Padvodnyja archieołahi znajšli kala niamieckaha horada Lindau, što na vostravie ŭ Bodenskim voziery, draŭlanyja reštki staražytnaha sudna, jakoje, pavodle papiarednich acenak, zatanuła ŭ XV stahodździ. Adkryćcio ŭžo nazyvajuć adnoj z najbolš značnych znachodak apošnich hadoŭ, bo padobnyja karabli hetaha pieryjadu na voziery sustrakajucca vielmi redka, piša Euronews.
Pra mahčymyja reštki sudna daśledčykam paviedamiŭ spartyŭny dajvier, jaki dobra viedaŭ hety ŭčastak voziera. Padčas abśledavańnia dna archieołahi znajšli španhoŭty i častki draŭlanaj abšyŭki korpusa, što dazvoliła ŭpeŭniena śćviardžać: pierad imi sapraŭdy reštki karabla, a nie vypadkovyja draŭlanyja frahmienty.
Pavodle papiarednich acenak, sudna mieła daŭžyniu ad vaśmi da dvanaccaci mietraŭ i šyryniu kala troch mietraŭ. Asablivuju cikavaść vyklikaŭ jaho ŭzrost. Spačatku śpiecyjalisty mierkavali, što karabiel adnosicca da bolš poźniaha pieryjadu, adnak analiz uzoru draŭniny pakazaŭ, što jon byŭ pabudavany pamiž 1420 i 1450 hadami.
Navukoŭcy adznačajuć, što da hetaha času na Bodenskim voziery było viadoma tolki niekalki karablekrušeńniaŭ poźniaha Siaredniaviečča. Tamu novaja znachodka moža dapamahčy lepš zrazumieć asablivaści sudnabudavańnia i sudnachodstva taho času.
Pakul daśledčyki praviali tolki dva apuskańni. Jany zafiksavali raźmiaščeńnie reštkaŭ sudna, vykanali ich fotazdymku i ŭziali adzin uzor draŭniny dla datavańnia. Nadalej płanujecca pravieści dadatkovyja daśledavańni, kab udakładnić kanstrukcyju i sapraŭdnyja pamiery karabla.
Padymać sudna na pavierchniu pakul nie płanujuć. Pavodle śpiecyjalistaŭ, takaja apieracyja patrabuje vialikich finansavych vydatkaŭ, a paśla ŭźniaćcia ŭsie draŭlanyja elemienty nieabchodna doŭha i składana kansiervavać. Akramia taho, pad vadoj i pad płastom donnych adkładaŭ znachodka zachoŭvajecca značna lepš, čym na pavietry.
Archieołahi ličać, što dalejšaje vyvučeńnie karabla dazvolić atrymać novyja źviestki pra historyju sudnachodstva na Bodenskim voziery i žyćcio ludziej u poźnim Siaredniavieččy.
Z voziera ŭ Šviejcaryi dastali hruz 2000‑hadovaha sudna — hładyjatarskija miačy, maniety, posud
«Pad mietrovym šurfam — kamiennaja šlifavanaja siakiera». Archieołahi raskazali pra važnyja vyniki sioletnich padvodnych raskopak
Na dnie paleskaha Kniaź-voziera adšukali zamak «Vieniecyja» — kapryz Radziviła
Daśledčyki dziesiacihodździami pamylalisia nakont kaścioła ŭ Budsłavie. Archieałahičnyja znachodki abvierhli staryja teoryi
U Estonii aryštavany Aleh Maisiejeŭ, kažuć jaho znajomyja. Heta były kiroŭca Cichanoŭskaj, jaki z časam staŭ jaje zaciatym krytykam23
Kamientary
A u 15 st. čoŭny, prosta čoŭny, h.z. ni klipieraŭ, ni šchun z bryhantynami dy barkientynami pa Naračy nie chadziła... Uklučycie ŭrešcie lohiku, adkul tam uziacca tym haleram ?
[Zredahavana]