Suśvietnyja aŭtavytvorcy adzin za adnym stračvajuć prybytak. Va ŭsim vinavaty pierachod na elektramabili?
Nie tolki kancern Volkswagen skončyŭ 2025 hod z sumnymi finansavymi pakazčykami. Japonskaja Honda niasie straty ŭpieršyniu za 70 hadoŭ. Surjoznyja prablemy i ŭ kancernaŭ Stellantis, Ford. Voś što ich abjadnoŭvaje.

VW — padzieńnie prybytkaŭ i masavyja skaračeńni
Za 2025 hod prybytak najbujniejšaha jeŭrapiejskaha aŭtavytvorcy Volkswagen upaŭ na 44%. Da 2030 hoda aŭtahihant płanuje skaracić 50 tysiač pracoŭnych miescaŭ u Hiermanii.
Letaś VW upieršyniu za 88 hadoŭ zakryŭ zavod u Hiermanii. Im akazaŭsia zavod u Drezdenie, na jakim z 2017 hoda vypuskali elektramabili.
Kancern nazyvaje try pryčyny padzieńnia prybytku:
— uviadzieńnie Złučanymi Štatami impartnych pošlin;
— žorstkaja kankurencyja z kitajskimi vytvorcami;
— vysokija vydatki na restrukturyzacyju ŭ suviazi ź pierachodam na vytvorčaść elektramabilaŭ.
I kali pošliny — pryčyna novaja, to vysokija vydatki ŭ suviazi z hvałtoŭnym pierachodam na elektramabili — prablema nie pieršaha hoda. Inviestycyi ŭ kirunak ahromnistyja, a popyt na elektramabili raście pavolniej, čym čakałasia.

U pryvatnaści, praź pierachod na elektraciahu mocna paciarpieŭ Porsche, pakolki fanaty marki nie vielmi acanili zamienu tradycyjnych ruchavikoŭ na elektryčnyja. Prybytak Porsche za hod skaraciŭsia amal na 93%.
Kiraŭnictva pryznała abranuju raniej stratehiju pa elektryfikacyi liniejki Porsche pamyłkovaj i ŭ vyniku vyrašyła viarnuć u papularny krasovier Macan viersiju z ruchavikom unutranaha zharańnia i hibryd.
Stellantis i Ford niasuć straty
Kancern Stellantis, u jaki ŭvachodziać 14 brendaŭ, siarod jakich Peugeot, Citroën, Fiat, Opel, Jeep, Dodge, Maserati i Alfa Romeo, skončyŭ 2025 hod sa stratami pamieram 22,3 miljarda jeŭra.
Siarod asnoŭnych pryčyn taksama nazyvajuć vybar pamyłkovaj stratehii raźvićcia aŭtahihanta z uporam na elektramabili.
Kab vyratavać situacyju, vytvorca pačaŭ viartać u prodaž bienzinavyja i dyzielnyja ruchaviki.
Naprykład, letam minułaha hoda Stellantis viarnuŭ na amierykanski rynak bienzinavy ruchavik Hemi V8 abjomam 5,7 litra. A naprykancy hoda adnaviŭ ustanoŭku dyzielaŭ jak minimum na siami jeŭrapiejskich madelach.

Aproč viartańnia niekatorych tradycyjnych ruchavikoŭ, kampanija taksama admianiła vychad elektryčnaj hruzavoj madeli Ram jašče da jaje źjaŭleńnia ŭ prodažy.
Ford Motor Company zaviaršyła 2025 hod z čystymi stratami $8,2 miljarda — heta najhoršy vynik z časoŭ finansavaha kryzisu 2008 hoda.
Asnoŭnaj krynicaj strat amierykanski aŭtavytvorca nazvaŭ liniju pa vytvorčaści elektramabilaŭ. Letaś kampanija straciła na elektrakarach $4,8 miljarda i zajaviła pra pierahlad stratehii raźvićcia.
Honda — najhoršy vynik za apošnija 70 hadoŭ
Jašče adnym vytvorcam, jaki syšoŭ u minus, stała japonskaja Honda. Pa vynikach papiarednich spravazdač za 2025 hod hałoŭnaj pryčynaj strat nazyvajuć vydatki na pierabudovu biznesu ŭ śfiery elektramabilaŭ, jakija dasiahnuli $15,7 miljarda.
Pavodle prahnozu, straty za minuły hod mohuć skłaści ad $2,6—4,3 miljarda. 2025‑y stanie dla Honda pieršym za 70 hadoŭ pieryjadam z admoŭnym finansavym vynikam.
Inšyja dźvie pryčyny, jakija nazyvała Honda, — tyja samyja, što i ŭ VW: pošliny z boku ZŠA i padzieńnie prodažaŭ u Kitai praz kankurencyju z boku miascovych aŭtavytvorcaŭ.
U relizie Honda paviedamiła, što straty źviazanyja z admienaj raspracoŭki i vyvadu na rynak troch madelaŭ elektramabilaŭ, jakija płanavałasia vyrablać u ZŠA.
«Honda pryjšła da vysnovy, što pačatak vytvorčaści i prodažaŭ hetych troch madelaŭ u ciapierašnich umovach, kali popyt na elektramabili značna źnižajecca, chutčej za ŭsio, pryviadzie da dalejšych strat u doŭhaterminovaj pierśpiektyvie», — paviedamiła kampanija.
Ahułam, jak paviedamlaje Financial Times, užo nie mienš za 12 suśvietnych aŭtavytvorcaŭ zhortvajuć svaje płany pa vypusku elektramabilaŭ na fonie ŭstojlivaha popytu na ruchaviki ŭnutranaha zharańnia i zhortvańnia palityki padtrymki ŭ ZŠA.
Amierykanskaja pryčyna
Admietna, što na rynku ZŠA popyt na elektramabili davoli nizki, pakolki Donald Tramp pry viartańni da ŭłady skasavaŭ raniejšyja zakony, zhodna ź jakimi ŭžo da 2030 hoda nie mienš za 50% pradadzienych novych aŭto musili być elektryčnymi.
«My aficyjna vyratavali aŭtamabilnuju pramysłovaść ZŠA ad źniščeńnia, admianiŭšy mandat na elektramabili raz i nazaŭždy», — zajaŭlaŭ tady Tramp.
Aproč hetaha, z kastryčnika 2025 hoda ŭ ZŠA admianili padatkovy vylik u pamiery $7500 na nabyćcio elektrakaraŭ.
Pa vynikach 2025 hoda tolki kala 10% prodažaŭ novych aŭto ŭ ZŠA prypała na elektramabili. A ŭ pieršyja dva miesiacy 2026 hoda ich dola ŭpała prykładna da 6%.

Čamu tady atrymlivajecca ŭ Kitaja?
Kitajskija aŭtavytvorcy ŭ toj ža čas robiać pośpiechi na rynku elektramabilaŭ. Ale treba razumieć, što, u adroźnieńnie ad vytvorcaŭ staroj škoły, im nie treba pierabudoŭvacca — jany adrazu stvarajuć novy pradukt.
Aproč taho, u Kitai idzie vielizarnaja padtrymka z boku dziaržavy. Taksama važny faktar u tym, što da 80% kampanientaŭ, nieabchodnych dla vyrabu batarej, zdabyvajucca ŭ samim Kitai, što robić jaho mienš zaležnym ad inšych.
Toyota — inšy šlach i inšyja vyniki
Situacyja ŭ Toyota adroźnivajecca. Kampanija nie rabiła staŭku na elektramabili, a raźvivała kirunak hibrydaŭ, popyt na jakija mocna vyras jak na rynku ZŠA, tak i Jeŭropy.
U vyniku Toyota u 2025 hodzie ŭstanaviła novy rekord pa abjomach prodažaŭ, realizavaŭšy 11,3 miljona aŭtamabilaŭ.
Pry hetym upieršyniu za čatyry hady ŭ Toyota byŭ zafiksavany rost prodažaŭ u Kitai (+0,2%), u toj čas jak inšyja aŭtavytvorcy staroj škoły adzin za adnym spravazdačvalisia ab padzieńni prodažaŭ tam.
Struktura prodažaŭ Toyota pa typie siłavych ustanovak u 2025 hodzie vyhladała tak:
— aŭtamabili z ruchavikami ŭnutranaha zharańnia — bolš za 56%;
— hibrydy — 42%;
— elektramabili — 1,9%.
Čamu Toyota abrała inšy šlach? Reč u tym, što kiraŭnik kampanii Akio Tajoda źjaŭlajecca paśladoŭnym krytykam prymusovaj tatalnaj elektryfikacyi transpartu.
Akio Tajoda ličyć, što treba zachoŭvać bałans, robiačy staŭku na hibrydnyja aŭto i paralelna raźvivajučy kirunak całkam elektryčnych aŭto dy aŭto z tradycyjnymi ruchavikami. Aproč hetaha, Toyota raźvivaje vadarodny kirunak.
Admietna, što jašče ŭ 2021 hodzie prezident kancerna Toyota Motor pradrakaŭ suśvietnamu aŭtapramu kałaps, kali rynak zanadta chutka budzie pierachodzić da elektramabilaŭ.
A ŭ 2024 hodzie jon kazaŭ, što na dolu elektramabilaŭ pryjdziecca nie bolš za 30% suśvietnaha aŭtamabilnaha rynku.

Nakolki stratehija i prahnozy kiraŭnika Toyota buduć słušnymi ŭ doŭhaterminovaj pierśpiektyvie — pakaža čas. Ale prynamsi ciapier aściarožny padychod Toyota da elektramabilaŭ akazaŭsia vyjhryšnym.
I mnohija aŭtavytvorcy, jakija panieśli straty ad staŭki na chutki pierachod na elektramabili, ciapier taksama robiać bolšy ŭchił mienavita na hibrydy, pra pierśpiektyŭnaść jakich daŭno kazaŭ Akio Tajoda.
Toyota u svaju čarhu amal 30 hadoŭ paśpiachova pracuje ŭ hibrydnym kirunku. Pieršy Prius vyjšaŭ u śviet u 1997 hodzie. A druhoje pakaleńnie Prius, jakoje vypuskałasia z 2003 hoda, stała vielmi papularnym aŭto va ŭsim śviecie, u tym liku siarod taksistaŭ, što dakazała jaho vysokuju nadziejnaść i adnačasova ekanamičnaść pry bolš pryjaznych pakazčykach pa škodnych vykidach.
Kamientary
[Zredahavana]
Moj bienzinavy japoška ni razu nia byŭ.