Гісторыя88

У канцы XVIII стагоддзя грэка-каталіцтва ў Беларусі спрабавала плаўна перацячы ў лацінства

У часы царавання Паўла І (1796-1801) назіраўся цікавы працэс: самавольны пераход грэка-каталіцкіх святароў разам з парафіямі на лацінскі абрад, піша ў фэйсбуку гісторык Дзяніс Лісейчыкаў.

Манастыр базыльян у Лагойскім замку. Малюнак Марцэлія Янушэвіча (з фондаў бібліятэкі Віленскага ўніверсітэта). Сярэдзіна XIX стагоддзя

Рабілася гэта неафіцыйна, і ўніяцкае кіраўніцтва было вымушана шукаць такіх «лацінізатаў» і пазбаўляць іх парафій. Невядома, наколькі дбайна праводзіліся пошукі, бо некаторыя цэрквы з парафіямі так і засталіся касцёламі (Акалова, Завішына, Хатаевічы і іншыя).

Упершыню мне трапіўся ўніяцкі святар-«лацінізат», што называецца, з адкрытым тварам.

Святар Спаскай царквы ў Лагойску Марцін Рэцкі 23 сакавіка 1798 года сумленна напісаў, што ён цяпер рымска-каталіцкі ксёндз, а яго парафіяне цяпер рыма-каталікі.

Негледзячы на адкрытасць дзеянняў айца і на фармальную забарону такіх пераходаў, уся Спаская парафія Лагойска да канца красавіка 1799 года (больш за год) па факце была рымска-каталіцкай.

Пасля ўсё ж айца-рэвалюцыянера ад парафіі адхілілі, усіх вярнулі ў грэцкі абрад, а да царквы прызначылі новага, не такога радыкальнага святара.

З айцом Марцінам нічога кепскага не стала. Некаторы час яго патрымалі бязмесцавым, а ў 1815 годзе прызначылі святаром да грэка-каталіцкай царквы ў вёсцы Клінок Ігуменскага павета.

Самае цікавае, што ў самавольнага лагойскага ксяндза была жонка і сямёра дзяцей.

Каментары8

  • Язэп
    08.12.2025
    Гэта вельмi натуральна. I там каталiкi i там. Толькi па форме i сваiх лiтургiчных адметнасцях ёсць рознiца. Па сутнасi, гэта значыць дагматах, грэка-каталiкi прытрымлiваюцца тых жа дагматаў што i ў рыма-каталiцтве. Усе вызнаюць Папу Рымскага на чале цэркваў. Грэка-каталiцтва i рыма-каталiцтва можна нават успрымаць як часткi адной вялiкай царквы на чале з Папай Рымскiм.
  • Нёман
    09.12.2025
    Язэп, для нас католікаў гэта проста Папа (вядома які), для праваслаўных Папа Рымскі.
  • Янкель
    09.12.2025
    Греко-католикам и сейчас нужно переходить в латинство, не нужно затягивать этот процесс.

Цяпер чытаюць

Масква згадзілася на ўдзел Еўропы ў перамовах па Украіне3

Масква згадзілася на ўдзел Еўропы ў перамовах па Украіне

Усе навіны →
Усе навіны

Кіраўнік Nvidia ў цэнтры новага скандалу: акрамя раману са шпіёнкай, у яго быў раман з падначаленай4

У Беларусі выставілі на продаж 3‑пакаёвую кватэру за 45 рублёў

Супрацоўнікам беларускіх кампаній забаранілі карыстацца Claude для працы нават за мяжой47

Аўтападборшчык паказаў якасць афарбоўкі новых Belgee: месцамі бачны толькі грунт11

Ці можна рабіць сэлфі ў прымерачнай крамы? Адвакатка патлумачыла, што дазволена

У Санкт-Пецярбургу пры выбуху аўтамабіля загінуў палкоўнік15

У Барселоне акцыі пратэсту завяршыліся сутыкненнямі з паліцыяй і рабаваннямі1

Ад талмудыстаў з Гродна да амерыканскіх мільянераў. У Траццякоўцы адкрылася вялікая выстава Льва Бакста1

У Вялікім каньёне не хапае мільярда гадоў геалагічнай гісторыі. Куды яна падзелася?2

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Масква згадзілася на ўдзел Еўропы ў перамовах па Украіне3

Масква згадзілася на ўдзел Еўропы ў перамовах па Украіне

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць