Vialikaja piramida ŭ Hizie — adno z samych hrandyjoznych zbudavańniaŭ u historyi čałaviectva. Niahledziačy na suśvietnuju słavu hetaha pomnika, asoba jaho tvorcy doŭhi čas zastavałasia ŭ cieni. Voś što siońnia viadoma historykam pra čałavieka, jaki stajaŭ za prajektam hetaha staražytnaha cudu śvietu.
Vialikaja piramida ŭ Hizie była pabudavana ŭ čas praŭleńnia faraona Chufu (Chieopsa). Vučonyja śćviardžajuć, što niama nijakich padstavaŭ mierkavać, što jon asabista raspracoŭvaŭ jaje prajekt, i źviartajuć uvahu na čynoŭnika z atačeńnia faraona. Ab hetym piša GreekReporter.
U navakolli Vialikaj piramidy ŭ Hizie raźmieščana niekalki vialikich niekropalaŭ, jakija daśledavali navukoŭcy. U niekatoryja ź ich hrabnicy členaŭ šmatlikaj siamji Chufu, u inšych — pachavańni važnych prydvornych čynoŭnikaŭ.
Na adnych z takich mohiłak, raźmieščanych na zachad ad Vialikaj piramidy, znachodzicca asabliva vialikaja hrabnica, jakaja nazyvajecca mastabaj. Heta masiŭny pramavuholny budynak z płoskim dacham i nachilenymi ŭnutr ścienami pa svaich pamierach značna pieraŭzychodzić usie astatnija hrabnicy ŭ hetym kankretnym niekropali, što śviedčyć ab vysokim statusie pachavanaj asoby.
U vyniku praviedzienych raskopak archieołahi vyjavili, što ŭ hrabnicy pachavany vysokapastaŭleny prydvorny čynoŭnik pa imieni Chiemiun. Unutry hrabnicy daśledčyki znajšli statuju čynoŭnika, vykananuju ź niezvyčajnym dla taho času realizmam.
Što viadoma pra Chiemiuna?
Nadpisy ŭnutry hrabnicy padali kaštoŭnuju infarmacyju ab statusie Chiemiuna.
Pierš za ŭsio, vyśvietliłasia, što jon zajmaŭ pasadu vizira Jehipta — heta značyć, byŭ druhim pa ŭpłyvovaści čałaviekam u krainie paśla samoha cara. Akramia taho, nadpisy ŭ hrabnicy nazyvajuć jaho «zachavalnikam piačatki» manarcha.
Heta aznačaje, što čynoŭnik vałodaŭ karaleŭskaj piačatkaj i mieŭ prava zaćviardžać aficyjnyja rašeńni ad imia cara, što padkreślivaje jaho vialikuju ŭładu nad krainaj.
Taksama nadpisy ŭ hrabnicy prypisvajuć jamu tytuły žraca roznych bahoŭ. Adnak niekatoryja navukoŭcy miarkujuć, što hetyja zvańni mahli być vyklučna hanarovymi i nie aznačali vykanańnie realnych relihijnych funkcyj.
Dalejšaje vyvučeńnie nadpisaŭ ź inšych miescaŭ rastłumačyła siamiejnaje pachodžańnie Chiemiuna. Jon byŭ synam prynca Niefiermaata, jaki, u svaju čarhu, byŭ synam cara Śniefieru. Inakš kažučy, Chiemiun davodziŭsia plamieńnikam faraonu Chufu, pry jakim jon i słužyŭ viziram.
Čamu mienavita Chiemiun architektar?
Mierkavańnie ab tym, što mienavita Chiemiun byŭ architektaram Vialikaj piramidy ŭ Hizie, zasnavana na adnym ź jaho tytułaŭ, znojdzienych u hrabnicy, jaki navukoŭcy zvyčajna pierakładajuć jak «nahladčyk usich budaŭničych prajektaŭ cara».
Pakolki Chufu byŭ zakazčykam budaŭnictva, łahična, što mienavita Chiemiun kuryravaŭ hety praces.
Viadoma, Chiemiun moh i nie być architektaram u našym sučasnym razumieńni hetaha słova. My nie viedajem dakładna, u čym zaklučałasia jaho praca: ci siadzieŭ jon za stałom, samastojna malujučy čarciažy piramidy, ci prosta vykonvaŭ rolu hałoŭnaha kiraŭnika, jaki nahladaŭ za pracaj cełaj kamandy prafiesijnych dojlidaŭ.
Choć detali jaho dziejnaści nam nieviadomyja, vidavočna adno — mienavita jon nios ahulnuju adkaznaść za budaŭnictva. Tamu całkam łahična, što jon prymaŭ niepasredny ŭdzieł i ŭ raspracoŭcy prajekta piramidy.
Kamientary