«Rekanstrukcyja z prystasavańniem» i novaja mienskaja spadčyna

Uražańni ad restaŭracyi/rekanstrukcyi/adbudovy Miensku vačyma inšaharodniaha. Piša ŭ svaim błohu Aleś Čajčyc.

Biełarusy nie achoŭvajuć historyju, a žyvuć u joj. Budaŭniki siaredniaviečnych cerkvaŭ nie byli b suprać taho, kab ciapier umacavać ich sučasnymi materyjałami. Jak i radziviłaŭskija dojlidy, moža, nie byli b suprać škłopakietaŭ na voknach u Niaśviskim zamkach. Bo ciaplej ža...

Faŭstaŭskaja zachodnieeŭrapiejskaja duša prahnie žyć u historyi, prahnie adčuvać svaju łučnaść ź biaskoncaj minuŭščynaj i biaskoncaj budučyniaj. Ale prahmatyčna-sialanskaja duša tych, chto ŭ Biełarusi ciapier zamaŭlaje muzyku, žyvie ŭ inšych realijach. Adna sprava, kali staruju reč zdajuć u muzej i robiać ekspanatam, inšaja — kali jaje praciahvajuć vykarystoŭvać, madernizujuć, kali jana praciahvaje žyć takim čynam.

Naviedvańnie Mienska paśla Maskvy dy ŭ cudoŭnaje soniečnaje nadvorje pakidaje čałavieka ŭ tradycyjnaj turystyčnaj eŭfaryi ad čystych vulic ŭsio bolej «eŭrapiejskaj» biełaruskaj stalicy.

Miensk nabyvaje stary horad i histaryčny centar. Nie taki ŭžo stary i nie taki ŭžo histaryčny, ale ja byŭ vymušany pryznacca, što pseŭdahistaryčnyja novabudoŭli ŭ Miensku horad upryhožvajuć.

Jak nichto nie zvažaje zaraz na toje, što ŭvieś centar Varšavy byŭ paśla Druhoj suśvietnaj vajny adbudavany z ruinaŭ, tak praz dvaccać hadoŭ nichto akramia historykaŭ nia budzie ŭzhadvać, što hetym damam nia dźvieście hadoŭ, a dvaccać. Jak nia buduć uzhadvać toje, što adnoŭlenyja byli mienskaja ratuša ci Kaścioł Najśviaciejšaj panny Maryi (čyjo trochsothodździe aśviačeńnia tolki što byli adznačanyja), albo navat adnoŭlenaja ŭ jakaści filarmonii Carkva śviatoha ducha, što chutka ŭpryhožyć Vierchni horad i viarnie jamu histaryčny siluet. Dla turystaŭ budzie zadavalniajuča, voka budzie radavać. A dla kanstrujavańnia biełaruskaha samaŭspryjaćcia i śviadomaści heta budzie padobna da efekta, jaki ŭ dziaciej stvaraje sučasnaja biełaruskaja školnaja adukacyja pa historyi: «SSSR byŭ sajuźnikam Biełarusi ŭ Vialikaj ajčynnaj vajnie». Kanservatary buduć suprać, ale ž tak nacyi i budujucca.

Voś by jašče dajšli ruki da adnaŭleńnia kaścioła Śv. Tamaša Akvinskaha,

Zialonyja damy pa vulicy Handlovaj zblizu nie takija strašnyja, jak na fotazdymku. Sto hadoŭ tamu na hetym miescy stajali i ŭjaŭlali histaryčnuju kaštoŭnaść niebahatyja draŭlanyja chatki kštałtu Muzeja pieršaha źjezda RSDRP, čyja hałoŭnaja kaštoŭnaść ciapier jak raz nia ŭ tym, što tam adbyłasia schodka kamunistaŭ, a ŭ tym, što heta ci nie apošni tradycyjny draŭlany dom u toj častcy Mienska.

Lepš histaryčnaja praŭda, čym adnoŭlenyja mulažy. Lepš adnoŭlenyja zbolšaha ŭ tradycyjnym duchu mulažy, čym pustoje miesca ci pahatoŭ šklany biznes-centar. Mušu pryznacca, što mnie, jak abyvatalu, daloka nia ŭsio, što robicca z centram Mienska, nie padabajecca.

Chacia, kaniečnie, toje, što ciapier robicca z byłym bernardynskim klaštaram pobač z kaściołam śv. Jazepa - vidovišča nie dla ludziej z słabymi nervami.

Da vašaje ŭvahi bahaty fotareport.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0