Vydaviectva «Technałohija» vydała knihu-bol, knihu-rekvijem habrejskaha piśmieńnika Hirša Smolara «Mienskaje hieta» ŭ pierakładzie z anhielskaj na biełaruskuju movu Mikoły Hileviča, piša bellit.info.
«Hetaja kniha, napisanaja byłym aktyvistam habrejskaha supracivu, nadzvyčaj cikavaja jak žyvoje śviedčańnie adnaho ź niešmatlikich acalełych hietaŭcaŭ, — havorycca ŭ anatacyi da vydańnia. — Hirš Smolar razhladaje trahičnuju historyju Mienskaha hieta ŭ kantekście ahulnaj palityki nacystaŭ u dačynieńni da habrejaŭ u Jeŭropie, a taksama sprabuje pralić śviatło na takija maładaśledavanyja momanty, jak dačynieńni hietaŭskaha padpolla z pazahietaŭskim, stasunki habrejskich partyzanaŭ z Centralnym štabam partyzanskaha ruchu, antysiemickija kampanii ŭ pieršyja pavajennyja hady».
Hirš Smolar, u savieckaj tradycyi Ryhor Smolar (1905—1993) byŭ udzielnikam kamunistyčnaha ruchu ŭ Zachodniaj Biełarusi, žyŭ u Varšavie, Biełastoku, Łodzi, Vilni; niekalki razoŭ byŭ aryštavany i siadzieŭ u turmie.
Padčas niamieckaj akupacyi apynuŭsia ŭ akupacyi ŭ Miensku. Braŭ aktyŭny ŭdzieł u arhanizacyi kamunistyčnaha ruchu ŭ Mienskim hieta i staŭ adnym ź jaho kiraŭnikoŭ. Ustanaviŭ suviazi z padpollem u biełaruskaj častcy horada, u tym liku z sakratarom padpolnaha Minskaha harkama kampartyi Isajam Kazincom. Padpolle pastaviła za metu vyvad maksimalnaj kolkaści viaźniaŭ hieta da partyzan u lasy; u 1942—1944 hadach mienskija habrei skłali jadro siami partyzanskich atradaŭ. Letam 1943 hoda Smolar źbieh z hieta i staŭ kamisaram partyzanskaha atrada imia Siarhieja Łazo, žyŭ u Nalibockaj puščy.
Paśla vajny pa zadańni ŭładaŭ SSSR žyŭ u Polščy. U čas antysiemickaj kampanii 1968 hoda Smolar byŭ zvolnieny z usich pastoŭ i vyklučany z partyi, a jaho syny aryštavany. U 1971 hodzie jon vyjechaŭ u Izrail.
Kamientary