За два даваенныя дзесяцігоддзі правінцыйны Мінск ператварыўся ў сталіцу савецкай Беларусі. З'явіліся такія важныя і маштабныя аб'екты як Дом урада, Оперны тэатр, будынкі ўніверсітэтаў, клінік, тэатраў, банкаў і міністэрстваў. Але не ўсе праекты ўдалося рэалізаваць, частка з іх засталася на паперы.
Цяпер гэтую «папяровую архітэктуру» здольны ажывіць штучны інтэлект. Падборку найбольш значных нерэалізаваных праектаў, апрацаваных нейрасеткамі, апублікаваў тэлеграм-канал «Беларускі піонэр».
Не спрабуйце пазнаць суседнія вуліцы і дамы. Паколькі праекты не былі прывязаныя да канкрэтнага месца, штучны інтэлект упісаў іх у ўяўныя мінскія краявіды.
Адным з самых амбіцыйных нерэалізаваных праектаў міжваеннага часу ў Мінску з'яўляецца праект Дома радыё 1936 года, які быў выкананы архітэктарамі Наталляй Макляцовай і Аляксандрам Воінавым у стылі савецкага ар-дэко. Будынак вянчала высокая вежа, якая б стала дамінантай Мінска.
Агулам ар-дэко — дарагі буржуазны стыль, які асабліва ярка ўвасобіўся ў даваенных нью-ёркскіх небаскробах, але яго эстэтыка пранікала і ў працы савецкіх архітэктараў, як у праект Опернага тэатра аўтарства Лангбарда, так і ў нерэалізаваны праект Дома радыё.
Яшчэ адным звернутым увысь нерэалізаваным праектам быў праект вучэбнага корпуса Менскага партыйна-вучэбнага гарадка, чый праект стварылі ў 1935 годзе архітэктары Аляксандр Воінаў і Раман Столер пры ўдзеле Ідальчыка. Будынак меў ступеньчатае завяршэнне, на вяршыні якога стаяла вялікая статуя, відаць, Леніна з выстаўленай рукой.
На карнізе таксама можна заўважыць дзіўныя аб'екты — можа быць, гэта проста кампазіцыі з вазамі і савецкімі сцягамі, але іх сілуэты больш за ўсё нагадваюць спрошчаны варыянт упадабанага ў ар-дэко матыву крылатых людзей, як тых, што ўпрыгожваюць даваенную плаціну Гувера ў ЗША — хутчэй, не анёлаў-заступнікаў, а Ікараў, як сімвалаў імкнення чалавецтва да прагрэсу, палёту тэхнічнай думкі і веры ў магутнасць розуму. Усё гэта адпавядала і духу савецкага авангарду.
Яшчэ адным неарэалізаваным будынкам, чыя савецкая архітэктура пераклікаецца з буржуазным ар-дэко, быў праект будынку лазняў з басейнамі, распрацаваны архітэктарам Марагоўскім у 1935 годзе. Яго архітэктура, як раней адзначаў аўтар канала, вельмі нагадвае архітэктуру Тэатра на Елісейскіх палях — першага ў Парыжы будынка ў стылі ар-дэко, пабудаванага яшчэ ў 1910‑я гады па праекце братоў Агюста і Гюстава Перэ.
Да гэта ж шэрагу належыць і нерэалізаваны праект аранжарэі батанічнага сада Акадэміі навук, які выканаў архітэктар Уладзімір Вараксін у 1936 годзе — з каланадай на квадратных слупах і высокім ступеньчатым аб'ёмам цэнтральнай аранжарэі, зашклёны цыліндрычным шкляным скляпеннем, і з вялікім паўцыркульным акном у тарцы, падобным да тых, што можна пабачыць на амерыканскіх вакзалах 1930‑х гадоў.
Не быў рэалізаваны ў 1930‑х гадах і праект Наталлі Макляцовай, якая прапанавала канструктывісцкі праект Другога дома спецыялістаў. Незразумела, ці быў гэта варыянт таго першага, сумнавядомага дома, які пабудавалі ў 1934 годзе каля касцёла Святога Роха і разбураны ў час вайны, ці ўжо новы дом у іншым месцы.
У другой палове 1930‑х гадоў У Савецкім Саюзе на змену авангардным пошукам прыходзіць кансерватыўны разварот ва ўсіх сферах жыцця, у тым ліку ў архітэктуры: на змену авангардным кірункам — канструктывізму і ар-дэко — прыходзіць неакласіка, забытая пасля рэвалюцыі.
Новыя густы адлюстроўвае праект Трэцяга дома саветаў, спраектаваны ў 1936 годзе архітэктарамі Воінавым, Вараксіным і Столерам — тут і руст пад камень, і развітыя прафіляваныя карнізы, і калоны з пышнымі капітэлямі — усё, што будзе і ў пасляваенным «сталінскім ампіры». Дом планавалася пабудаваць на вуліцы Свярдлова, але гэтага так і не было зроблена.
Гэтыя візуалізацыі дазваляюць убачыць, якім мог быць Мінск — горадам з арыгінальнай архітэктурай 1930-х, якая парадаксальным чынам называецца савецкай, але пераймае найлепшыя ўзоры заходняй архітэктуры.
«Наша Нiва» — бастыён беларушчыны
ПАДТРЫМАЦЬЦяпер чытаюць
Азараў моцна пакрыўдзіўся на словы «псеўдалідаркі Ціханоўскай», што яго План Перамога быў памылкай30
Каментары
+1, Ў ФАШЫСТОЎСКІМ імперскім стылі , як сталін любіў
пытанне да тых хто пісаў гэту лухту , вы азнаёміліся з старонкай ў вікі , этнацыд & расефікацыя ? Што ў гэтых імперскіх плянах Беларускага ?
"Не горш за Амерыку і Заходнюю Еўропу. Як бы выглядаў Мінск, калі б былі рэалізаваныя даваенныя савецкія праекты"