«Цудоўны экзэмпляр сучаснага м****цтва!» Продаж аўтэнтычнай вышыванкі, распісанай графіці, выклікаў крытыку
Выстава-продаж маладых беларускіх мастакоў «Асенні салон» адкрылася толькі ўчора, 18 кастрычніка, а ўжо выклікала рэзананс. Увагу прыцягнула праца «Спадчына» — аўтэнтычныя даматканыя кашуля і абрус, распісаныя чорнымі графіці.
«Які цудоўны экзэмпляр сучаснага м****цтва! — адрэагаваў тэлевядоўца Яўген Барышнікаў. — Той, хто сабе б дазволіў падобнае зрабіць з арыгіналам (!!!) твора якога Шагала ці Суціна, напэўна б, атрымаў заломы рук, штраф, тэрмін ды воўчы білет і прамень нянавісці ад куратараў усіх мастацкіх галерэй і ад куратараў «Асенняга салона з Белгазпрамбанкам» у першую чаргу», — мяркуе ён.
«Каб гэта быў постар ці спецыяльна для гэтага зробленая рэпліка кашулі — я б проста ацаніў мастацую ідэю, сапраўды моцную. Але тут маем цынічна знішчаны культурны артэфакт, няважна з якой мэтай», — дадае ён.
Аўтар графіці — гарадзенская мастачка Дар'я Сямчук (творчы псеўданім Цемра). Яна расказвае, што рэчы сапраўды старыя.
«Кашулі 100 гадоў. Я яе купіла, але вельмі нядорага. Людзі прадаюць, бо непатрэбна. Абрус я знайшла на сметніцы.
Шмат пытанняў падштурхнула мяне да стварэння гэтай працы. Я аматар куплі старых рэчаў, паходаў па сметніцах. Я бачу, што выкідаецца, і не разумею, як гэта можна выкінуць. Усё каштоўнае знішчаецца, а ў дом наносіцца аднаразовае, пластмасавае, кітайскае. Замена каштоўнасцяў адбываецца.
Для мяне дзіўна, што нехта пакрыўджаны маёй працай. Людзі кожны дзень сваімі дзеяннямі разбураюць нашу спадчыну, культывуюць б'юці-індустрыю. Я гэта ўскрыла, паказала візуальна, матэрыяльнымі рэчамі, каб усе заўважылі, што гэта так і адбываецца.
Я хаджу па ўсіх сметніцах, бо разумею, што там, можа, ляжыць такое… І калі гэта прападзе, я не выратую — усё, канец.
Я хацела паказаць, што ў сённяшняга пакалення зусім іншыя каштоўнасці. Трэба цаніць старое, а гэтага не адбываецца. Праз некаторы час вось гэта чорнае будзе нашай спадчынай».
Псеўданім Цемра мастачка ўзяла, бо часта ў творчасці адлюстроўвае дрэнны бок людзей.
«У мяне ёсць працы, звязаныя з культываваннем брэндаў, тым, што яны замянілі нам усё і сталі галоўнымі. Таксама ёсць працы аб тым, што пластык перамог — людзі не разумеюць, што знішчаюць зямлю, карыстаюцца аднаразовымі зручнасцямі».
У сацсетках такую творчую акцыю ацанілі неадназначна. Многія пісалі, што гэта вандалізм і непавага да артэфактаў. Іншыя ж ацанілі глыбокі пасыл аўтара.
Размаляваныя кашуля і абрус, дарэчы, як і ўсё творы на выставе, прадаюцца. Цана — 14 тысяч рублёў.
Другі вайсковец, які загінуў пры аварыі МАЗа пад Асіповічамі — 21‑гадовы тэнісіст з Віцебска1
Каментары