Kultura33

Pamior prafiesar Hieorhij Halenčanka — historyk, jaki viarnuŭ Skarynu sapraŭdnaje imia

Jon naradziŭsia ŭ rasijskim Pietrazavodsku ŭ jaŭrejska-ŭkrainskaj siamji, ale ź dziacinstva žyŭ u Minsku. Tut vyvučyŭ movu, tut palubiŭ biełaruskuju kulturu.

Hieorhij Halenčanka. Fota z sacyjalnych sietak

Hieorhij Halenčanka naradziŭsia 28 lutaha 1937 hoda ŭ Pietrazavodsku (Karelija). Hieorhij Jakaŭlevič byŭ historykam z suśvietnym imieniem, pavažanym siarod usioj knihaznaŭčaj supolnaści.

Heta Halenčanka viarnuŭ Skarynu sapraŭdnaje imia: jon znajšoŭ dakumient, jaki pakazvaje, što nasamreč «Hieorhius» — nie druhoje imia drukara, a prykraja pamyłka, dapuščanaja pierapisčykam u kopii dakumienta: zamiest «vydatnaha» — «egregius» — Francysk Skaryna staŭ «georgius'am».

Rasijskim historykam chapiła hetaha, kab śćviardžać pra prynaležnaść Skaryny da pravasłaŭnaha śvietu. U toj čas jak Skaryna byŭ u sučasnym razumieńni čałaviekam suśvietu: drukavaŭ Bibliju dla usiaho «narodu ruśkaha» ŭ VKŁ, a nie dla peŭnaj kanfiesii. 

Maštabnaj pracaj Halenčanki stała faksimilnaje vydańnie Biblii Skaryny — słavuty vialikafarmatny trochtomnik u čyrvonaj vokładcy, adnahodak biełaruskaj niezaležnaści. Halenčanka razam z fatohrafam jeździŭ pa śviecie i adšukvaŭ knihu za knihaj, kab urešcie vydać dla biełarusaŭ poŭny kamplekt.

Vialikaja hutarka «Našaj Nivy» z Hieorhijem Halenčankam — pra Skarynu i Lutera, narodnuju movu i Prahu, jaŭrejaŭ i niemcaŭ

Halenčanka skončyŭ histfak BDU i aśpiranturu Historyka-archiŭnaha instytuta ŭ Maskvie. Tolki ŭ centry savieckaj krainy ŭ toj čas možna było abaranić nastolki kulturałahičnuju i nastolki biełarusacentryčnuju dysiertacyju — «Historyja biełaruskaha knihadrukavańnia XVI—XVIII stahodździaŭ».

Halenčanka pieršy adkryŭ dla šyrejšaha koła čytačoŭ knihi, vydadzienyja na biełaruskich ziemlach u pieršyja stahodździ isnavańnia knihadrukavańnia.

U katałozie «Kniha Biełarusi 1517—1917» jon daŭ nie tolki padrabiazna apisańnie ŭsich knih, ale i vykłaŭ ich źmiest, što było śmiełym krokam u tahačasnaj savieckaj Biełarusi — usie ž staradrukavanyja knihi byli relihijnymi.

Arhanizatar biełaruskaj navuki, śpiecyjalist pa histaryčnych krynicach, ad jakich u svaich daśledavańniach nie adychodziŭ ni na krok. I ŭ saviecki čas, i ŭ niezaležnaj Biełarusi abjektyŭnaść — asnoŭny aryjencir u jaho rabotach.

Kamientary3

  • Žvir
    09.03.2026
    Ludzi jaho pakalennia heta stryžan, na jakim u Biełarusi trymałasia, i dasiul trymajecca, ŭsio.
  • Padziaka.
    09.03.2026
    Dziakuj Hieorhij Jakaŭlevič.
    Viečnaja pamiać.
    Spačuvańni rodnym i blizkim.
  • doŭhija vušy maskoŭskaha djabła
    09.03.2026
    " Heta Halenčanka viarnuŭ Skarynu sapraŭdnaje imia: jon znajšoŭ dakumient, jaki pakazvaje, što nasamreč «Hieorhius» — nie druhoje imia drukara, a prykraja pamyłka, dapuščanaja pierapisčykam u kopii dakumienta: zamiest «vydatnaha» — «egregius» — Francysk Skaryna staŭ «georgius'am».

    Rasijskim historykam chapiła hetaha, kab śćviardžać pra prynaležnaść Skaryny da pravasłaŭnaha śvietu. U toj čas jak Skaryna byŭ u sučasnym razumieńni čałaviekam suśvietu: drukavaŭ Bibliju dla usiaho «narodu ruśkaha» ŭ VKŁ, a nie dla peŭnaj kanfiesii. "

    i tut doŭhija vušy maskoŭskaha djabła bačny . Navat ja čuŭ kazaki pra hryšku pieršadrukara , dziakuj Bohu ja katalik i mianie uschodnija kazki nikoli nie cikavili

Deputatka, jakaja rychtuje pryhažuń dla Łukašenki, vyjšła zamuž23

Deputatka, jakaja rychtuje pryhažuń dla Łukašenki, vyjšła zamuž

Usie naviny →
Usie naviny

Pradstaŭnicaj APK pa sacyjalnaj palitycy stała Vieranika Stankievič12

U Homieli za palityku asudzili 25‑hadovaha ŭkrainca, jaki mieŭ nieaściarožnaść pierajechać u Mazyr2

Biełaruska piać hadoŭ žyła ŭ Polščy. Sioleta pajechała na radzimu i na miažy atrymała štamp ab departacyi27

Akcior, što syhraŭ Kupału ŭ adnajmiennaj stužcy «Biełaruśfilma», vyjhraŭ hran-pry i $450 tysiač na fiestyvali ŭ Kazachstanie5

Zialenski zajaviŭ pra niežadańnie Vašynhtona dapamahčy Ukrainie32

Netflix anansavaŭ novy sieryjał z suśvietu «Brydžertonaŭ»

Biełarus zakryŭ svoj biznes i ciapier adnaŭlaje śviran u byłym majontku Niezabytoŭskich6

U Kijevie ŭčora z-za rasijskich atak spyniałasia praca mietro, byli prablemy z vadoj i elektryčnaściu

Rasstreł strałka z Fort-Chuda ŭ ZŠA buduć tranślavać u žyvym efiry15

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

Deputatka, jakaja rychtuje pryhažuń dla Łukašenki, vyjšła zamuž23

Deputatka, jakaja rychtuje pryhažuń dla Łukašenki, vyjšła zamuž

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić