U vioscy Pałaśni vypadkova znajšli imšały i arnaty XVII—XIX stahodździaŭ. Ludzi schavali ich, kali saviety razburali miascovuju kaplicu.
30 lipienia 2025 hoda ź vioski Pałaśnia Staŭbcoŭskaha rajona ŭ parafiju Śviatoha Kazimira ŭ Stoŭbcach pieradali rečy, niekali schavanyja na haryščy paśla razbureńnia miascovaj draŭlanaj kaplicy Śviatoha Antonija Paduanskaha.
Jak śviedčać miascovyja, kaplica była źniščanaja savieckimi ŭładami padčas antyrelihijnaj kampanii ŭ 1960-ja hady. Rečy zachoŭvalisia ŭ sakrecie bolš za paŭstahodździa.
«Jak kažuć staražyły, blachu, što pakryvała dach kaplicy, advieźli na kałhasnuju fiermu ŭ Žyhałki. A drevam — bruskami, doškami — dazvolili zaharadzić miascovyja mohiłki. Usio heta adbyłosia ŭ kancy 1960-ch», — adznačajecca ŭ paviedamleńni parafii.
Siarod pieradadzienaha — liturhičnyja knihi pačatku XVII — XVIII stahodździaŭ, u tym liku Rymski imšał (Missale Romanum), vydadzieny ŭ 1631 hodzie ŭ znakamitaj antvierpienskaj drukarni Officina Plantiniana, žałobny imšał (Missæ Defunctorum), vydadzieny ŭ 1707 hodzie ŭ drukarni Vilenskaj jezuickaj akademii, i Francyskanski imšał (Missale Franciscanum), vydadzieny ŭ Vieniecyi ŭ 1753 hodzie, a taksama niekalki arnataŭ.
U adnym z bolš poźnich vydańniaŭ XIX stahodździa, znojdzienych u Pałaśni, rukoj pa-polsku napisana, što imšał byŭ nabyty ksiandzom Klemiensam Fraceŭskim, probaščam Hiełčynskaha parafijalnaha kaścioła, za 22 srebnyja rubli. Najbližejšy Hiełčyn (Giełczyn), dzie jość kaścioł, znachodzicca na zachadzie Padlašskaha vajavodstva Polščy.
U inšym vydańni 19 śniežnia 1913 hoda pa-łacinsku byŭ zrobleny nadpis, što kniha źjaŭlajecca ŭłasnaściu Prusinaŭskaha (Prusinoviensis) filijalnaha kaścioła. Mahčyma, majecca na ŭvazie kaścioł u vioscy Prusinava Uździenskaha rajona, jaki ŭ pačatku XX stahodździa byŭ prypisany da Śvieržańskaha.
Parafija taksama apublikavała zdymki vonkavaha i ŭnutranaha vyhladu samoj mohiłkavaj kaplicy ŭ Pałaśni. Jak adznačaje telehram-kanał «Spadčyna», hetyja zdymki raniej nidzie nie publikavalisia, a sam vyhlad chrama ździŭlaje svaim hłuchim fasadam i miechaničnym hadzińnikam, ustalavanym na viežy kaplicy — ciažka pryhadać inšy taki artefakt na zvyčajnym draŭlanym chramie, nie kažučy ŭžo pra mohiłkavuju kaplicu. Jak i čamu tam źjaviŭsia hadzińnik — pakul nieviadoma.
Usio śviedčyć pra toje, što kaplica maje cikavuju i niedaśledavanuju pakul historyju, vyvučeńnie jakoj moža prynieści niamała niezvyčajnych adkryćciaŭ.
Sam ža ksiondz parafii Sv. Kazimira vykazvaje nadzieju, što budzie znojdzieny i hałoŭny abraz Śviatoha Antonija, jaki znachodziŭsia ŭ ałtary śviatyni. U svaim paviedamleńni jon napisaŭ:
«Śviaty Antonij, dapamažy nam jaho znajści».
Aryštavany 75‑hadovy Źmicier Sańko — vieteran-vydaviec3
Kamientary