Stvareńnie naturalnaha kampjutarnaha hołasu doŭhi čas tarmaziłasia praź śpiecyfiku biełaruskaj fanietyki, dzie sens adnolkavych na piśmie słoŭ źmianiajecca ŭ zaležnaści ad nacisku. Kab navučyć mašynu razumieć kantekst skaza, raspracoŭščyki prymianili inavacyjny padychod. Heta dazvoliła paźbiehnuć pamyłak vymaŭleńnia, jakija vydavali štučnaje pachodžańnie aŭdyja.

Jak paviedamlajuć stvaralniki adkrytaha prajekta BelVoice ŭ svaim telehram-kanale,
hałoŭnaj pieraškodaj dla jakasnaha pieraŭtvareńnia tekstu ŭ maŭleńnie (Text-to-Speech) zastavalisia amohrafy. Heta słovy, jakija majuć adnolkavaje napisańnie, ale rozny nacisk: naprykład, «mUka» i «mukA», «vUčyć» i «vučYć», «hAdy» i «hadY».
Tradycyjnyja ałharytmy vykarystoŭvali najbolš častotny varyjant sa słoŭnika zusim biez uliku kantekstu. Taki padychod zabiaśpiečvaŭ dakładnaść kala 92 %. Na pieršy pohlad ličba zdajecca vysokaj, adnak dla sintezu maŭleńnia heta krytyčnaja chiba: vaśmipracentnaja chibnaść aznačaje, što
praktyčna ŭ kožnym abzacy sistema rabiła fanietyčnuju pamyłku, jakaja nieadkładna vydavała štučnaść hołasu i rezała słych karystalniku.
Dla vyrašeńnia siemantyčnaj zadačy daśledčyki intehravali ŭ praces vialikija moŭnyja madeli (LLM). Aptymalnym rašeńniem stała architektura ličbavaha analizu z raźmierkavańniem rolaŭ. Spačatku mahutnaja niejrasietka (naprykład, Gemini Pro 3.1) apracoŭvaje źviestki z Hramatyčnaj bazy i Tłumačalnaha słoŭnika biełaruskaj movy. Na asnovie hetaha masiva stvarajecca aptymizavany prompt z vyraznymi praviłami i łahičnymi markierami dla mienšaj infierens-madeli, jakaja ŭžo niepasredna pracuje z tekstam karystalnika.
Usie techničnyja instrukcyi pa pabudovie hetaha ałharytmu raspracoŭščyki adkryta raźmiaścili na płatformie GitHub.
Vybar finalnaj madeli dla prajekta pravodziŭsia na troch śpiecyjalizavanych datasetach: bazie CommonVoice, sintetyčnym zbałansavanym nabory 10/10 i pieršych piatnaccaci raździełach knihi Arkadzia Čarnyševiča «Zaścienak Malinaŭka» z całkam ručnoj raźmietkaj naciskaŭ. Padrabiaznyja vyniki daśledavańniaŭ apublikavanyja na płatformie Hugging Face.
Najlepšyja suadnosiny chutkaści i jakaści prademanstravała madel Gemma 4‑31B biez uklučeńnia funkcyi razvažańnia, jakaja praźmierna zapavolvaje pracu. Na vybarcy z 1090 składanych amohrafaŭ u naturalnym litaraturnym tekście sistema dapuściła ŭsiaho try pamyłki, dasiahnuŭšy dakładnaści ŭ 99,72 %.
Dla paraŭnańnia, kankurentnaja madel Qwen3. 8‑27B na tym ža abjomie danych pamyliłasia 25 razoŭ, a Mistral-small-4 zrabiła 182 pamyłki z vynikovaj dakładnaściu kala 83 pracentaŭ.
«Naša Niva» — bastyjon biełaruščyny
PADTRYMAĆStvarajecca baza dla raspaznavańnia biełaruskaha maŭleńnia — dałučycca moža kožny
Jutub pačaŭ rabić aŭtamatyčnyja subcitry dla biełaruskamoŭnych videa
Niejrasietki ŭsio jašče spatykajucca na biełaruskim maŭleńni. Biełarusy chočuć padaryć štučnamu intelektu idealny hołas
Ad Baldur's Gate 3 da Minecraft: źjaviŭsia sajt-katałoh, dzie sabrany 180 videahulniaŭ pa-biełarusku
«Kali b ja byŭ śledčym KDB, ja b padkreśliŭ toje samaje». Fiaduta — pra schavanyja sensy «Kałasoŭ pad siarpom tvaim», uvahu siłavikoŭ da svajho rukapisu i zahadku z treciaj častkaj ramana Karatkieviča
Kamientary