Historyk, jaki viarnuŭ Skarynu sapraŭdnaje imia, śviatkuje 80-hodździe

Jaho dbańniem byŭ stvorany vobraz Francyska Skaryny, viadomy ciapier kožnamu školniku.

Pavialičyć

Jon ža raspavioŭ biełarusam pra bratoŭ Mamoničaŭ, drukara-mahiloŭca Śpirydona Sobala, pačynalnika Baroka ŭ Biełarusi Jana Marya Biernardoni i jašče bieźlič bazavych postaciaŭ našaj kultury.

Hieorhij Jakaŭlevič naradziŭsia ŭ Pietrazavodsku va ŭkrainska-jaŭrejskaj siamji, ale ź dziacinstva žyŭ u Minsku. Tut vyvučyŭ movu, tut palubiŭ biełaruskuju kulturu.

Halenčanka skončyŭ histfak BDU i aśpiranturu Historyka-archiŭnaha instytuta ŭ Maskvie. Tolki ŭ centry savieckaj krainy ŭ toj čas možna było abaranić nastolki kulturałahičnuju i nastolki biełarusacentryčnuju dysiertacyju — «Historyja biełaruskaha knihadrukavańnia XVI—XVIII stahodździaŭ».

Halenčanka pieršy adkryŭ dla šyrejšaha koła čytačoŭ knihi, vydadzienyja na biełaruskich ziemlach u pieršyja stahodździ isnavańnia knihadrukavańnia.

U katałozie «Kniha Biełarusi 1517—1917» jon daŭ nie tolki padrabiazna apisańnie ŭsich knih, ale i vykłaŭ ich źmiest, što było nadzvyčaj śmiełym krokam u tahačasnaj savieckaj Biełarusi — usie ž staradrukavanyja knihi byli relihijnymi!

Maštabnaj pracaj Halenčanki stała faksimilnaje vydańnie Biblii Skaryny —

słavuty vialikafarmatny trochtomnik u čyrvonaj vokładcy, adnahodak biełaruskaj niezaležnaści. Halenčanka razam z fatohrafam jeździŭ pa śviecie i adšukvaŭ knihu za knihaj, kab urešcie vydać dla biełarusaŭ poŭny kamplekt.

Heta Halenčanka viarnuŭ Skarynu sapraŭdnaje imia: jon znajšoŭ dakumient, jaki pakazvaje, što nasamreč «Hieorhius» - nie druhoje imia drukara, a prykraja pamyłka, dapuščanaja pierapisčykam u kopii dakumienta: zamiest «vydatny», «egregius» Francysk Skaryna staŭ «georgius'am».

Rasijskim darevalucyjnym historykam chapiła hetaha, kab śćviardžać pra prynaležnaść Skaryny da pravasłaŭnaha śvietu. U toj čas jak Skaryna byŭ u sučasnym razumieńni čałaviekam Suśvietu: drukavaŭ Bibliju dla usiaho «narodu ruskaha» ŭ VKŁ, a nie dla peŭnaj kanfiesii. 

Hieorhij Jakaŭlevič — biełarus z suśvietnym imieniem, pavažany siarod usioj knihaznaŭčaj supolnaści.

Arhanizatar biełaruskaj navuki, śpiecyjalist pa histaryčnych krynicach, ad jakich u svaich daśledavańniach nie adychodzić ni na krok. I ŭ saviecki čas, i ŭ niezaležnaj Biełarusi abjektyŭnaść — asnoŭny aryjencir u jaho rabotach.

Histaryčnyja pracy Halenčanki nie dajuć poŭnaha ŭjaŭleńnia pra intelihientnaść i tonki humar hetaha vybitnaha čałavieka. A jahonaj enierhičnaści i cikaŭnaści možna pazajzdrościć. Zyčym Hieorhiju Jakaŭleviču mocnaha zdaroŭja, mocy duchu i plonu. Da vinšavańniaŭ možna dałučycca praz kamientary.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0