułak-Bałachovič‚
- Adcurałasia nas dola‚
Ščaście nam nia zoryć.
Čužyncy ŭ Kraju panujuć‚
Cerkvy začyniajuć‚
Kamisary na ruinach
Bal-teror spraŭlajuć.
Nia minuć nam znoŭ kajdanaŭ‚
Łancuhoŭ niavoli.
Kraj naš rodny! Zrabavany!
Kraj biady! Niadoli!
Nad Taboju navalnica
Zhuščajecca łosna‚
Nad Taboju Lenin z Trockim
Snujuć svaje krosny.
Paniavolać‚ zakabalać‚
Zakujuć navieki‚
Adarvuć synoŭ ad matki‚
Addadudć na ździeki.
Synki maje‚ sakalaty!
Ci-ž nam tre niavola?
Ci-ž nam treba pahaniaty
Na našym-ža poli?
Synki maje‚ sakalaty!
Na kania! U zbroju!
Bi najeźnikaŭ praklatych!
Hej‚ naŭskač! Za mnoju!
Aleś Zmahar, listapad 1920 h.
U vykanańni barda Andreja Mielnikava, 1996 hod
Andrej Mielnikaŭ - Viartańnie Bułak-Bułachoviča
Biełaruś-radzima stohnie pad jarmom -
pad jarmom čyrvonych, pad jarmom kryvavych…
Dyk dakul ža škadavać nam źviaroŭ!
Dyk dakul ža nam tryvać kamisaraŭ!
Viktar Šałkievič - Stary balšak
Ech koń ty moj koń,
Čatyry padkovy,
Ty viadzi, viadzi nas u boj,
Baćka Bałachovič!
Pachodnaja pieśnia bałachoŭcaŭ
Bałachovič-Bułak,
Ataman naš lichoj!
Tolko słovo skaži,
My pojdiem za toboj!
Koń-kartinka pod nim,
Nožki niervno drožat.
Vierchovyje za nim
Sokołami letiat.
Proviediemtie, druźja,
Etu noċ viesielej,
Bałachovciev otriad,
Sobirajsia skoriej!
«Maje śpinahryzy sa mnoj». Cichanoŭskaja raskazała, što ŭžo vybiraje dla dziaciej škołu ŭ Varšavie12
Kamientary