Nad Urałam vybuchnuŭ supierbalid, tysiača paranienych. Ludzi dumali: inšapłanietniki – fota, videa
Supierbalid pralacieŭ z boku Kazachstana nad niekalkimi abłaściami Sibiry i ŭpaŭ na Urale. Pa šlachu ad jaho adździalalisia frahmienty, vybuchali i zharali.Paškodžanyja mnohija pabudovy, vybitymi šybami paranienyja ludzi, u tym školniki ŭ adnoj sa škołaŭ Čelabinska. Navukoŭcy kažuć, što fienomien nijak nie źviazany z prachodžańniem kala Ziamli ahromnistaha asteroida, što maje adbycca siońnia ŭviečary.
Aściarožna! U videa niecenzurnaja leksika!
«U mianie serca kałocicca 200 ud \ chvił!..Ja bačyła hetyja žachlivyja społachi
Zdareńnie adbyłosia ranicaj 15 lutaha, kala 09:22 pa miascovym časie (6:22 pa biełaruskim).
U Čelabinsku pačalisia prablemy z sotavaj suviaźziu, praviedziena častkovaja evakuacyja. Źjavu, padobnuju da padzieńnia abjektaŭ, nakštałt abłomkaŭ samalotaŭ, bačyli i ŭ Śviardłoŭskaj vobłaści.
«Pavodle papiarednich źviestak, uspyški, jakija ŭbačyli miascovyja žychary, vyklikanyja mietearytnym daždžom», — paviedamili
Ludzi na ŭsim Urale bačyli padzieńnie i zharańnie abjektaŭ. Niekatoryja pryniali ich za samaloty.Adnak ni adno pavietranaje sudna nie paciarpieła avaryi na Urale, usie laciać pa raskładzie i ŭ štatnym režymie.
Palicyja horada pieraviedzienaja na ŭzmocnieny režym niasieńnia słužby, uviedzieny płan «Krepaść», usie stratehičnyja i žyćciova važnyja abjekty horada byli ŭziatyja pad dadatkovuju achovu. Aktyvizavany taksama siły MNS. Ciapier kala 20 tysiač čałaviek asabistaha składu pravodziać abśledavańnie miascovaści, u tym liku try pavietranyja sudny — z pavietra.
Bolš za ŭsio infarmacyi ab paškodžańniach, vyklikanych vybucham mietearytu ŭ atmaśfiery, pryjšło z Paŭdniovaha Urała.Što tyčycca Čelabinska, to, jak paviedamili vidavočcy, vybuchi prahrymieli ŭ rajonach Čelabinskaha traktarnaha zavoda i Leninskim. Była ŭspyška i piać vybuchaŭ: u damach vybityja šyby z voknaŭ, paškodziła i aŭtamabili. Źnik sihnał sotavaj suviazi. U niekatorych haradach pryjšłosia adklučyć haz.
Na cynkavym zavodzie Čelabinska była razburana častka ściany budynka.Spačatku mierkavali, što heta vyklikana padzieńniem abłomka, ale vyśviatliłasia, što jana ŭpała pad udarnaj chvalaj. Ad padzieńnia abjekta padniałosia vobłaka dymu i pyłu, abłomki zabłakavali ruch pa raźmieščanaj pobač darozie.
Na trubaprakatnym zavodzie prabity dach.
Abrynułasia častka dachu hatela
Kolkaść paranienych askiepkami škła pieravysiła 1140 čałaviek.
Najbolšaja kolkaść paranienych prypadaje na harady Čelabinsk, Kapiejsk, Jemanželinsk, Jetkul, Korkina, Južnaŭralsk. Dvoje paranienych u Kapiejsku źmieščany ŭ reanimacyju.
Viadoma taksama, što inšy abłomak niabiesnaha cieła ŭpaŭ taksama na adzin z padvorkaŭ horada Jetkul, jaki raźmieščany za 30 km ad Čelabinska.
Na mierkavanym miesca padzieńnia adnaho z abłomkaŭ u Čebarkulskim rajonie utvaryłasia 6-mietrovaja varonka.
Pavodle acenak Čelabinskaha hieohrafa Juryja Zacharava, siła vybuchu mahła skłaści ad 0,1 da 10 kiłaton (zaležyć ad vyšyni, na jakoj jon adbyŭsia, nakont hetaha niama pakul dakładnych acenak). Dla paraŭnańnia: atamnaja bomba ŭ Nahasaki mieła mahutnaść 21 kiłatonu.
Mietearyt da pavierchni ziamli nie dalacieŭ, vybuchnuŭ ŭ pavietry, mienavita tamu jaho bačyli jak žychary Čelabinska, tak i Jekacierynburha, kažuć astranomy z Uralskaha ŭniviersiteta.Pryziamlalisia tolki jaho adłomki. Miescy padzieńnia abłomkaŭ adznačany, siarod inšaha, u Čebarkulskim i Złatavustaŭskim rajonach Čelabinskaj vobłaści.
«Heta dobra, što jon nie dalacieŭ, nie ŭpaŭ nikomu na hałavu. A voś viečaram usio budzie strašna, my čakajem prachodu bujnoha asteroida — usiaho za 28 tysiač kiłamietraŭ ad ziamli», — kaža rasijski astranom.
Siońnia ŭviečary ŭvieś śviet budzie nazirać za inšaj dziŭnaj kaśmičnaj źjavaj.Prykładna ŭ 22.25 pa biełaruskim časie mima płaniety, z poŭdnia na poŭnač, z chutkaściu 8 kiłamietraŭ za siekundu, pralacić asteroid 2012DA14. Heta nižej, čym hieastacyjanarnyja arbity, na jakoj znachodziacca spadarožniki suviazi i retranślatary televizijnych sihnałaŭ.
Masa 2012DA14, adkrytaha hod nazad ispanskimi astranomami, składaje 130 tysiač tonaŭ.
Kali b takoje cieła ŭpała na Ziamlu, to vyłučyłasia by enierhija, ekvivalentnaja vybuchu 2,4 miehatony traciłu. Heta ŭ tysiačy razoŭ bolš, čym pry vybuchu atamnaj bomby, źniščyła Chirasimu,i prykładna roŭna tamu, što ŭ 1908 hodzie paznačana jak tunhuski mietearyt. Zrešty, na hety raz, zapeŭnivajuć navukoŭcy, niama nijakaj niebiaśpieki. Heta chutčej vopyt na budučyniu:
katastrofy ŭ vyniku padzieńnia asteroidaŭ na pavierchniu płaniety adbyvajucca ŭ siarednim raz za 1200 hadoŭ.
NASA budzie vieści žyvuju tranślacyju pralotu asteroida.
* * *
«U Čelabinsku nazirali typovuju karcinu: palot jarkaha balida, inviersijny śled na niebie, społachi, mahutny dvajny ŭdar, - kamientuje Siarhiej Jazieŭ, dyrektar astranamičnaj absiervatoryi Irkuckaha dziaržaŭnaha univiersiteta,doktar fizika-matematyčnych navuk. - Heta značyć, fizika hetaj źjavy vyhladaje dosyć tradycyjnaj: niabiesnaje cieła raspałasia na vialikaj vyšyni, razbureńnie było vybuchapadobnym z-za hihanckaj kinetyčnaj enierhii. Termin «mietearyt» pakul lepš nie ŭžyvać. Mietearytam pryniata nazyvać frahmient kaśmičnaha cieła, što ŭpaŭ na pavierchniu Ziamli. Pakul nie znojdzienyja abłomki (a ich moža i nie być), źjavu lepš nazyvać balidam. Ci navat supierbalidam».
Kamientary